Σάββατο, 26 Φεβρουαρίου 2011


Αφιέρωμα στο παλιό Λευκαδίτικο καρναβάλι

ΑΒΑΝΤΙ ΣΤΙΣ ΑΠΟΚΡΙΑΤΙΚΕΣ ΜΝΗΜΕΣ

Αλήθεια τι μνήμες ξεσηκώνει μέσα μου το παλιό Λευκαδίτικο καρναβάλι. Εκείνους τους αξέχαστους χορούς στο θρυλικό 'Πάνθεον', το μπρίο, το κέφι, τα κοκινα-μπλε στο πέτο. Τις παρλάτες του Βούλη, τους διακόσμους του Γιάννη Αθηνιώτη και του Δημου Μαλακάση. Το 'Πανθεον' αντικατοπριζε το μεγαλείο της Λευκαδιτικης ψυχής. Του Λευκαδιτη που εκανε το πονο του χορό. Τη φτωχεια του σερπατίνα. Και την αγάπη για τη ζωη την εκανε τραγούδι, ξενυχτι, μεθυσι.

Ο αξέχαστος Βούλης Βρεττός εγραψε το1972(αναφερομενος στο Λευκαδίτικο Καρναβάλι) ότι '' ο Λευκαδίτης απ ΄όταν γεννηθεί έχει στο αίμα του την αποκριά, ζει το καρναβάλι γιατί το νοιώθει πραγματικά και δίνεται σ΄ αυτό ολόψυχα και το περιμένει σαν μια όαση μέσα στη χειμωνιάτικη επαρχιώτικη πλήξη'. Και είχε δικιο. Μόνο που οι καιροι άλλαξαν. Και η τηλεόραση μας καθήλωσε στην πολυθρόνα. Δυστυχώς. Το παλιό
Λευκαδίτικο καρναβάλι έμεινε αξέχαστο γιατί είχε χορό, ξεφάντωμα, ξενύχτια. Έμεινε αξέχαστο και όσοι το έζησαν- το αναπολούν- γιατί δεν υπήρχε υποκρισία, δεν υπήρχε η τηλεοπτική ισοπέδωση. Ειχε κατάθεση ψυχής, ειχε ειλικρίνεια. Παρα τη φτώχεια και την κακουχία της εποχής ο Λευκαδίτης διασκέδαζε με την καρδιά του, συμμετείχε, αγαπούσε τη ζωή.

- O Λευκαδίτης απ΄οταν γεννηθεί έχει στο αίμα του την αποκριά, ζει το καρναβάλι γιατί το νοιώθει, πραγματικά και δίνεται σ΄' αυτό ολοψυχα-και το περιμένει σαν μια όαση μέσα στην χειμωνιάτικη επαρχιώτικη πλήξη. Απ΄ τα σπάργανα μέχρι τα βαθιά του γεράματα μασκαρώνεται όχι για να καλυφθεί και να
υποκριθεί αλλά γιατί έτσι το νοιώθει. Σκασίλα του αν την άλλη μέρα θα βρει κενωμένο φαϊ 'η αν θα βγει έξω κουρελής. Όλα τα θυσιάζει για μιας βραδιάς ξεφάντωμα καρναβαλιού, για μια ντορατζίδικη εμφάνιση μασκέ, για λίγες στροφές του βάλς και ρεβεράνς της μαζούρκας, για την εκτέλεση λίγων παραγγελμάτων καντρίλιας και λανσιέδων. Οσο κι΄αν όσο κι΄αν ειναι κατσουφιασμένος και μουτρωμένος, οσο κι΄αν φαίνεται άπραγος και σοβαρός, μόλις πατήσουν οι απόκριες δεν τον κρατάς, ούτε με τις αλυσίδες απο το
πέραμα του Κάστρου, ούτε με τα κλειδιά απ΄τα χάνια του Κατίνη και του Τετράδη.

-Οι τουαλέτες, κατι το καταπληκτικό!. Απο δυο μηνες μπροστά όλες οι μοδίστρες της χώρας πιασμένες. Ράβανε και δεν προφταίνανε. Τα εμπορικά ξεπούλησαν ολα τους τα νέα υφάσματα, λαμέ, τούλια, μαροκέν, λούτρια, σιφόν, βελούδα, μεταξωτά, ταφτάδες, δαντέλες, μπροκάρ κλπ ενώ οι κομμώτριες μερόνυχτα ξαμαλιαζανε, τσουρουφλίζανε και μπογιατίζανε κεφάλια, ξύνανε και ξεφλουδίζανε νύχια, χαλκομανιάζανε μούτρα και βγάζανε... τρίχες η δε αισθητικός πλανιάριζε κρέατα, έσπαζε μπιμπίκια, έξυνε μασχάλες και ζύμωνε και τέντωνε με σελοτεϊπα, στήθια.

-Η πόλις ειχε στολιστεί αποκριάτικα ενώ σ΄ολους τους πόντζους, τα πρεβάζια, τις προβολές και τις σοάντστες ειχαν απλωθεί πολύχρωμες καρπέτες, κιλίμια, διάδρομοι, ταπέτα, κουβέρτες και σφρίδια ακόμη, οι δε πόντζοι ειχαν γεμίσει απο ανθρώπινες μουτσούνες, αμασκάρωτες βέβαια, που ήταν πιο εντυπωσιακές και κωμικές από τις μασκαρεμένες.

---Εκεί στο 'ΠΑΝΘΕΟΝ' κάθε βράδυ, μια μεγάλη μάζα ανθρώπων(πάσης τάξεως, φύλου και ηλικίας) πήγαινε κι ερχότανε σαν άμπωτης και πλήμμυρα, μέσα στην πίστα καθώς κι απάνω στη σκηνή και γαλαρία πούλεγες πως δεν θα έβγαινες άλλο απο μέσα, απ' το αδιαχώριστο και το χορό μα περισσότερο απ΄το δεφτέρι και μολύβι του Γούρμου και Μουτρούκαλη οι οποίοι δεν ήσαν μονάχα μπουφετζήδες αλλα και μέλη της ορχήστρας -τα δυο πρωτα πιάνα της παλαιάς Λευκάδας.

''Ο Γούρμος κι ο Μουτρούκαλης
το ταιριαστό ζευγάρι
σου πέρνανε και τον παρά,
σου κάνανε και τη χάρι!''.
Απ΄τον φωταγωγό του ΄Πάνθεον', πέφτανε βροχή οι σερπατίνες, τα κομφετί και τα μπαλόνια ενώ οι σοκολάτες, τα παστέλια και τα μαντολάτα του Φιλίπου 'Χαρία', Μεσσήνη, Μπόρσα και Μπαλωμένου σε ταράζανε στον τριόμφο, τη μουντσουφλιά και κατακεφαλιά. Στο κέντρο της πίστας όλοι οι σύγχρονοι τύποι
της Λευκάδας στα νούμερα τους: σόλο χορό τραγούδι, σκέτς μα ξέχωρα ο Γιώργος ο Βερδίκης, στις άφθαστες ταυρομαχίες του, ο Λώλος Μαλλιαρής ως Σαρλώ, ο Κεφάλας γυναίκα του δρόμου με την ομπρέλα του πάντα, κι ο Ζαχαρής στα ζεμπεκικα και χασάπικα, ανεβασμένος στους ώμους του Δήμου Σάντα και Τζετζέκου, κάνοντας εκείνους τους απίθανους μορφασμους και γκριμάτσες. Κι όσοι δεν αντεχανε να δια... πιστωθούν, καθόντανε σε κάποια ακρή ή απάνω στη γαλαρία στιβαγμένοι σαν παστές σαρδέλλες και κάνανε ντόρο με τις μάσκαρες. Αυτοι την παθαίνανε χειρότερα. Χειρότερα ακόμα την παθαίνανε οι
καθυστερημένοι που δεν κατορθώσανε να προχωρήσουν μέσα στο 'ΠΑΝΘΕΟΝ' απο την πολυκοσμία και γινότανε παπάκια απο τη βροχή και κατάμαυροι απ΄την τσιμπισά που τρώγανε εξω στο στενό, περιμένοντας στα χαμένα μήν αδειάσει καμια θέση ή μη βρεθεί καμία μάσκαρα που να θέλει συνοδό. Ετσι κάθε βράδυ το 'ΠΑΝΘΕΟΝ' ηταν στις φλόγες.

----Xoρευτηκε το γαϊτανάκι που δίδαξε ο ακούραστος παλιός χορευταράς και μέτρ Νιόνιος Κονιδάρης(Πατσάς), αφιχθείς επί τούτου εξ Αθηνών. Μετά έγινε το φάτο! Εκτέλεση μουσικού προγράμματος απο την ποντικίσια μπάντα που διηύθυνε ο Βερδίκης 'εν εξάλλω καταστάσει', χρησιμοποιώντας για μπακέτα τα σβούρδουλα του παλιού παιδονόμου, κυρ Αναστάση με τα μουστάκια. Για όργανα χρησιμοποιήθηκαν η Γκράν -κάσα του Μπούζου, το μπάσο του Κουφάκια, το ταμπούρλο του Λίζα, τα πιάτα του Μπατίστα, το φλάουτο του Βαγγέλη Καζάζη, το τρομπόνι του Αποστόλη Μπρούμη, το κλαρίνο του Καμπύλαφκου, τα βιολιά του Ταμπατούρλα και Μπουμπούλια, η φλογέρα του γέρου -Καπογιανέλου, το ντέλφι της Πριγάμπας, το κλάξον του 'Σάμψον' του Μπάλτσα. Παιχτήκανε και τραγουδηθήκανε θαυμάσιες παλιές και νέες μελωδίες ως και τοπικά τραγούδια που ειχε σκεπάσει ο χρόνος όπως: 'άσπρο, μαύρο, κόκκινο της Κογιογούς το
κόσκινο', 'δεν έχουμε λεπτά, να πάμε σινεμά, τσιρμπόμ-τσιρμπόν..',. ''έλα κι΄εσύ μαζί μ΄εμέ, στου Παναγή στου Μπελεμέ, δεν ξέρω τώρα που θε νάβρω και του Κόκκινου το μαύρο-ελεήστε Χριστιανοί που να βρώ τον Κουτσουνή, για που πρέπει να του δίνω, για να βρώ τον Φερεντίνο'', 'Με το σεισμό, μα τι κακό, αχ! ειναι πράγματι πολύ τρομακτικό'', 'Μια δεκάρα της Μπούζαινας, και τα γατιά του Τσούφλα, του Μπαλωμένου οι γάιδαροι και Σκλεπετή οι σκύλοι..''. ''Ω! Πω-πώ, ψυχή μου πράμα, ποιος θαπλώσει να το πάρει, αρμυρήθρες απ΄τη Γύρα, και παγούρς απ΄ το Ιβάρι. Απο τον τεκέ Κοκούτσες απ τη Σάλτενη
χυβάδια, καποσάντες απ΄ τις λούτσες, ω! πώ, πω ψυχη μου πράμα, άμα φάς θα ξαναζήσεις, μάραθο απο το Κάστρο, κάρδαμο Μεγάλης Βρύσης''. Σόλο τραγούδησε ο Ανδρέας ο Οπερας(Ντούσκας), που τον συνόδευσαν ο Ζαχαρής, ο Μάριος Χόρτης, ο Πούλος, ο Πάπιος κι ο Λομπράνος. Εκεί παρουσιάστηκε κι΄ο Θοδωρής ο Κβέλης κι είπε το παλιό του τραγούδι που έλεγε πάντα στις ταβέρνες ενώ ο ψευδός
Ταρντανέλιας τραγούδησε το τραγούδι που έλεγε κάποτε ερωτευμένος. Το μουσικό πρόγραμμα έκλεισε με το Ντε Βαλαμόντε που τραγούδησε τη ''Ξανθιά Βαρόνη'', έκανε κορνέτα με τη μύτη και χόρεψε το χορό του διαβόλου, μα γλίστρησε και βρέθηκε ξαφνικά στα ποδάρια του, μια νεκροκεφαλή!

