ΤΟ ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΞΕΩΝ

Του ΗΛΙΑ ΓΕΩΡΓΑΚΗ

Το προτεινόμενο κυβερνητικό σχέδιο για το ασφαλιστικό δεν περικόπτει μόνο 1,8 δις. ευρω από τις τσέπες ολων-μεσω των μειώσεων  στις συντάξεις και την έκρηξη  των ασφαλιστικών εισφορών-αλλα στην ουσία δεν αντιμετωπίζει το μείζον και διαχρονικό  πρόβλημα του ασφαλιστικού συστήματος.

Για να γίνει αντιληπτό το μέγεθος της κρίσης στο ασφαλιστικό σύστημα είναι χαρακτηριστικό να αναφερθεί  ότι το 2016 θα πρέπει να κοπούν από τις συντάξεις ποσό ύψους 1,8 δις. ευρω ενώ την ίδια  χρονιά το έλλειμμα των ασφαλιστικών ταμείων θα είναι 1,6 δις. ευρω.  Κι αυτό καταγράφεται, όταν  στα 4 δισ. ευρώ εκτιμάται η δαπάνη για 270.000  αιτήσεις  συνταξιοδότησης που έχουν κατατεθεί ακόμη και πριν από 3 χρόνια και δεν έχουν ακόμη καταβληθεί!!!

Τονίζεται ότι από τις  12 μειώσεις των συντάξεων και την αύξηση των ορίων ηλικίας το ασφαλιστικό σύστημα επιδείνωσε το βιοτικό επίπεδο των συνταξιούχων, εξοικονόμησε κάποιους πόρους, αλλά οι πόροι αυτοί απορροφήθηκαν από τις απώλειες του συστήματος από την ανεργία, την εισφοροδιαφυγή, αλλά και από τον γοργό ρυθμό αύξησης των συνταξιούχων.

Οι ειδικοί στην κοινωνική ασφάλιση εκτιμούν ότι το ασφαλιστικό σύστημα θα επιβιώσει μόνο εάν μετατοπισθεί το κέντρο βάρους της αντιμετώπισης των χρηματοοικονομικών προβλημάτων της κοινωνικής ασφάλισης στην ανάπτυξη, την δημιουργία νέων θέσεων εργασίας και  τις επενδύσεις.Παράλληλα παρατηρούν ότι δεν  είναι  δυνατόν να υπάρξει αποκατάσταση των σοβαρών ανισορροπιών στη βιωσιμότητα και κοινωνική αποτελεσματικότητα του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης όταν μια χώρα όπως η Ελλάδα, έχει  4.740.000 άτομα εργατικό δυναμικό, 3.500.000 άτομα στην απασχόληση(εκ των οποίων οι περισσότεροι είναι με ελαστικές μορφές απασχόλησης αλλά και απλήρωτοι), 1.240.000 άτομα στην ανεργία και 2.650.000 άτομα στη σύνταξη.(σσ για να είναι βιώσιμο το ασφαλιστικό θα έπρεπε να έχει 3-4 εργαζόμενους για κάθε συνταξιούχο).

Ας δούμε όμως πως φθάσαμε στο σημερινό αδιέξοδο:Εκτιμάται ότι ξεπερνούν τα 80 δις. εύρω οι απώλειες στα αποθεματικά των ασφαλιστικών ταμείων τα οποία λεηλατήθηκαν από το ίδιο το κράτος( Τράπεζα της Ελλάδος, χρηματιστήριο, PSI, δομημένα ομόλογα).Είναι χαρακτηριστικό το γεγονός ότι κατά 22 δισ. ευρώ μειώθηκαν τα ρευστά  διαθέσιμα  του ασφαλιστικού συστήματος στην Ελλάδα τα πέντε τελευταία πέντε χρόνια!Συγκεκριμένα από τα 26 δισ. ευρώ που έφταναν τα ρευστά διαθέσιμα των Ταμείων το 2009, άγγιξαν τα 4  δισ. ευρώ το 2014(στοιχεία ΙΝΕ ΓΣΕΕ).Αν υπήρχε  το ποσό αυτό και παρά τις παθογένειες του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης, δεν θα είχαμε σήμερα πρόβλημα με τις περικοπές των συντάξεων.