ΑΒΑΝΤΙ
Όμορφο πάλι
το Καρναβάλι
θα το περάσουμε.
Και μεσ’ στη ζάλη
κάθε μας χάλι
θα το ξεχάσουμε. Μέσα στο μπέβε
μήτε το ΤΕΒΕ
πια δε σκεφτόμαστε.
Πως έχουμ’ όλοι
στο πορτοφόλι
ονειρευόμαστε.
Εμπρός «αβάντι»
παίξε, Σαράντη,
κι άσε τη λίμα σου.
Και, συν τοις άλλοις,
μην αμφιβάλλεις
και για το χρήμα σου.
Παίξε με κέφι
κι εσύ, το ντέφι,
κυρά μου, χτύπα το.
Είναι της τσέπης
γιορτή και βλέπεις
το ‘χουμε τρίπατο.
Λευκάδα, αφέντρα,
σε πέντε κέντρα
καρναβαλίζεσαι
κι από την πείνα
κανένα μήνα
θα βασανίζεσαι.
Εμπρός, «αβάντι»,
παίξε, Σαράντη,
να ξεθυμάνουμε.
Όπως γελάμε
και τα πετάμε,
έτσι τα βγάνουμε.
ΣΠΥΡΟΣ ΦΙΛΙΠΠΑΣ- ΠΑΝΑΓΟΣ
----------------

ΛΕΥΚΑΔΙΤΙΚΟ ΚΑΡΝΑΒΑΛΙ
Τι τουαλέτες, τι μπιζού,
τι φλέρτ και υποκλίσεις,
αβρά χειροφιλήματα
ονείρου εμφανίσεις.
Μεσ΄του Κομπίτση, Μπελεμέ
Ντόβα και ΚΤΕΛ ακόμα,
Λευκάδα και περίχωρα
γλέντι ως τ΄αλλο γιόμα....
Στα κέντρα αυτα, κι αλλα πολλά
και 'Πάνθεον' κεντρομάνα,
εχαν' η μανα το παιδί
και το παιδί τη μάνα!
Ορχήστρες, τραγουδίστριες,
τύποι εντός τής πίστας
κι ο 'Γούρμος' κι ο Μουτρούκαλης',
λησταί επί της λίστας!
Κι όλα τα σωματεία μας
θα του χρωστάνε χάρη
μ΄ακομα μεγαλύτερη
στου 'Πάνθεον' το... Χάρη
Των σωματείων τσακωμοί
ποιο θα πρωτοτυπήσει
ποιου μαιτρ η χειρ, καλλίτερο
διάκοσμο θα ποιήσει!...
Ορχήστρα που ξεσήκωνε
ως και τους πεθαμένους
και μεσ΄στην πίστα έφερνε
τους σκνίπα μεθυσμένους!
Βάρα τη τρόμπα σου γλυκά
σολίστα Καμινάρη
ελευθέρα, μη ντρέπεσαι
κι ας είσαι στο πατάρι!
Χτύπά τα, Λίζα, χτύπα τα
τα κλαμπατσίμπανά σου
κι όλα τα εξαρτήματα
πούχεις αυτού μπροστά σου!
Μπαμπάρο, όλα λάλατα
τενόρο και ατίρο
τέντωνε τη φυσούνα σου
ολη, Κονία Σπύρο....
Εμπρός μαέστρο, φύσατο
δωστου να καταλάβει
σε λίγο πιά δεν θα μπορείς
επίκειται η... βλάβη!
Αλλαλαγμός, ξεφάντωμα,
διαρκής πανζουρλισμός
σωστός ανεμοστρόβιλος
καρναβαλιού σεισμός!
Κι ο Ζαχαρής μέγας φαρσέρ
πατούσε και βροντούσε
και πάντοτε τη 'ρεζεντά''
στα κέντρα τραγουδούσε!
Βερδίκης ο αμίμητος
άσσος στις παντομίμες
ως ταυρομάχος έμεινε
σε ολονων τις μνήμες.
Ο γραφικός Ζακχαίος μας
σε ντέφι, καστανιέτες
πρώτος στ΄ανατολίτικα
σπανιόλικα, κλακέτες.
Όμοιος με 'φόξ' χόρευε φόξ
κι όλοι κάναν στην πάντα
-Ο Ντίνος ο Τζετζέκος γάρ-
με παρτενέρ, το.. Σάντα.
Και ο Ηλίας Φρούφαλος
-η πιό κεφάτη νότα-
άρπαζε το μικρόφωνο
και τ΄αλλαζε τα... φώτα!
Κέφι πολύ σκορπάγανε
κι οι τύποι 'εκτός σάλας'
και πρώτος σόλο δεσποινίς
-Ο Σπύρος ο Κεφάλας!
(ΒΟΥΛΗΣ ΒΡΕΤΤΟΣ)
------------------

ΠΑΝΘΕΟΝ
Σε ένα βάλς
εζιτασιόν,
με το Μορίνα
ακορντεόν
θα σε χορέψω,
έλα στο ΄Πάνθεον'
λοιπόν
στο πανηγύρι
των τρελών
μην μένεις έξω.
Σάμπα, μαζούρκα
και ταγκό,
νύχτες που
σβήνουν στο χορό
θα λαχταρήσω,
εδώ δεν νοιώθεις
μοναχός
ειναι το κέφι οδηγός
γυρισε πίσω.
Ειναι ο μετρ
στα σκηνικά
στα σκετς
και στα θεατρικά
ο Αθηνιωτης,
έλα στο Πάνθεον
κι' εσύ
στα κόκκινα,
στα θαλασσί
πουλιά της νιότης.
Εδώ τα πάντα
σου γελούν,
δεν προσποιούνται
σου μιλούν,
ζωή σου γνέφει
έλα στο Πάνθεον
κι εσύ
έχουμε μόνιμα
γιορτή
παίξε το ντέφι.
Έρχεται η μαντάμ
Σουσου,
στο πυροφάνι
του μυαλού
να η Πιπίνα,
όμως κρατάνε οι καρδιές
έχουμε πάντα αντοχές
παρά την πείνα.
Ειναι ο Βούλης αρχηγός
ο Φρουφαλος ο τρομερός
κορνέτα με τον Καμινάρη
Λίζας, Μπαμπαρος και λοιποί
ακούγεται η μουσική
ως το Ιβάρι.
Έλα στο Πάνθεον
κι εσύ
κάθε στιγμή ειναι ζωή,
έβγα στην πίστα
χόρεψε με τον Ζαχαρή
άσε την πίκρα να χαθεί
σκέψεις σε λίστα.
Εδώ φωνάζουν
οι στιγμές,
έφυγαν
λες και ήταν χτες
οι συγκινήσεις,
έλα στο Πάνθεον
κι εσύ
στους
μάσκαρες,
στα κομφετί
για να γλεντήσεις.
Κι όταν θα έρθει
το πρωί
των μπουρανέλλων
η φυλη,
θα σου μιλήσει,
έλα στο 'Πάνθεον '
κι εσύ
κλεισε στη μνήμη
τη ζωή
που έχεις ζήσει.
(Ηλίας Γεωργάκης)

Κυριακή, 20 Φεβρουαρίου 2011

ΤΕΣΣΕΡΑ ΠΕΖΑ ΚΕΙΜΕΝΑ

ΤΕΣΣΕΡΑ ΠΕΖΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΗΛΙΑ Π. ΓΕΩΡΓΑΚΗ που δημοσιεύθηκαν τελευταία στα 'ΝΕΑ΄΄:
1. Ο ΦΙΛΟΣ ΑΠΕΝΑΝΤΙ: Γνώρισα ανθρώπους και αγάπησα ζώα. Ηταν ένα απόφθεγµα που µε συνάρπαζε στα παιδικά µου χρόνια, χωρίς ωστόσο να έχω συνειδητοποιήσει το νόηµά του. Πέρασαν τα χρόνια. Ο φθόνος, το ψέµα και η υποκρισία σηµαδεύουν τις σύγχρονες ανθρώπινες σχέσεις. Η αγάπη µεταλλάχθηκε σε µια ξεφτισµένη και ευτελή λέξη. Και η φιλία φλερτάρει όλο και περισσότερο µε την προδοσία αφού στηρίζεται πλέον στο χρήµα και στα προσωπικά συµφέροντα. Οµολογώ ότι δεν πήρα σκύλο παρά τη µεγάλη αγάπη – τη δική µου αλλάκαι των παιδιών µου – στα ζώα. Και πιστεύω ότι αυτή η επιλογή µε δικαίωσε, αν λάβω υπόψητα συνεχόµενα περιστατικά κακοποίησης ζώων από τους ανθρώπους. Ολοένα και πληθαίνουν οι καταγγελίες πολιτών για θανάτους αδέσποτων και µη ζώων. Το 1/3 του πληθυσµού των αδέσποτων πεθαίνει κάθε χρόνο από αιτίες που σχετίζονται µε τονάνθρωπο (από αυτοκίνητα, από φόλες...), ενώ περισσότερα από ταµισά πέφτουν θύµατα κακοποίησης. Οκαλύτερος φίλος του ανθρώπου, οι µικροί αλήτες του δρόµου, αναγκάζονται να δίνουν καθηµερινό αγώναγια να επιβιώσουν επειδή ο άνθρωπος τούς εγκατέλειψε. Και παρ’ όλο που εκείνοι δεν θα τον εγκατέλειπαν ποτέ. Η τελευταία µου επαφή µε τα συµπαθή τετράποδα είναι µε το απέναντι κόκερ. Στο µπαλκόνι µιας πολυκατοικίας. Δεν ξέρω ούτε καν το όνοµά του. Οπως άλλωστε δεν ξέρω τους ενοίκους τηςδικής µουπολυκατοικίας που φεύγουν σκυφτοί και σκυθρωποί για τις δουλειές τους. Χωρίς να ανταλλάσσουµε ούτε µια µατιά ούτε µια καληµέρα. Ο απέναντι φίλος, καθηµερινά, πηγαινοέρχεται, γαβγίζει και χαζεύειµε τα περιστέρια και τα σπουργίτια. Τον µαγεύει η βροχή, ίσως γιατί µοιάζει µε την ψυχή του. Τον πλανεύουν τα πουλιά, ίσως γιατί µοιάζουν µε τα όνειρα της ελευθερίας του. Θέλει να τρέξει, να παίξει µε τα πιτσιρίκια, αλλά δεν µπορεί. Παραµένει φυλακισµένος. Αιχµάλωτος, οπως και τα αφεντικά του, στη µοναξιά της µεγαλούπολης. Με τα κλεισµέναπαραθυρόφυλλα και τηνέλξη της έξυπνης δολοφόνου, της τηλεόρασης. Στ’ αλήθεια, τον νιώθω. Τον καταλαβαίνω. Είναι ο απέναντι φίλος µου. Ενας πιστός φίλος που είµαι σίγουρος ότι δεν θα µε προδώσει ποτέ. ("ΤΑ ΝΕΑ" 2 Φεβρουαρίου 2011).
2: ΟΤΑΝ(ΔΕΝ) ΖΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΗ. Ηταν δεν ηταν στα ‘80. Με το µικρό µουστάκι και το παλιό Καντέτ. Με την παραδοσιακή τραγιάσκα και την αυτοπεποίθηση µιας υπερήφανης αλλά µατωµένης γενιάς. Το κηδειόσηµο στη γέρικη µονοκατοικία µε συγκλόνισε. Ζούσαµε πάνω από 15χρόνια δίπλα αλλά δενµιλήσαµε ποτέ. Ούτε µια καληµέρα. Εγώ σε µια τεράστια πολυκατοικία µε τη µοναξιά και την τηλεόραση για χορηγούς και αυτός σε ένα χαµόσπιτο µε κληµαταριές και µπουκαµβίλιες. Στενοχωρήθηκα. Πικράθηκα στ’ αλήθεια. Η ζωή µας έχει περάσει πλέον στη διάσταση της αδιέξοδης ρουτίνας. Ξέρουµε ότι αντί για γράµµατα θα βρούµε λογαριασµούς. Φοβόµαστε τις ληστείες. Και όχι µόνον. «Τρέµουµε» τις αρρώστιες και τον θάνατο. Δεν έχουµε αντιστάσεις. Ούτε αντοχές. Η εθνική µας κατάθλιψη έχει σχέση µετο Μνηµόνιο, τις άγριες περικοπές σε µισθούς και συντάξεις, µε την ανεργία των παιδιών µας, µε τα ληγµένα «θέλω». Ζωή χωρίς προοπτική. Θυσίες χωρίς αντίκρυσµα σε ένα χρεοκοπηµένο πολιτικό σύστηµα. Οι επιθυµίες αντικαταστάθηκαν από τους εφιάλτες της καθηµερινότητας. Οµήρους µάς πήρανε τα χρόνια. Κοιµόµαστε και ξυπνάµε µε αδιέξοδα. Και προσποιούµαστε ότι ζούµε καλά για να µη µας σχολιάζει ο διπλανός. Ο φθόνος ριζωµένος στις ψυχές. Ο ένας βγάζει το µάτι του άλλου. Καλύτερα να ζούµε ένα όνειρο, γιατίαπό την αλήθεια και την πραγµατικότητα της καθηµερινής ζωής δεν µπορεί να γίνει πλέον κάποιος ευτυχισµένος. Και να πώς τελείωνα σε ένα σηµείωµα που έγραψα για τον ίδιο πριν από χρόνια, µε τίτλο: «Οταν ζεις για τη ζωή»: «Είµαι σίγουρος ότι ο συµπαθής συνταξιούχος της διπλανής µονοκατοικίας δεν έχει τέτοια προβλήµατα. Ξέρει να ζει ήρεµος, µε χαµόγελο, µε αξίες, µε αξιοπρέπεια, µε σεβασµό στο περιβάλλον. Ζει για τη ζωή. Αλλωστε, γι’ αυτό δεν ενδίδει στα εκατοµµύρια των µεγαλοεργολάβων για να γκρεµιστεί το σπίτι του. Γι’ αυτό είναι οάνθρωπος που όλοι ζηλεύουµε στην πολυκατοικία µας αλλά ποτέ δεν θα τον ακολουθήσουµε. Ποτέ δεν θα του µοιάσουµε». Καληνύχτα (για πάντα), αξέχαστε γείτονα.(" ΤΑ ΝΕΑ' 26-1-2011).
3: ΧΑΜΕΝΟΙ ΣΤΗΝ ΤΕΧΟΛΟΓΙΑ. Η είδηση είναι εντυπωσιακή. Εως το τέλος του έτους θα είναι έτοιµη η κάρτα του πολίτη, στην οποία θα περιλαµβάνονται ο ΑΜΚΑ, τα στοιχεία ταυτότητας και του ΤΑΧΙS, καθώς και το δηµοτολόγιο. Με την κάρτα αυτή θα µπορεί ο πολίτης να πραγµατοποιεί ηλεκτρονικά όλες τις συναλλαγές του µε το δηµόσιο και να τη χρησιµοποιεί ως ταυτότητα. Πράγµατι, η τεχνολογία σε έναν µεγάλο βαθµό έχει βοηθήσει να είναι η ζωή µας καλύτερη. Οχι όµως για όλους. Η πλειονότητα των Ελλήνων βασανίζεται για να µυηθεί στα µυστικά της σύγχρονης τεχνολογίας. Για παράδειγµα, ο κυρ Χρήστος, ο οποίος νόµιζε ότι το «χαµηλ. µπατάρ.» στην οθόνη του κινητού του είχε σχέση µε άραβα τροµοκράτη και όχι µε τηνένδειξη «χαµηλή µπαταρία». Ο συµπαθήςσυνταξιούχος, εκτός από την οργή του για την περικοπή της σύνταξής του, συνεχίζει να ταλαιπωρείται µε τα τεχνολογικά επιτεύγµατα. Μετά την κάρτα του ΑΜΚΑ, υποχρεώθηκε να παίρνει µέσω τραπέζης την πενιχρή σύνταξή του. Και έτσι «φορτώθηκε» µε pin το οποίο µπερδεύει µε το pin του κινητού του. Με το οποίο έχει αποκτήσει µια σχέση µίσους, αφού δεν µπορεί µε καµία δύναµη να το... κουµαντάρει. Εχει βάλει στη διαπασών την ένταση για να το ακούει όταν χτυπάει, αλλά, µοιραία, ο θόρυβος ξεσηκώνει και τους διπλανούς. Και ο ίδιος φωνάζει δυνατά νοµίζοντας ότι ο συνοµιλητής του δεν τον ακούει. Ασε που για να πάρει τηλέφωνο ή για να απαντήσει σε κλήση πρέπει να αλλάξει τα γυαλιά του και η διαδικασία είναι χρονοβόρα σε σηµείο... εξοργισµού! Kαι σαν να µην έφτανε µόνο το κινητό, τελευταία – µε τα µέτρα ασφαλείας στις τράπεζες – παραµένει εγκλωβισµένος, θορυβηµένος και αγανακτισµένος ανάµεσα στις δύο πόρτες ασφαλείας, ακούγοντας οδηγίες από γυναικείες φωνές και βλέποντας λαµπάκια να αναβοσβήνουν. Εύλογη, λοιπόν, η αγανάκτησή του. Μια αγανάκτηση και άλλων συµπολιτών µας που µέσα στη σκληρή οικονοµική κρίση, µε τη λιτότητα και τα χρέη, παίρνει διαστάσεις εφιάλτη. Χαµένοι στην τεχνολογία, λοιπόν, σε µια τεχνολογία που αδυνατεί να συλλάβει πως τα κύτταρα του εγκεφάλου σ’ έναν 70χρονο είναι σαν τις καµένες αντιστάσεις. (TA NEA 20/1/2011 ).
4. ΕΚΠΛΗΞΕΙΣ
Σηκώθηκα με διάθεση. Άνοιξα ραδιόφωνο, με χαρούμενη μουσική. Όλοι οι σταθμοί ειχαν κέφια. Ετοιμάστηκα. Στις ειδήσεις όλα ήταν χαρμόσυνα. Μειώθηκε το χρέος και τα ελλείμματα, έπεσαν τα σπρεντς, έπεσαν τα επιτόκια, σε υψη-ρεκορ το χρηματιστήριο, τέλος οι ουρές αναμονής στο ΙΚΑ, παρελθόν οι μίζες και η διαφθορά. Στο 2% η ανεργία. Στο ασανσέρ άκουσα μια μεγάλη καλημέρα απο τον αμίλητο του πέμπτου. Η πρώτη έκπληξη.
Στο δρόμο δεν βρήκα κίνηση. Δεν άκουσα ούτε ενα κορνάρισμα. Δεν είδα ούτε μια μούντζα. Ούτε ενα σκουπίδι στους δρόμους. Ούτε ενας δεν μιλούσε στο κινητό. Και οι οδηγοί, με περισσή ευγένεια, σταματούσαν για να περάσουν οι πεζοί. Εξεπλάγην που ο ταξιτζής, μπροστά μου, με τα αλάρμ αναμενα ζήτησε συγγνώμη -με μια χειρονομία- γιατί καθυστέρησε για να πάρει πελάτη. Δεύτερη έκπληξη.
Στο μετρό όλοι ήταν χαμογελαστοί, διάβαζαν λογοτεχνικά βιβλία και εφημερίδες. Και οι νεότεροι προσέφεραν τη θέση τους στους ηλικιωμένους. Ήμουν μάλιστα μάρτυρας ενός άγριου καβγά μεταξύ δυο νέων για το ποιός θα δώσει πρώτος τη θέση του σε μια ηλικιωμένη. Τσιμπήθηκα. Τρίτη έκπληξη.
Στην Πανεπιστημίου κεφάτοι άνθρωποι στο δρόμο. Τα μαγαζιά γεμάτα. Γυναίκες φορτωμένες με τσάντες απο ψώνια. Κίνηση. Ρυθμός. Τα πρωτοσέλιδα διθυραμβικά για το θαύμα της ελληνικής οικονομίας με εξαγγελίες για σημαντικές αυξήσεις μισθών και συντάξεων. Η τροικα παρελθόν. Τα πεζοδρόμια να αστράφτουν και χωρις να εχουν παρκαρισμένα αυτοκίνητα. Τέταρτη έκπληξη. Τσιμπήθηκα.
Στον ''Ευαγγελισμό', που πήγα για να επισκεφθώ συγγενή μου, ένοιωσα οτι δεν βρίσκομαι στην Ελλάδα. Τι χλιδή, τι καθαριότητα, τι οργάνωση. Να τα χαμογελα και οι φιλοφρονήσεις. Ούτε μια διαμαρτυρία. Μάλιστα ακομη και υγιέστατοι ζητούσαν να επισεφθουν το νοσοκομείο-πρότυπο.
Στην Ομονοια(και στις γύρω περιοχές) 'εξαφανίστηκαν '' οι μετανάστες και οι ναρκομανείς. Και οι τουρίστες δεν προλαβαίνουν να τραβούν βίντεο και φωτογραφίες μπροστά σε αυτή την μοναδική ομορφιά.
Ηταν μεσημέρι, οταν κοντά στην Κλαυθμώνος μια 25χρονη ξανθια με γούνα, μίνι και ψηλές μπότες, μου ''έκλεισε το μάτι ''. Κεραυνός. Σεισμός. Τσιμπήθηκα μέχρι.. μαυρίσματος. Γύρισα πίσω μου και ξαναγύρισα, μήπως κάνω λάθος. Και αυτη, φιλήδονα - με προκλητική ευθύτητα -μου ζήτησε να πάμε για καφέ. Καμία έκπληξη. Πάντα ζουσα στον κόσμο μου. (TA NEA-16/02/2011).

Τετάρτη, 16 Φεβρουαρίου 2011

Εκπλήξεις

Εκπλήξεις
ΣΗΚΩΘΗΚΑ ΜΕ ΔΙΑΘΕΣΗ. Ανοιξα ραδιόφωνο µε χαρούµενη µουσική. Ολοι οι σταθµοί είχαν κέφια. Ετοιµάστηκα. Στις ειδήσεις όλα ήταν χαρµόσυνα. Μειώθηκε το χρέος και τα ελλείµµατα, έπεσαν τα σπρεντ, έπεσαν τα επιτόκια, σε ύψη-ρεκόρ το χρηµατιστήριο, τέλος οι ουρές αναµονής στο ΙΚΑ, παρελθόν οι µίζες και η διαφθορά. Στο 2% η ανεργία.

Στο ασανσέρ άκουσα µια µεγάλη «καληµέρα» από τον αµίλητο του πέµπτου. Η πρώτη έκπληξη. Στον δρόµο δεν βρήκα κίνηση. Δεν άκουσα ούτε ένα κορνάρισµα. Δεν είδα ούτε µια µούντζα. Ούτε ένα σκουπίδι στους δρόµους. Ούτε ένας δεν µιλούσε στο κινητό. Και οι οδηγοί, µε περισσή ευγένεια, σταµατούσαν για να περάσουν οι πεζοί. Εξεπλάγην που ο ταξιτζής, µπροστά µου, µε τα αλάρµ αναµµένα, ζήτησε συγγνώµη – µε µια χειρονοµία – γιατί καθυστέρησε για να πάρει πελάτη. Δεύτερη έκπληξη.
Στο Μετρό όλοι ήταν χαµογελαστοί, διάβαζαν λογοτεχνικά βιβλία και εφηµερίδες. Και οι νεώτεροι πρόσφεραν τηθέση τουςστους ηλικιωµένους. Ηµουν µάλιστα µάρτυρας ενός άγριουκαβγά µεταξύ δυο νέων για το ποιος θα δώσει πρώτος τη θέση του σε µια ηλικιωµένη. Τσιµπήθηκα. Τρίτη έκπληξη. Στην Πανεπιστηµίου, κεφάτοι άνθρωποι στον δρόµο. Τα µαγαζιά γεµάτα. Γυναίκες φορτωµένες µε τσάντες από ψώνια. Κίνηση.
Ρυθµός. Τα πρωτοσέλιδα διθυραµβικά για το θαύµα της ελληνικής οικονοµίας µε εξαγγελίες για σηµαντικές αυξήσεις µισθών και συντάξεων. Η τρόικα παρελθόν. Τα πεζοδρόµια να αστράφτουν και χωρίς να έχουν παρκαρισµένα αυτοκίνητα. Τέταρτη έκπληξη. Τσιµπήθηκα. Στον «Ευαγγελισµό», όπου πήγα για να επισκεφθώ συγγενή µου, ένιωσα ότι δεν βρίσκοµαι στην Ελλάδα. Τι χλιδή, τι καθαριότητα, τι οργάνωση. Να τα χαµόγελα και οι φιλοφρονήσεις. Ούτε µία διαµαρτυρία. Μάλιστα, ακόµη και υγιέστατοι ζητούσαν να επισκεφθούν το νοσοκοµείο-πρότυπο. Στην Οµόνοια (και στις γύρω περιοχές) «εξαφανίστηκαν» οι µετανάστες και οι τοξικοµανείς.
Και οι τουρίστες δεν προλαβαίνουν να τραβούν βίντεο και φωτογραφίες µπροστά σε αυτήν τη µοναδική οµορφιά. Ηταν µεσηµέρι, όταν κοντά στην Κλαυθµώνος µια 25χρονη ξανθιά µε γούνα, µίνι και ψηλές µπότες µού έκλεισε το µάτι. Κεραυνός. Σεισµός. Τσιµπήθηκα µέχρι... µαυρίσµατος. Γύρισα πίσω µου και ξαναγύρισα µήπως κάνω λάθος. Και αυτή, φιλήδονα – µε προκλητική ευθύτητα –, µου ζήτησε να πάµε για καφέ.