Η πρώτη μεγάλη  απώλεια ξεκίνησε με τον αναγκαστικό νόμο 1611/1950, η ισχύς του οποίου έληξε το 1994. Ο νόμος επέβαλλε την κατάθεση των αποθεματικών των Ταμείων στην Τράπεζα της Ελλάδας και ο τόκος καθοριζόταν από την αρμόδια Νομισματική Επιτροπή. Οι τόκοι που ορίζονταν επί δεκαετίες ήταν αρκετά χαμηλότεροι του πληθωρισμού και του επιτοκίου τραπεζικών καταθέσεων. Είναι χαρακτηριστικό ότι το 1955 - 1973 η Νομισματική Επιτροπή όρισε ένα επιτόκιο 4% για τα αποθεματικά των Ταμείων, όταν τα επιτόκια των καταθέσεων κυμαίνονταν μεταξύ 5% και 9,5%.

Οι μεγαλύτερες απώλειες των Ταμείων προκλήθηκαν στην περίοδο 1974-1994, όταν ο πληθωρισμός αυξήθηκε δραστικά στο επίπεδο του 20% περίπου. Σε όλη αυτή την περίοδο, τα ειδικά επιτόκια της Τράπεζας της Ελλάδος ήταν κατώτερα των τρεχόντων επιτοκίων καταθέσεων. Για την περίοδο 1951- 1975 οι απώλειες υπολογίζονται σε 58 δισ. ευρώ.

Εξάλλου  στη δεκαετία του 1990 αρχικά με το νόμο 2076/1992 η κυβέρνηση της ΝΔ έδωσε τη δυνατότητα να τοποθετούν οι διοικήσεις των ασφαλιστικών ταμείων μέχρι και το 20% των αποθεματικών τους στο χρηματιστήριο.

Ύστερα ήρθε το ΠΑΣΟΚ και με το νόμο 2676/1999 αύξησε το ποσοστό στο 23%. Επίσης, με μια σειρά άλλες νομοθετικές ρυθμίσεις, διευρύνθηκε το ''τζογάρισμα'' των αποθεματικών και διευκολύνθηκε η ανάμειξη των τραπεζών στη «διαχείριση» των αποθεματικών.Υπολογίζεται ότι οι ζημιές των ασφαλιστικών ταμείων στο χρηματιστήριο την περίοδο 1999-2002 ήταν πάνω από 3,5 δισ. ευρώ.

Και φυσικά ακολούθησε το  σκάνδαλο με τα  δομημένα ομόλογα και το  κουρεμα με το PSI  το  οποίο προκάλεσε απώλειες στο συστημα υψους 12,5 δις. ευρω.

Και η ταφόπλακα στο ασφαλιστικό συστημα ηρθε με την οικονομική κρίση.Οι  απώλειες που καταγράφουν τα ασφαλιστικά ταμεία λόγω της ύφεσης είναι τεράστιες.Οι απώλειες αυτές έχουν προκληθεί από την αύξηση της ανεργίας, τη μείωση των μισθών, τη γενικευμένη ελαστικοποίηση της εργασίας, την εισφοροδιαφυγή, τη μείωση των ασφαλιστικών εισφορών και την κατάργηση κοινωνικών πόρων. Κοστολογώντας τις απώλειες των Ταμείων από όλους τους παράγοντες κατά την περίοδο της κρίσης,κατά την ΠΟΠΟΚΠ- το σύνολο των απωλειών αγγίζει τα 33 δισ. ευρώ.Ετσι η  ανεργία  στερεί από το σύστημα πάνω από 7 δισ. ευρώ. Η μείωση μισθών κατά 20 μονάδες οδηγεί σε απώλειες 3 δισ. ευρώ. Η εισφοροδιαφυγή, η αδήλωτη εργασία και οι ευέλικτες μορφές απασχόλησης, οδηγούν σε έλλειμμα 8,5 δισ. ευρώ. Η μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 5% κοστολογείται για τα ταμεία σε «τρύπα» 1,2 δισ. ευρώ. Η περικοπή των κοινωνικών πόρων έχει κόστος 1 δισ. ευρώ ενώ  καταγράφεται  σταδιακή συρρίκνωση της κρατικής χρηματοδότησης (18,9 δις. ευρώ το 2010 και 8,6 δις. ευρώ το 2015-2018)