Καµία έκπληξη. Πάντα ζούσα στον κόσµο µου.
(TA NEA-16/02/2011)

Δευτέρα, 14 Φεβρουαρίου 2011

Νέος πλήρης οδηγός για την εξαγορά ετών για ταχύτερη συνταξιοδότηση

Νέος πλήρης οδηγός για την εξαγορά ετών για ταχύτερη συνταξιοδότηση


-- ΣΕ ΔΗΜΟΣΙΟ-ΙΚΑ-ΔΕΚΟ-ΤΡΑΠΕΖΕΣ-ΟΡΓΑΝΙΣΜΟ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ
ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ(ΟΑΕΕ):

-ΠΟΙΟΥΣ ΑΦΟΡΟΥΝ-ΠΟΣΟ ΚΟΣΤΙΖΟΥΝ

του ΗΛΙΑ Π. ΓΕΩΡΓΑΚΗ

Πλασματικό χρόνο (εως 7 έτη)- με ή χωρις εξαγορά- καθιερωνει το νεο
ασφαλιστικο τοπίο για οσους συνταξιοδοτηθουν απο την 1-1-2011. Τα πλασματικά
έτη θεωρούνται 'αντίδοτο'' στις μεγάλες ανατροπές που φέρνει το νεο
ασφαλιστικό(συνταξη στα 65, 40 έτη δουλειάς, μείωση συντάξεων κα.) Διευκρινίζεται οτι προωθείτε νομοθετική ρυθμιση συμφωνα με την οποία για τις μητέρες ασφαλισμένες θα παρέχεται η δυνατότητα εξαγοράς του χρόνου απουσίας από την εργασία λόγω κύησης και λοχείας. Δηλαδή θα δίνεται η δυνατότητα εξαγοράς του συγκεκριμένου διαστήματος, ώστε να συνυπολογίζεται και στα συντάξιμα έτη και στο ύψος της σύνταξης. Ως γνωστόν με το νόμο 3863/2010, ο χρόνος αυτός υπολογίζεται μόνο για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος λόγω γήρατος και δεν χρειάζεται εξαγορά.

1. ΔΗΜΟΣΙΟΙ ΥΠΑΛΛΗΛΟΙ:

ΠΛΑΣΜΑΤΙΚΟΣ ΧΡΟΝΟΣ ΠΑΙΔΙΩΝ: Για πρώτη φορά στη συνταξιοδοτική νομοθεσία του Δημοσίου θεσπίζεται η αναγνώριση συντάξιμου χρόνου για κάθε παιδί. O χρόνος αυτός ανέρχεται σε ένα (1) έτος για το πρώτο παιδί, σε δύο (2) επί πλέον έτη για το δεύτερο παιδί και σε δύο (2) έτη για το τρίτο παιδί. Από το τέταρτο παιδί και πάνω δεν αναγνωρίζεται πλασματικός χρόνος. Σε κάθε περίπτωση η αναγνώριση του ανωτέρω χρόνου δεν αφορά υπαλλήλους που έχουν αποχωρήσει από την υπηρεσία πριν την 21-07-2010.

Προσοχή: Οι ρυθμίσεις για τα πλασματικά δεν έχουν εφαρμογή για όσους έχουν θεμελιώσει συνταξιοδοτικό δικαίωμα την 31-12-2010 αφού για τα πρόσωπα που έχουν θεμελιώσει συνταξιοδοτικό δικαίωμα μέχρι την 31-12-2010, δεν έχουν εφαρμογή οι διατάξεις του νέου νόμου και εξακολουθούν γι΄ αυτά να ισχύει ό,τι ίσχυε πριν το νέο ασφαλιστικό νόμο. Επομένως αφού για τα εν λόγω πρόσωπα, δεν περιλαμβανόταν στις προϋποθέσεις συνταξιοδότησής τους (θεμελίωση δικαιώματος κλπ), αναγνώριση και προσμέτρηση πλασματικού χρόνου παιδιών, η διάταξη για την αναγνώριση/προσμέτρηση πλασματικού χρόνου παιδιών δεν αφορά τα πρόσωπα (γονείς) που έχουν ήδη θεμελιώσει συνταξιοδοτικό δικαίωμα μέχρι 31-12-2010. Άλλωστε για τα πρόσωπα αυτά δεν διαψεύδεται καμία συνταξιοδοτική προσδοκία. Ο χρόνος παιδιών δεν επηρεάζει σε καμία περίπτωση τη μισθολογική εξέλιξη του υπαλλήλου αφού δεν συνιστά πραγματική δημόσια
υπηρεσία.
Διευκρινίσεις:

-Η αναγνώριση πλασματικού χρόνου αφορά παιδιά που βρίσκονται εν ζωή.
-Ο χρόνος αυτός λαμβάνεται υπόψη για τη θεμελίωση του συνταξιοδοτικού
δικαιώματος και για την προσαύξηση της σύνταξης με την προϋπόθεση να έχει
συμπληρώσει ο/η υπάλληλος 15ετή πραγματική δημόσια υπηρεσία. Ως δημόσια
υπηρεσία νοείται η υπηρεσία που έχει διανυθεί στο Δημόσιο, σε ΟΤΑ ή σε ΝΠΔΔ
(στην Ελλάδα ή σε Χώρα μέλος της Ε.Ε.), με οποιαδήποτε σχέση εργασίας
δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου (π.χ. μονίμου υπαλλήλου, υπαλλήλου με θητεία,
υπαλλήλου με ΣΕΙΔΑΧ, υπαλλήλου με ΣΕΙΔΟΧ, ημερομισθίου κλπ).
- Το δικαίωμα αναγνώρισης του χρόνου αυτού μπορεί να ασκηθεί και από τους
δύο γονείς, αφού από καμιά διάταξη του νόμου δεν περιορίζεται η άσκηση του
δικαιώματος σε έναν από τους δύο γονείς. Το αντίθετο θα συνιστούσε παραβίαση
της συνταγματικής αρχής της ισότητας αφού θα επεφύλασσε διαφορετική
μεταχείριση έναντι του νόμου σε πρόσωπα που τελούν υπό τις ίδιες συνθήκες.
Υπενθυμίζεται ότι παρόμοια «διάκριση» των συζύγων στο παρελθόν για το
οικογενειακό επίδομα που αποτελεί «παρακολούθημα» της σύνταξης και όχι
«κύρια» παροχή κρίθηκε ως αντισυνταγματική θέτοντας σε δικαστικές
περιπέτειες επί μακρόν όλη τη Δημόσια Διοίκηση και τους ενδιαφερόμενους.
- Σε περίπτωση όμως που ο/η υπάλληλος (γονέας) έχει χρόνο ασφάλισης και σε
άλλο φορέα κύριας ασφάλισης ο πλασματικός χρόνος για παιδί ή για παιδιά
αναγνωρίζεται ως συντάξιμος σε έναν μόνο φορέα κατ΄ επιλογή. Άρα, όταν ο/η
υπάλληλος (γονέας) είναι ήδη συνταξιούχος του άλλου φορέα θα ζητείται
βεβαίωση για το αν έχει αναγνωρίσει ή όχι πλασματικό χρόνο παιδιού/παιδιών
στον φορέα από τον οποίο έχει συνταξιοδοτηθεί.
-Ο χρόνος παιδιών μπορεί μεν να συνιστά, εφόσον αναγνωρισθεί, συντάξιμο
χρόνο/χρόνο ασφάλισης, επειδή όμως δεν είναι χρόνος ασφάλισης που
αντιστοιχεί σε χρόνο υπηρεσίας (ημέρες εργασίας/ασφάλισης) δεν
συνυπολογίζεται στην απαιτούμενη 5ετία τακτικού - μονίμου υπαλλήλου
(1500ημέρες εργασίας/ασφάλισης) που πρέπει να έχει συμπληρωθεί στις
περιπτώσεις όπου το Δημόσιο ως απονέμων φορέας εφαρμόζει τις διατάξεις περί
διαδοχικής ασφάλισης.
- Ο αναγνωριζόμενος πλασματικός χρόνος για τα παιδιά, όσον αφορά τη
θεμελίωση του συνταξιοδοτικού δικαιώματος, με ό,τι αυτό συνεπάγεται,
αντιμετωπίζεται συνταξιοδοτικά με τον ίδιο τρόπο που αντιμετωπίζεται για
τους άνδρες υπαλλήλους ο χρόνος της στρατιωτικής θητείας (με διαφοροποίηση
μόνο ως προς την καταβολή εισφοράς εξαγοράς του χρόνου αυτού).
-Ο/η υπάλληλος μπορεί να αναγνωρίσει και μέρος του συνολικού χρόνου που
δικαιούνται να αναγνωρίσει (σε μήνες).
-Μετά την εκτέλεση της σχετικής αναγνωριστικής πράξης από την αρμόδια
Διεύθυνση Συντάξεων, η πράξη αυτή δεν ανακαλείται ούτε τροποποιείται ως προς
τον αναγνωριζόμενο με αυτή χρόνο. Μπορεί πάντως ο/η υπάλληλος που έχει
αναγνωρίσει μέρος του συνολικού χρόνου που δικαιούται, να ζητήσει με νέα
αίτησή του την αναγνώριση του επί πλέον χρόνου που επιθυμεί.
Διαδικασία αναγνώρισης:
- Η αναγνώριση του πλασματικού χρόνου απαιτεί την καταβολή εκ μέρους του
γονέα εισφοράς εξαγοράς με ασφάλιστρο 6,67% (όση είναι και η εισφορά του
υπαλλήλου για την κύρια σύνταξη) που υπολογίζεται επί των συνταξίμων
αποδοχών του όπως αυτές έχουν διαμορφωθεί κατά το χρόνο υποβολής της
σχετικής αίτησης. Ως συντάξιμες αποδοχές λαμβάνονται υπόψη εκείνες επί των
οποίων διενεργείται κράτηση για κύρια σύνταξη. Το ποσό της εισφοράς εξαγοράς
προκύπτει από τη σχέση:
Εισφορά εξαγοράς = (Συντάξιμες αποδοχές) Χ 6,67% Χ μήνες (που θα
αναγνωρισθούν).
-Για τον αναγνωριζόμενο χρόνο εκδίδεται αναγνωριστική πράξη από την αρμόδια
Διεύθυνση Συντάξεων μετά από αίτηση του γονέα συνοδευόμενη από τα απαραίτητα
δικαιολογητικά (Σχετικό έντυπο αίτησης συνοδεύει ως συνημμένο την παρούσα
εγκύκλιο).
-Η αίτηση από τον γονέα, μπορεί να υποβληθεί οποτεδήποτε ακόμα και κατά τη
συνταξιοδότηση αφού από καμία διάταξη του νόμου δεν προβλέπεται η υποβολή
της σχετικής αίτησης εντός συγκεκριμένης προθεσμίας.
1. ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΧΡΟΝΟΥ ΣΠΟΥΔΩΝ: Για πρώτη φορά στην συνταξιοδοτική νομοθεσία
του Δημοσίου θεσπίζεται η αναγνώριση ως συνταξίμων των ετών σπουδών του/της
υπαλλήλου για την απόκτηση του πρώτου πτυχίου. Η δυνατότητα αυτή παρέχεται
μόνο στους υπαλλήλους που θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα μετά την
01-01-2011 και αφορά τόσο τους «παλαιούς» όσο και τους «νέους»
ασφαλισμένους. Άρα οι σχετικές διατάξεις δεν αφορούν όσους έχουν θεμελιώσει
συνταξιοδοτικό δικαίωμα μέχρι την 31-12-2010, καθώς και όσους έχουν
αποχωρήσει ήδη από την υπηρεσία πριν την ως άνω ημεροχρονολογία (και στις
δύο περιπτώσεις).
Η προσθήκη των σχετικών με την αναγνώριση των ετών σπουδών διατάξεων στο
άρθρο 11 του Π.Δ. 169/2007 καθώς και ο χαρακτηρισμός του «χρόνου σπουδών» ως
χρόνου πραγματικής συντάξιμης υπηρεσίας τον καθιστά ισοδύναμο με τις
λοιπέςθεμελιωτικές συντάξιμες υπηρεσίες και ως εκ τούτου λαμβάνεται υπόψη
τόσο για τη θεμελίωση του συνταξιοδοτικού δικαιώματος, όσο και για τον
υπολογισμό - προσαύξηση της σύνταξης.
Διευκρινίσεις:
- Η θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος με την αναγνώριση/προσμέτρηση ετών
σπουδών σε καμιά περίπτωση δεν ανατρέχει πριν την 01-01-2011.
-Ο αναγνωριζόμενος χρόνος σπουδών δεν επηρεάζει σε καμιά περίπτωση την
μισθολογική εξέλιξη του υπαλλήλου αφού δεν συνιστά πραγματική δημόσια
υπηρεσία.
- Χρόνος σπουδών που συμπίπτει με συντάξιμο χρόνο/χρόνο ασφάλισης δεν μπορεί
να αναγνωρισθεί συντάξιμος με βάση τις διατάξεις του άρθρου αυτού, δηλ.
υπάλληλος ο/η οποίος/α απέκτησε το πτυχίο κατά τη διάρκεια της
υπηρεσίας/εργασίας του/της, με ασφάλιση, μπορεί να αναγνωρίσει μόνο εκείνο
το χρόνο από τις σπουδές του/της που δεν συμπίπτει με το χρόνο
εργασίας/ασφάλισής του/της.
- Απαραίτητη προϋπόθεση για να προβεί ο/η υπάλληλος σε αναγνώριση ως
συντάξιμων των ετών σπουδών είναι να έχει συμπληρώσει υπηρεσία 12 ετών (όχι
κατ΄ ανάγκη δημόσια). Επομένως στην υπηρεσία αυτή συνυπολογίζεται,
προκειμένου για τους άνδρες και ο χρόνος της στρατιωτικής θητείας (με ή
χωρίς εξαγορά κατά περίπτωση), όχι όμως και ο πλασματικός χρόνος των
παιδιών, για την αναγνώριση του οποίου, απαραίτητη προϋπόθεση, σύμφωνα με τα
προαναφερόμενα στην ενότητα του άρθρου 6 της εγκυκλίου αυτής, είναι η
συμπλήρωση 15ετούς πραγματικής δημόσιας υπηρεσίας.

-Ως χρόνος σπουδών λογίζεται ο κατά περίπτωση απαιτούμενος χρόνος σπουδών
για την απόκτηση ενός μόνο πτυχίου ανώτερης ή ανώτατης σχολής της ημεδαπής ή
της αλλοδαπής. Ο εν λόγω χρόνος (διάρκεια σπουδών) είναι αυτός που
προβλέπεται από τον οργανισμό ή από τη νομοθεσία που διέπει την λειτουργία
της κάθε Σχολής κατά το χρόνο της αποφοίτησης και εκφράζεται μόνο σε ακέραια
χρόνια.

- Υπάλληλος που διαθέτει περισσότερα του ενός πτυχία, μπορεί να αναγνωρίσει
ως χρόνο σπουδών το χρόνο που απαιτείτο για την απόκτηση του πτυχίου που
χρησιμοποίησε για να διορισθεί ή να μεταταγεί ή να ενταχθεί στη θέση που
κατέχει, δηλ. στις περιπτώσεις αυτές ο χρόνος δεν υπολογίζεται αθροιστικά.

-Ως χρόνος σπουδών λογίζεται επίσης και ο χρόνος εκείνος που διανύθηκε μετά
τη συμπλήρωση του 17ου έτους της ηλικίας του/της υπαλλήλου σε μέση
επαγγελματική σχολή και οδήγησε στην απόκτηση πτυχίου που χρησίμευσε για την
πρόσληψη/διορισμό του/της υπαλλήλου.

-Προκειμένου για υπαλλήλους με πτυχίο ΤΕΙ ως χρόνος σπουδών λογίζεται και το
εξάμηνο της πρακτικής άσκησης που απαιτείται κατά το χρόνο της αποφοίτησής
του/της για την απόκτηση του πτυχίου.

- Χρόνος σπουδών που συμπίπτει με συντάξιμο χρόνο/χρόνο ασφάλισης δεν μπορεί
να αναγνωρισθεί ως συντάξιμος.

- Ειδικά, προκειμένου για τις νοσηλεύτριες (μαίες, επισκέπτριες αδερφές,
αδερφές νοσοκόμες) θα μπορούν και αυτές που θεμελιώνουν δικαίωμα μετά την
01-01-2011 να μπορούν να αναγνωρίσουν τα κατά περίπτωση απαιτούμενα για την
κτήση του πτυχίου τους (ακέραια) έτη σπουδών, εφόσον το πτυχίο αυτό
χρησίμευσε για την πρόσληψη/τον διορισμό τους. Στις περιπτώσεις αυτές δεν θα
μπορούν να τύχουν διπλού ευεργετήματος αναγνωρίζοντας ως συντάξιμο τον ίδιο
χρόνο και με τις διατάξεις του άρθρου 12 παρ. 1 περίπτ. μθ του Π.Δ. 169/2007
(Κώδικας Πολιτικών και Στρατιωτικών Συντάξεων) ως χρόνο πρακτικής άσκησης
κατά την διάρκεια της φοίτησης στις οικείες Σχολές. Αν πάλι επιλέξουν ν΄
αναγνωρίσουν ως συντάξιμο το χρόνο της πρακτικής τους άσκησης κατά την
διάρκεια της φοίτησης τους στις οικείες Σχολές δεν θα έχουν το δικαίωμα να
προβούν σε αναγνώριση ως συντάξιμου του συμπίπτοντος με τον χρόνο αυτό,
χρόνου σπουδών. Τα παραπάνω είναι αυτονόητο ότι ισχύουν και για εκείνες που
το πτυχίο της νοσηλεύτριας (μαίες, επισκέπτριες αδερφές, αδερφές νοσοκόμες)
χρησίμευσε για την πρόσληψη/τον διορισμό τους στην Δευτεροβάθμια ή στην
ΤριτοβάθμιαΕκπαίδευση.

ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΛΟΙΠΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ

Α. Χρόνος εκπαιδευτικής άδειας: Για τα πρόσωπα που θεμελιώνουν
συνταξιοδοτικό δικαίωμα μετά την 01-01-2011 από τον χρόνο της εκπαιδευτικής
άδειας που τυχόν έχουν λάβει μπορεί να αναγνωρισθεί ως συντάξιμος χρόνος δύο
ετών ανεξάρτητα από τον συνολικό χρόνο που διήρκεσε η εκπαιδευτική τους
άδεια. Εξυπακούεται, ότι για τα πρόσωπα που έχουν θεμελιώσει συνταξιοδοτικό
δικαίωμα μέχρι 31-12-2010 εξακολουθούν να έχουν εφαρμογή οι διατάξεις του
άρθρου 11 παρ. 6 του π.δ. 169/2007, όπως ισχύουν μετά την τροποποίησή τους
με τις διατάξεις της παρ. 6 του άρθρου 4 του Ν. 3408/2005, οι οποίες δεν
έχουν καταργηθεί ή τροποποιηθεί και σύμφωνα με τις οποίες θεωρείται ως
συντάξιμος χρόνος πραγματικής υπηρεσίας ο χρόνος της εκπαιδευτικής άδειας
μέχρι μια πενταετία.

Από τους χρόνους (έτη σπουδών, εκπαιδευτική άδεια, άδεια άνευ αποδοχών
ανατροφής παιδιού ηλικίας μέχρι 6 ετών) συναθροιζομένου και του χρόνου ης
στρατιωτικής θητείας (προκειμένου για άνδρες υπαλλήλους) ο/η υπάλληλος
μπορεί να αναγνωρίσει κατ΄ ανώτατο όριο:

- τέσσερα (4) έτη εφόσον θεμελιώσει συνταξιοδοτικό δικαίωμα εντός του 2011.

- πέντε (5) έτη εφόσον θεμελιώσει συνταξιοδοτικό δικαίωμα εντός του 2012.

- έξι (6) έτη εφόσον θεμελιώνει συνταξιοδοτικό δικαίωμα εντός του 2013 και

- επτά (7) έτη εφόσον θεμελιώνει συνταξιοδοτικό δικαίωμα μετά την
01-01-2014.

Ο μέχρι 5 έτη πλασματικός χρόνος παιδιών που μπορεί ν΄ αναγνωρισθεί ως
συντάξιμος είναι προφανές ότι δεν υπάγεται στους ως άνω περιορισμούς.

Β. Χρόνος άδειας άνευ αποδοχών ανατροφής παιδιού

Διευρύνεται η δυνατότητα αναγνώρισης ως συντάξιμου του χρόνου άδειας άνευ
αποδοχών ανατροφής παιδιού ηλικίας μέχρι 6 ετών, αφού πλέον θα μπορεί να
αναγνωρίζεται ως συντάξιμος χρόνος, ο χρόνος που προβλέπεται από τις
εκάστοτε ισχύουσες διοικητικές διατάξεις και όχι μόνο ο χρόνος που μπορούσε
να αναγνωριστεί ως συντάξιμος με βάση συγκεκριμένες συνταξιοδοτικές
διατάξεις. Ο χρόνος της άδειας άνευ αποδοχών ανατροφής παιδιού σχετίζεται
αποκλειστικά με την ύπαρξη και μόνο παιδιού/παιδιών. Οι διατάξεις που
αναφέρονται στην αναγνώριση ως συντάξιμου του χρόνου άδειας ανατροφής
παιδιού και του χρόνου εκπαιδευτικής άδειας, αφορούν τόσο τους «παλαιούς»
όσο και τους «νέους» ασφαλισμένους.

ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗΣ

- Η αναγνώριση των ανωτέρω χρόνων (σπουδών, άδειας άνευ αποδοχών ανατροφής
παιδιού, εκπαιδευτικής άδειας) μπορεί να λάβει χώρα μετά την υποβολή
σχετικής αίτησης από τον/την υπάλληλο που υποβάλλεται στην αρμόδια Δ/νση
Συντάξεων, συνοδευόμενη από τα απαραίτητα δικαιολογητικά.

- Η αίτηση από τον/την υπάλληλο μπορεί να υποβληθεί οποτεδήποτε, δηλαδή είτε
ενώ ο/η υπάλληλος είναι στην ενέργεια είτε κατά τη συνταξιοδότηση, ακόμα και
μετά από αυτή, στην τελευταία όμως αυτή περίπτωση εντός της προθεσμίας που
τάσσει η συνταξιοδοτική νομοθεσία -Η αναγνώριση ως συνταξίμων των ανωτέρω
χρόνων απαιτεί την καταβολή εκ μέρους του/της υπαλλήλου εισφοράς εξαγοράς με
ασφάλιστρο 6,67% επί των συνταξίμων αποδοχών, όπως αυτές έχουν διαμορφωθεί
κατά το χρόνο υποβολής της σχετικής αίτησης. Ως συντάξιμες αποδοχές
λαμβάνονται υπόψη εκείνες επί των οποίων διενεργείται κράτηση για κύρια
σύνταξη.

- Το ποσό της εισφοράς εξαγοράς προκύπτει επίσης από την σχέση: Εισφορά
εξαγοράς = Συντάξιμες αποδοχές x 6,67% x έτη που θα αναγνωρισθούν.



2: ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΕΙΣ ΣΤΟΝ ΟΡΓ. ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ(ΟΑΕΕ)

Εως και 4 χρόνια ασφάλισης μπορούν να αναγνωρίσουν από διαφορετικές «πηγές»,
απο το 2011, οι ελεύθεροι επαγγελματίες (ΟΑΑΕ)ώστε να συμπληρώσουν τα χρόνια
που χρειάζονται με βάση το νέο ασφαλιστικό νόμο και να συνταξιοδοτηθούν. Οι
χρόνοι που μπορούν να «αξιοποιηθούν» είναι:

1. Ο χρόνος στρατιωτικής υπηρεσίας.

2. Ο χρόνος σπουδών για την απόκτηση ενός μόνο πτυχίου ανώτερης ή ανώτατης
σχολής της ημεδαπής ή της αλλοδαπής καθώς και το χρόνο σπουδών, μετά τη
συμπλήρωση του 17ου έτους της ηλικίας, σε μέσες επαγγελματικές σχολές, ο
οποίος είναι ίσος με τα κατά το χρόνο αποφοίτησης επίσημα ακέραια χρόνια
σπουδών της οικείας σχολής.

3. Ο χρόνος ανεργίας, μετά την υπαγωγή στην ασφάλιση οποιουδήποτε φορέα
κύριας ασφάλισης ή το δημόσιο.

4. Ο πλασματικός χρόνος των μητέρων (αφορά μόνο ασφαλισμένες του ΤΣΑ) του
άρθρου 141 του Ν. 3655/08 (ΦΕΚ 58 Α) που αναγνωρίζεται σύμφωνα με τις
διατάξεις αυτές και ανεξάρτητα του χρόνου γέννησης των παιδιών και

5. Ο χρόνος αποδεδειγμένης άσκησης επαγγελματικής δραστηριότητας πριν την
εγγραφή στα μητρώα του ΟΑΕΕ (ειδικά για την περίπτωση αυτή θα μπορούν να
αναγνωριστούν μέχρι 5 έτη) εφόσον δεν είχαν πληρωθεί οι ασφαλιστικές
εισφορές.

Για τους ασφαλισμένους του ΟΑΕΕ οι αναγνωρίσεις θα είναι με εξαγορά με βάση
τις ασφαλιστικές εισφορές που καταβάλλει ο ασφαλισμένος κατά το μήνα
υποβολής της αίτησης. Σύμφωνα με την εγκύκλιο:

Η αναγνώριση και εξαγορά του χρόνου στρατιωτικής υπηρεσίας γίνεται με τις
διατάξεις του Ν. 1358/1983 όπως ισχύουν κάθε φορά. Στις περιπτώσεις που
θεμελιώνεται συνταξιοδοτικό δικαίωμα από 1/1/2011 μέχρι 31/12/2014, το ποσό
για την εξαγορά του χρόνου της στρατιωτικής θητείας στους φορείς Κοινωνικής
Ασφάλισης μειώνεται κατά 30%. Για όσους θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα
από 1/1/2015 και εφεξής το ανωτέρω ποσό μειώνεται κατά 50%. Το καταβαλλόμενο
ποσό και στις δύο περιπτώσεις δεν μπορεί να είναι κατώτερο αυτού που
προκύπτει με βάση υπολογισμού το 25πλάσιο του ημερομισθίου του ανειδίκευτου
εργάτη (165 ευρώ το μήνα). Η αναγνώριση σπουδών ο χρόνος που θα
αναγνωρίζεται θα είναι ίσος με τα επίσημα ακέραια έτη σπουδών της οικείας
σχολής, τα οποία προβλέπονται κατά το χρόνο της αποφοίτησης. Ωστόσο, αν κατά
το χρόνο φοίτησης στις αναφερόμενες σχολές υπήρχε ασφάλιση σε οποιονδήποτε
ομοειδή φορέα ασφάλισης, δεν θα είναι δυνατή η αναγνώριση του αντίστοιχου
χρονικού διαστήματος. Η ρύθμιση αναφέρεται σε αποφοίτηση, δηλαδή σε περάτωση
των σπουδών και δεν θα είναι δυνατή η αναγνώριση του χρόνου σπουδών αν δεν
έχει αποκτηθεί το σχετικό πτυχίο ή δίπλωμα. Τα δικαιολογητικά που
απαιτούνται για την αναγνώριση χρόνου σπουδών είναι: Αίτηση, βεβαίωση
απόκτησης πτυχίου από τη σχολή (να αναφέρεται η διάρκεια φοίτησης),
αντίγραφο πτυχίου, υπεύθυνη δήλωση του ασφαλισμένου από την οποία να
προκύπτει απαραίτητα ότι δεν υπάρχει ασφάλιση για το συγκεκριμένο χρονικό
διάστημα σε άλλο φορέα ασφάλισης και δεν έχει επίσης αναγνωρισθεί σε άλλο
φορέα.

Για όσους είναι κάτοχοι πτυχίου εξωτερικού, θα πρέπει να προσκομιστεί η
αναγνώριση πτυχίου εξωτερικού από τον αντίστοιχο επίσημο φορέα (ΔΟΑΤΑΠ πρώην
ΔΙΚΑΤΣΑ ή Υπουργείο Εξωτερικών, κ.ά.). Η αναγνώριση του χρόνου ανεργίας,
μετά την υπαγωγή στην ασφάλιση οποιουδήποτε φορέα κύριας ασφάλισης ή του
Δημοσίου. Ως χρόνος ανεργίας -πέραν του χρόνου εγγραφής στα μητρώα του ΟΑΕΔ-
θεωρείται κάθε κενό χρονικό διάστημα, μετά την έναρξη του εργασιακού βίου
του ασφαλισμένου και την υπαγωγή του στα μητρώα οποιουδήποτε ασφαλιστικού
οργανισμού, για το οποίο δεν υπάρχει ασφάλιση. Τα δικαιολογητικά που
απαιτούνται για την αναγνώριση χρόνου ανεργίας είναι: Αίτηση, βεβαίωση του
ασφαλιστικού φορέα από την οποία να προκύπτει η ασφάλισή του σε ασφαλιστικό
φορέα πριν το χρονικό διάστημα ανεργίας, υπεύθυνη δήλωση του ασφαλισμένου
από την οποία να προκύπτει απαραίτητα ότι το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα
δεν έχει αναγνωρισθεί σε άλλο φορέα. Σε περίπτωση εγγραφής στα μητρώα του
ΟΑΕΔ, θα πρέπει να προσκομιστεί βεβαίωση για το χρονικό διάστημα που
βρίσκονταν σε ανεργία.

Σε περίπτωση που δεν υπάρχει χρόνος εγγραφής στα μητρώα του ΟΑΕΔ, θα πρέπει
να συμπληρώνεται υπεύθυνη δήλωση από την οποία να προκύπτει απαραίτητα ότι
για το χρονικό διάστημα που επιθυμεί να αναγνωρίσει ο ασφαλισμένος, δεν
υπάρχει ασφάλιση σε άλλο φορέα κύριας ασφάλισης ή το Δημόσιο. Ο χρόνος
σπουδών καθώς και ο χρόνος ανεργίας αναγνωρίζονται τόσο για τη θεμελίωση
συνταξιοδοτικού δικαιώματος όσο και για την προσαύξηση του ποσού της
σύνταξης, μετά από αίτηση του ασφαλισμένου. Για κάθε αναγνωριζόμενο μήνα
καταβάλλεται ποσό εξαγοράς, το οποίο προκύπτει από τον υπολογισμό ποσοστού
20% για τους φορείς κύριας ασφάλισης και ποσοστού 6% για τους φορείς
επικουρικής ασφάλισης, υπολογιζομένων στο 25πλάσιο του ΗΑΕ που ισχύει κατά
το χρόνο υποβολής της αίτησης. Περαιτέρω, καθορίζεται ο τρόπος καταβολής του
ποσού εξαγοράς που προκύπτει από τις παραπάνω αναγνωρίσεις (είτε εφάπαξ με
έκπτωση 15%, είτε σε μηνιαίες δόσεις ίσες με τους αναγνωριζόμενους μήνες,
είτε με παρακράτηση του 1/4 του ποσού της σύνταξης) και επιπλέον προβλέπεται
η επιβολή των αναλογούντων προσθέτων τελών, σε περίπτωση καθυστέρησης
καταβολής μηνιαίας δόσης.

3. ΠΛΑΣΜΑΤΙΚΑ ΕΤΗ ΣΕ IKA-ΔΕΚΟ-ΤΡΑΠΕΖΕΣ: Με το νομο Λοβέρδου(
3863/2010 )επαναπροσδιορίζονται οι χρόνοι που μπορεί να προσμετρηθούν ή να
αναγνωριστούν με εξαγορά τόσο για θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος ή
για προσαύξηση του ποσού αυτής.

Με τις νέες διατάξειςείναι πλέον δυνατή:

α) Η προσμέτρηση χρόνου επιδότησης λόγω ασθένειας και ανεργίας. Θα είναι
δυνατό να συνυπολογιστούν 600 ημέρες επιδότησης λόγω ασθένειας και τακτικής
ανεργίας, 300 για κάθε αιτία (αντί των 400 ημερών κατά την τελευταία πριν
από τη συνταξιοδότηση δεκαετία, όπως προβλέπεται σήμερα με τον ν. 2084/92),
ανεξάρτητα από τον χρόνο που έλαβε χώρα η ανεργία ή επήλθε η ασθένεια.

β) Η αναγνώριση του χρόνου σπουδών: σε ανώτερη ή ανώτατη σχολή στην Ελλάδα ή
στο εξωτερικό, για την απόκτηση ενός μόνο πτυχίου και σε μέσες
επαγγελματικές σχολές, δημόσιες ή ιδιωτικές, που έχουν αναγνωριστεί από το
κράτος, μετά τη συμπλήρωση του 17ου έτους της ηλικίας. Οι σχολές αυτές θα
σας γνωστοποιηθούν εγκαίρως έπειτα από σχετική αλληλογραφία του υπουργείου
μας με τα συναρμόδια υπουργεία. Ο χρόνος που θα αναγνωρίζεται θα είναι ίσος
με τα επίσημα ακέραια έτη σπουδών της οικείας σχολής, τα οποία προβλέπονται
κατά τον χρόνο της αποφοίτησης. Είναι ευνόητο ότι αν κατά τον χρόνο φοίτησης
στις αναφερόμενες σχολές έχει χωρήσει ασφάλιση σε οποιονδήποτε ομοειδή φορέα
ασφάλισης δεν θα είναι δυνατή η αναγνώριση του αντίστοιχου χρονικού
διαστήματος. Δεδομένου, εξάλλου, ότι η ρύθμιση αναφέρεται σε αποφοίτηση,
δηλαδή σε περάτωση των σπουδών, δεν θα είναι δυνατή η αναγνώριση του χρόνου
σπουδών αν δεν έχει αποκτηθεί το σχετικό πτυχίο ή δίπλωμα.

γ) Η αναγνώριση του χρόνου ανεργίας, μετά την υπαγωγή στην ασφάλιση
οποιουδήποτε φορέα κύριας ασφάλισης ή του Δημοσίου. Χρόνος ανεργίας- πέραν
του χρόνου εγγραφής στα μητρώα του ΟΑΕΔ- θεωρείται κάθε κενό χρονικό
διάστημα, μετά την έναρξη του εργασιακού βίου του ασφαλισμένου και την
υπαγωγή του στα μητρώα οποιουδήποτε ασφαλιστικού οργανισμού, για το οποίο
δεν υπάρχει ασφάλιση.

δ) Η προσμέτρηση του χρόνου απουσίας των απασχολούμενων μητέρων από την
εργασία τους, λόγω κύησης και λοχείας. Ο χρόνος αυτός δεν μπορεί να
υπερβαίνει τον χρόνο που προβλέπεται κάθε φορά από την ΕΓΣΣΕ.

ε) Η αναγνώριση του χρόνου απεργίας.

στ) Η προσμέτρηση του πλασματικού χρόνου του άρθρου 141 του ν. 3655/2008,
ανεξάρτητα από τον χρόνο γέννησης των παιδιών (πριν ή μετά την 1.1.2000).
Σημειώνεται ότι ο χρόνος αυτός λαμβάνεται υπόψη για τη συμπλήρωση του χρόνου
ασφάλισης που απαιτείται για τη συνταξιοδότηση λόγω γήρατος, (όπως για τη
συμπλήρωση του συντάξιμου χρόνου των μητέρων ανήλικων τέκνων) καθώς και για
τη συμπλήρωση του ελάχιστου χρόνου ασφάλισης των 15 ετών.

ζ) Η αναγνώριση του χρόνου μαθητείας, όπως ορίζεται από τις ισχύουσες
διατάξεις και ως ένα έτος.

Ενδεικτικά αναφέρεται ότι χρόνος μαθητείας θεωρείται ο χρόνος απασχόλησης σε
προγράμματα απόκτησης εργασιακής εμπειρίας (stage).

Πόσα χρόνια μπορείτε να αναγνωρίσετε

Στον ασφαλιστικό νόμο καθορίζεται η κλιμάκωση του χρόνου τον οποίον μπορεί
να προσμετρήσει ή να αναγνωρίσει κάθε ασφαλισμένος ανάλογα με τον χρόνο
συνταξιοδότησής του ως εξής:

* Ως 4 χρόνια για όσους θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα εντός του 2011

* Ως 5 χρόνια για όσους θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα εντός του 2012

* Ως 6 χρόνια για όσους θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα εντός του 2013

* Ως 7 χρόνια για όσους θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα από 1.1.2014 και
εφεξής.

-Πόσο θα πληρώσετε την αναγνώριση

-Χρόνος στρατιωτικής υπηρεσίας: Αναγνωρίζεται και εξαγοράζεται σύμφωνα με
τις διατάξεις του άρθρου 1 του ν. 1358/1983. Ειδικά όμως για τους
ασφαλισμένους που θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα από 1.1.2011 ως
31.12.2014, με βάση τις εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις, το ποσόν εξαγοράς του
αναγνωριζόμενου χρόνου στρατιωτικής υπηρεσίας καταβάλλεται μειωμένο κατά
30%, ενώ για όσους θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα από 1.1.2015 και
εφεξής το σχετικό ποσόν καταβάλλεται μειωμένο κατά 50%, ανεξάρτητα από τον
τρόπο καταβολής του (εφάπαξ ή σε δόσεις ή με παρακράτηση του 1/3 της
σύνταξης). Σε καμιά όμως περίπτωση το τελικά καταβαλλόμενο ποσό δεν μπορεί
να είναι κατώτερο αυτού που προκύπτει, με βάση υπολογισμού το 25πλάσιο του
ημερομισθίου ανειδίκευτου εργάτη όπως ισχύει κάθε φορά.

Σε σχετική του εγκύκλιο του εγκύκλιο το ΙΚΑ παρέχει οδηγίες για την
διαδικασία εξαγορας του αναγνωριζομένου χρόνου στρατιωτικής θητείας ως
συντάξιμου, βασει του νεου ασφαλιστικου νόμου 3863/2010.

Ειδικότερα με τις νέες ρυθμίσεις προβλέπεται ότι, για τους ασφαλισμένους που
θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα από 1-1-2011 και μέχρι 31-12-2014, με
βάση τις εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις, το ποσό εξαγοράς του αναγνωριζόμενου
χρόνου στρατιωτικής υπηρεσίας, καταβάλλεται μειωμένο κατά 30%, ενώ για όσους
θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα από 1-1-2015 και εφεξής, το σχετικό ποσό
καταβάλλεται μειωμένο κατά 50%, ανεξάρτητα από τον τρόπο καταβολής του δηλ.
εφάπαξ ή σε δόσεις ή με παρακράτηση του 1/3 της σύνταξης. Σε καμία όμως
περίπτωση, το τελικά καταβαλλόμενο ποσό δεν μπορεί να είναι κατώτερο αυτού
που προκύπτει, με βάση υπολογισμού, το 25πλάσιο του ημερομισθίου
ανειδίκευτου εργάτη, που ισχύει κατά τον χρόνο υποβολής της αίτησης. Είναι
ευνόητο ότι στο ποσό της εξαγοράς που θα προκύψει, μπορεί να γίνει στη
συνέχεια και η έκπτωση του 15% σε περίπτωση εφάπαξ καταβολής.

Παράδειγμα: 1

Ασφαλισμένος θεμελιώνει συνταξιοδοτικό δικαίωμα το έτος 2011, με αναγνώριση
ενός (1) έτους στρατιωτικής υπηρεσίας. Αν οι αποδοχές του τελευταίου μήνα
πλήρους απασχόλησής του, πριν την υποβολή της αίτησης αναγνώρισης ανέρχονται
σε 1500,006, το ποσό εξαγοράς στρατιωτικής υπηρεσίας, θα ανέλθει σε 10,006
ανά ημέρα: (15006: 30 X 20% = 10,006), και μετά την μείωση του 30% σε 7,006
ανά ημέρα: (10,006 X 30% = 3,006 και 10,006 - 3,006 = 7.006) και για την
αναγνώριση ενός (1) έτους στρατιωτικής υπηρεσίας, 2520,006: ( 7,006 X 360
=2520,006).

Παράδειγμα:2

Ασφαλισμένος θεμελιώνει συνταξιοδοτικό δικαίωμα το έτος 2011, με αναγνώριση
ενός (1) έτους στρατιωτικής υπηρεσίας. Αν οι αποδοχές του τελευταίου μήνα
πλήρους απασχόλησής του πριν την υποβολή της αίτησης αναγνώρισης ανέρχονται
σε 1050,00 6, το ποσό της εξαγοράς της στρατιωτικής υπηρεσίας, θα ανέλθει σε
7,00 ευρώ ανά ημέρα: (1050,006: 30 ημέρες X 20% =7,006) και μετά την μείωση
του 30% σε 4,906 ανά ημέρα: (7,006 X 30% = 2,106 και 7,006 - 2,106 = 4,906)
και για την αναγνώριση ενός (1) έτους στρατιωτικής υπηρεσίας, 1764,006:
(4,906 X 360 = 1764,006). Όμως, επειδή το ανωτέρω ποσό (1764,006 )
υπολείπεται του ποσού των 1980,006, ποσό που προκύπτει αν ο υπολογισμός
γίνει επί του 25πλάσιου του ημερομισθίου ανειδίκευτου εργάτη δηλ. (33,04
Η.Α.Ε. X 25: 30 ημέρες X 20% = 5,506 ανά ημέρα και 5,506 X 360=1980,006 το
έτος) θα πρέπει, σύμφωνα με τις κοινοποιούμενες διατάξεις, να καταβληθεί το
μεγαλύτερο ποσό δηλ. το ποσό των 1980,006, για 1 (ένα) έτος αναγνώρισης
στρατιωτικής υπηρεσίας ή 5,506 για κάθε ημέρα αναγνώρισης στρατιωτικής
υπηρεσίας.

-Τα ανωτέρω έχουν εφαρμογή και για την αναγνώριση του χρόνου στρατιωτικής
υπηρεσίας στο ΕΤΕΑΜ.

-To ποσοστό των εισφορών για την εν λόγω αναγνώριση είναι 6% (3% εργοδότη
και 3% ασφαλισμένου).

-Προκειμένου να εξεταστεί το αίτημα της αναγνώρισης από τις αρμόδιες
υπηρεσίες Εσόδων, θα πρέπει οι υπηρεσίες απονομών συντάξεων να αποστέλλουν
υπηρεσιακό σημείωμα στο οποίο θα προσδιορίζουν την ημερομηνία θεμελίωσης. Ο
εν λόγω προσδιορισμός της ημερομηνίας θεμελίωσης συνταξιοδοτικού δικαιώματος
είναι κρίσιμος δεδομένου ότι για όσους θεμελιώνουν μέχρι 31-12-2010 δεν
ισχύουν οι κοινοποιούμενες διατάξεις, ενώ σ΄ αυτούς που θα θεμελιώσουν
συνταξιοδοτικό δικαίωμα από 1-1-2011 έως 31-12-2014 παρέχεται έκπτωση 30%
και σε όσους θεμελιώσουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα από 1-1-2015 και μετά
παρέχεται έκπτωση 50%.



-Χρόνος γονικής άδειας ανατροφής παιδιών: Αναγνωρίζεται σύμφωνα με τις
διατάξεις του άρθρου 6 του ν. 1483/84. Αναγνωρίζεται για κάθε παιδί:

1 παιδί: 1 χρόνος

2 παιδιά: 3 χρόνια

3 παιδιά και πάνω: ως 5 χρόνια

Χρήση του πλασματικού χρόνου κάνει η μητέρα, όχι όμως για να θεμελιώσει
δικαιώματα ως μητέρα ανήλικων τέκνων. Αν δεν κάνει χρήση η μητέρα, τότε ο
πλασματικός χρόνος προσμετρείται από τον πατέρα. -Χρόνος εκπαιδευτικής
άδειας: Αναγνωρίζεται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 40 του ν. 2084/92,
όπως ισχύει, μετά την τροποποίησή του με το άρθρο 5 του ν. 2335/1995.

-Χρόνος σπουδών, χρόνος μαθητείας και χρόνος ανεργίας: Αναγνωρίζονται τόσο
για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος όσο και για την προσαύξηση του
ποσού της σύνταξης, έπειτα από αίτηση του ασφαλισμένου. Για κάθε
αναγνωριζόμενο μήνα καταβάλλεται ποσόν εξαγοράς, το οποίο προκύπτει από τον
υπολογισμό ποσοστού 20% για τους φορείς κύριας ασφάλισης και ποσοστού 6% για
τους φορείς επικουρικής ασφάλισης, υπολογιζόμενων στο 25πλάσιο του
ΗΑΕ(Ημερομισθιο Ανειδκευτου Εργατη) που ισχύει κατά τον χρόνο υποβολής της
αίτησης. Περαιτέρω καθορίζεται ο τρόπος καταβολής του ποσού εξαγοράς που
προκύπτει από τις παραπάνω αναγνωρίσεις (είτε εφάπαξ με έκπτωση 15% είτε σε
μηνιαίες δόσεις ίσες με τους αναγνωριζόμενους μήνες ή με παρακράτηση του
ποσού της σύνταξης) και επιπλέον προβλέπεται η επιβολή των αναλογούντων
πρόσθετων τελών, σε περίπτωση καθυστέρησης καταβολής μηνιαίας δόσης.

-Χρόνος απουσίας λόγω κύησης και λοχείας καθώς και ημερών επιδότησης λόγω
ασθένειας και τακτικής ανεργίας: Ως προς την προσμέτρηση αυτών των
περιπτώσεων επισημαίνεται ότι αυτές λαμβάνονται υπόψη μόνο για τη θεμελίωση
συνταξιοδοτικού δικαιώματος λόγω γήρατος και όχι για τον προσδιορισμό του
δικαιούμενου ποσού σύνταξης. Αν δηλαδή ένας ασφαλισμένος θεμελιώνει
συνταξιοδοτικό δικαίωμα με τη συμπλήρωση 25 ετών ασφάλισης, αλλά έχει
πραγματοποιήσει 24 χρόνια και 2 μήνες ασφάλισης και έχει επιδοτηθεί λόγω
ανεργίας καθ΄ όλη τη διάρκεια του ασφαλιστικού του βίου για 20 μήνες, μπορεί
να συνυπολογίσει τους 10 από αυτούς προκειμένου να συμπληρώσει τα 25 έτη
ασφάλισης που απαιτούνται, όμως το ποσόν της σύνταξής του θα υπολογισθεί
βάσει των 24 ετών. * Σημειώνεται ότι εκτός του χρόνου στρατιωτικής υπηρεσίας
για όλους τους υπόλοιπους χρόνους της παρ. 18 του άρθρου 10 το κάθε πλήρες
έτος αναγνω ριζόμενου χρόνου αντιστοιχεί σε 300 ημέρες ή 12 μήνες ασφάλισης
(κάθε μήνας = 25 ημέρες ασφάλισης) Οσοι ασφαλισμένοι/νες συμπληρώνουν τον
χρόνο ασφάλισης που απαιτείται για συνταξιοδότηση λόγω γήρατος ως τις
31.12.2010, με αναγνώριση των χρόνων που προβλέπονται στο άρθρο 40 του ν.
2084/1992, όπως ισχύει σήμερα, εφόσον η σχετική αίτηση αναγνώρισης υποβληθεί
ως τις 31.12.2013 ακολουθούν τις κατά περίπτωσιν προϋποθέσεις
συνταξιοδότησης που ισχύουν το τρέχον έτος.

Το κόστος εξαγοράς

Το κόστος εξαγοράς των πλασματικών χρόνων (νόμος Λοβέρδου) εξαρτάται από τον
μισθό που λαμβάνει ο εργαζόμενος, τη δεδομένη χρονική στιγμή που αποφασίζει
να προχωρήσει στην εξαγορά, άρα ανάλογα με το ημερομίσθιό του.

Για το ΙΚΑ, τα Ταμεία ΔΕΚΟ, τραπεζών και Τύπου, με βάση αποδοχές 2.000 ευρώ
τον μήνα και ποσοστό εισφοράς έως 20%, το συνολικό κόστος για αναγνώριση
πλασματικής ασφάλισης κοστίζει συνολικά 19.905 ευρώ το οποίο κατανέμεται ως
εξής:

-Τέσσερα (4) χρόνια σπουδών: 48 μήνες Χ 214,69 ευρώ = 10.305 ευρώ.

-Δύο (2) χρόνια στρατιωτικής θητείας: 24 μήνες Χ400 ευρώ =9.600 ευρώ. Ενα
(1) έτος ανεργίας = δωρεάν.

Οσον αφορά το Δημόσιο, το κόστος εξαγοράς είναι χαμηλότερο και με βάση τις
τρέχουσες αποδοχές 1.350 ευρώ τον μήνα και ποσοστό εισφοράς 6,67% τα 4 έτη
σπουδών θα κοστίσουν 10.305

ευρώ (48 μήνες Χ 214,69%) και τα 2 έτη στρατιωτικής θητείας (24 μήνες Χ 90
ευρώ = 2.160 ευρώ). Πώς θα υπολογίζεται η εξαγορά τους

1. Στρατιωτική θητεία Αποδοχές (ώς την ανώτατη ασφαλιστική κλάση 2.433 ευρώ)
Χ 20% Χ μήνες στρατιωτικής θητείας - ποσό εξαγοράς με δόσεις.

α) Εκπτωση 15% για εφάπαξ εξόφληση.

β) Οποιος θεμελιώνει δικαίωμα από 1.1.2011 έως 31.12.2014 θα έχει έκπτωση
30%.

γ) Οποιος θεμελιώνει δικαίωμα από 1.1.2015 θα έχει έκπτωση 50%.

2. Γονική άδεια Σήμερα 25 Χ 33,04 Χ 20% = 165,2 ευρώ για κάθε μήνα με δόσεις
για τους ασφαλισμένους του ΙΚΑ, 25 Χ 33,04 Χ 37,5% = 309,75 ευρώ για κάθε
μήνα με δόσεις για τους ασφαλισμένους της ΕΤΕ (Εθνική Τράπεζα) και 25 Χ
33,04 Χ 37% = 305,6 ευρώ για κάθε μήνα με δόσεις για τους ασφαλισμένους της
Τραπέζης της Ελλάδος.

Καταβολή εφάπαξ, έκπτωση 15%. ΗΑΕ = ημερομίσθιο ανειδίκευτου εργάτη (σήμερα
33.04 ευρώ).

3. Ο χρόνος επιδότησης ασθενείας καθώς και ο χρόνος επιδότησης ανεργίας έως
1 έτος ισχύει ή υφίσταται χωρίς καταβολή εισφορών.

4. Εκπαιδευτική άδεια (άνευ αποδοχών) έως 2 χρόνια και χρόνος απεργιών.

Αποδοχές ημερομηνίας αίτησης Χ ποσοστό εισφοράς, συνεισφοράς κάθε Ταμείου
(%) Χ μήνες εξαγοράς = Ποσό εξαγοράς (π.χ. για τους ασφαλισμένους στην
Εθνική Τράπεζα: αποδοχές 3.000 Χ 37,5% Χ 1 μήνα = 1,125 ευρώ κάθε μήνα)

5. Χρόνος σπουδών (πριν από την ασφάλιση).

Ανώτατες- ανώτερες και ο χρόνος σε μέσες σχολές μετά το 17ο έτος της
ηλικίας.

25πλάσιο Χ ΗΑΕ Χ 20% Χ μήνες σπουδών = Ποσό εξαγοράς, π.χ. 25 Χ 33,4 Χ 20% =
165,20 ευρώ ο κάθε μήνας με δόσεις και έκπτωση 15% για εφάπαξ καταβολή για
την κύρια σύνταξη.

Επικουρική: 25 Χ 33,04 Χ 6% = 49,56 ευρώ κάθε μήνας με δόσεις και έκπτωση
15% για εφάπαξ καταβολή.

6. Χρόνος ανεργίας μετά την υπαγωγή στην ασφάλιση, εξαγορά όπως ακριβώς ο
χρόνος σπουδών (περίπτωση 5η).

7. Πλασματικός χρόνος για τα παιδιά, ανεξάρτητα την ηλικία τους. 1 παιδί: 1
χρόνος 2 παιδιά: 3 χρόνια 3 παιδιά και πάνω: έως 5 χρόνια Χρήση του
πλασματικού χρόνου κάνει η μητέρα, όχι όμως για να θεμελιώσει δικαιώματα ως
μητέρα ανήλικων τέκνων. Αν δεν κάνει χρήση, τότε ο πλασματικός χρόνος
προσμετράται από τον πατέρα.

Τρίτη, 8 Φεβρουαρίου 2011

ΕΙΣ ΥΓΕΙΑΝ ΤΩΝ ΚΟΡΟΙΔΩΝ

ΕΙΣ ΥΓΕΙΑΝ ΤΩΝ ΚΟΡΟΙΔΩΝ

ΚΥΚΛΏΜΑΤΑ στον χώρο της υγείας, ανεξέλεγκτες σπατάλες παντού, πιράνχας που θησαυρίζουν εις βάρος των ασφαλισµένων. Η σπατάλη στις παροχές υγείας είναι τεράστια και το κόστος της µεταφράζεται κάθε χρόνο σε απώλειες για τα Ταµεία ενός τεράστιου ποσού, ύψους περίπου 3,5 δισ. ευρώ. Υπερσυνταγογράφηση φαρµάκων και εξετάσεων, τρωκτικά λεηλατούν τις προµήθειες των νοσοκοµείων, ανθεί η «κατεύθυνση» σε ιδιωτικές κλινικές. Με χρήµατα των ασφαλισµένων οι οποίοι πληρώνουν το όργιο σπατάλης από διάφορους επιτήδειους (γιατρούς, φαρµακοποιούς, εταιρείες και υπαλλήλους), µε αποτέλεσµα να χορηγούνται ιατρικά είδη ακόµη και σε νεκρούς. Εις υγείαν των κορόιδων, όταν το 30% των συνολικών δαπανών στον χώρο της υγείας είναι σπατάλες που οφείλονται στην κακοδιοίκηση, στην αναχρονιστική διαχείριση, τη... διαφθορά και την κακή ιατρική, ενώ µόνο οι µίζες στις αγορές ειδικού υλικού εκτιµώνται ότι φθάνουν επίσης στο 30%. Εις υγείαν των κορόιδων όταν:
-Οι υπερτιµολογήσεις σε ιατρικές συσκευές αγγίζουν και το 500%.
- Στα δηµόσια νοσοκοµεία φθάνουν έως και 30% οι µίζες για την προµήθεια υλικών.
-Οι εικονικές συνταγογραφήσεις γιατρών βρίσκονται στην ηµερήσια διάταξη.
-Η σπατάλη φτάνει σε σηµείο να χρεώνονται τα ελληνικά νοσοκοµεία από 300 έως και 3.000 ευρώ για υλικά ίδιας εταιρείας που στο Λονδίνο ή τη Μαδρίτη κοστίζουν 100 ευρώ. n Ιδιωτικά νοσοκοµεία εµπλέκονται σε κύκλωµα προώθησης ιατρικών υλικών συγκεκριµένων εταιρειών µε κέρδος πολλά εκατοµµύρια ευρώ και µάλιστα αφορολόγητα.
-Ασφαλισµένοι χρεώνονται µε θεραπείες χωρίς να έχουν ουδέποτε υποβληθεί σε αυτές.
- «Συνεργασία» γιατρών µε νοσοκοµεία για εισαγωγές εµφυτευµάτων, συναλλαγές για προµήθεια βηµατοδοτών µε υπερτιµολογήσεις κ.ά.
Για να γίνει κατανοητό το µέγεθος της µεγάλης απάτης στον χώρο της υγείας είναι χαρακτηριστική η µείωση που επήλθε στις δαπάνες της συνταγογράφησης από την ηλεκτρονική εφαρµογή της. Συγκεκριµένα, µετά τη µερική εφαρµογή του µέτρου στα ασφαλιστικά ταµεία η µείωση της φαρµακευτικής δαπάνης το 2010 ανήλθε σε 850 εκατ. ευρώ και για το 2011 έχει εκτιµηθεί σε 1,4 δισ., ενώ η αναµενόµενη µείωση µέχρι και το 2012 υπολογίζεται από το υπουργείο Εργασίας να φτάσει τα 3,6 δισ. ευρώ. Και όλα αυτά όταν η περικοπή των δώρων στις συντάξεις αποφέρει στα Ταµεία και στο? ηµόσιο 1,8 δισ. ευρώ τον χρόνο, δηλαδή το µισό ποσό από αυτό που αντιστοιχεί στη σπατάλη των Ταµείων!
Εις υγείαν των κορόιδων. (ΤΑ ΝΕΑ-8/02/2011).

Τετάρτη, 2 Φεβρουαρίου 2011

Ο ΦΙΛΟΣ AΠΕΝΑΝΤΙ

Ο ΦΙΛΟΣ AΠΕΝΑΝΤΙ

Γνώρισα ανθρώπους και αγάπησα ζώα. Ηταν ένα απόφθεγµα που µε συνάρπαζε στα παιδικά µου χρόνια, χωρίς ωστόσο να έχω συνειδητοποιήσει το νόηµά του. Πέρασαν τα χρόνια. Ο φθόνος, το ψέµα και η υποκρισία σηµαδεύουν τις σύγχρονες ανθρώπινες σχέσεις. Η αγάπη µεταλλάχθηκε σε µια ξεφτισµένη και ευτελή λέξη. Και η φιλία φλερτάρει όλο και περισσότερο µε την προδοσία αφού στηρίζεται πλέον στο χρήµα και στα προσωπικά συµφέροντα.
Οµολογώ ότι δεν πήρα σκύλο παρά τη µεγάλη αγάπη – τη δική µου αλλάκαι των παιδιών µου – στα ζώα. Και πιστεύω ότι αυτή η επιλογή µε δικαίωσε, αν λάβω υπόψητα συνεχόµενα περιστατικά κακοποίησης ζώων από τους ανθρώπους. Ολοένα και πληθαίνουν οι καταγγελίες πολιτών για θανάτους αδέσποτων και µη ζώων.Το 1/3 του πληθυσµού των αδέσποτων πεθαίνει κάθε χρόνο από αιτίες που σχετίζονται µε τονάνθρωπο (από αυτοκίνητα, από φόλες...), ενώ περισσότερα από ταµισά πέφτουν θύµατα κακοποίησης. Οκαλύτερος φίλος του ανθρώπου, οι µικροί αλήτες του δρόµου, αναγκάζονται να δίνουν καθηµερινό αγώναγια να επιβιώσουν επειδή ο άνθρωπος τούς εγκατέλειψε. Και παρ’ όλο που εκείνοι δεν θα τον εγκατέλειπαν ποτέ.
Η τελευταία µου επαφή µε τα συµπαθή τετράποδα είναι µε το απέναντι κόκερ. Στο µπαλκόνι µιας πολυκατοικίας. ∆εν ξέρω ούτε καν το όνοµά του. Οπως άλλωστε δεν ξέρω τους ενοίκους τηςδικής µουπολυκατοικίας που φεύγουν σκυφτοί και σκυθρωποί για τις δουλειές τους. Χωρίς να ανταλλάσσουµε ούτε µια µατιά ούτε µια καληµέρα.
Ο απέναντι φίλος, καθηµερινά, πηγαινοέρχεται, γαβγίζει και χαζεύειµε τα περιστέρια και τα σπουργίτια. Τον µαγεύει η βροχή, ίσως γιατί µοιάζει µε την ψυχή του. Τον πλανεύουν τα πουλιά, ίσως γιατί µοιάζουν µε τα όνειρα της ελευθερίας του. Θέλει να τρέξει, να παίξει µε τα πιτσιρίκια,αλλά δεν µπορεί. Παραµένειφυλακισµένος. Αιχµάλωτος, οπως και τα αφεντικά του, στη µοναξιά της µεγαλούπολης. Με τα κλεισµέναπαραθυρόφυλλα και τηνέλξη της έξυπνης δολοφόνου, της τηλεόρασης.
Στ’ αλήθεια, τον νιώθω. Τον καταλαβαίνω. Είναι ο απέναντι φίλος µου. Ενας πιστός φίλος που είµαι σίγουρος ότι δεν θα µε προδώσει ποτέ. (ΤΑ ΝΕΑ-2-2-2011).

Δημοφιλείς αναρτήσεις