Eξάλλου νέα βόμβα στα θεμέλια του ασφαλιστικού συστήματος  αποτελεί η γήρανση του πληθυσμού.Αξίζει να σημειωθεί ότι η γήρανση του πληθυσμού συμβάλλει σήμερα στην αύξηση των συνταξιοδοτικών δαπανών κατά 15% και το 2050 η επιβάρυνση αυτή θα προσεγγίσει το 27%.Είναι χαρακτηριστικό ότι την τελευταία πενταετία οι νέοι συνταξιούχοι στη χωρα μας ανήλθαν σε 600.000 (αυξηση συνταξιοδοτικων δαπανων κατά 25%) Βάσει των δημογραφικών προβολών  έως το 2030, οι Έλληνες θα συνεχίσουν να περνούν το ¼ της ενήλικης ζωής τους ως συνταξιούχοι.  Η γήρανση του πληθυσμού στην Ελλάδα συμβάλλει στην σταδιακή αύξηση των συνταξιοδοτικών δαπανών και η συσχέτισή της με το υψηλό επίπεδο ανεργίας επιδεινώνει την δυσαναλογία εργαζομένων-συνταξιούχων  ακόμη και εάν μηδενιστεί η ανεργία στην χώρα μας.

ΤΟ 13ΑΡΙ ΤΩΝ ΑΓΡΙΩΝ ΠΕΡΙΚΟΠΩΝ ΣΤΙΣ ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ

Μειώσεις συντάξεων για ολους καθώς  και μείωση εισοδημάτων μέσω της αύξησης των ασφαλιστικών εισφορών φέρνει το κυβερνητικό σχέδιο για το νέο  ασφαλιστικό.Η ‘Λαική Ενότητα’ κατέγραψε το 13άρι των άγριων  περικοπών:

1:Από 1/1/2016 και μέχρι το 2019, καταργείται σταδιακά το ΕΚΑΣ, που σήμερα χορηγείται σε 370.000 χαμηλοσυνταξιούχους, που θα οδηγηθούν κάτω από τα όρια της ακραίας φτώχειας με μείωση μηνιαίου εισοδήματος 193 ευρώ κατά μέσο όρο.

2:Οι συντάξεις υπερηλίκων ανασφάλιστων Ελλήνων και ομογενών, 360 ευρώ το μήνα, μετατρέπονται σεΕπίδομα Κοινωνικής Αλληλεγγύης, με τόσο αυστηρές προϋποθέσεις, που δεν θα το πάρει σχεδόν κανείς.

3:Οριστικοποείται το  ‘’σπάσιμο’’ της κύριας σύνταξης σε εθνική και αναλογική - ανταποδοτική, ώστε η κυβέρνηση να εφαρμόσει την μνημονιακή δέσμευσή της για μεγαλύτερη σύνδεση εισφορών –παροχών με στόχο μετατροπή του δημόσιου, καθολικού και αναδιανεμητικού χαρακτήρα της κοινωνικής ασφάλισης σε κεφαλαιοποιητικό και εξατομικευμένο.

4.Η λεγόμενη εθνική σύνταξη, ύψους 384 ευρώ, δίνεται με τέτοιες προϋποθέσεις που μεγάλες κατηγορίες δικαιούχων – κυρίως ΑμεΑ με αναπηρία μικρότερη του 80% και όσοι/ες φύγουν με μειωμένη σύνταξη πριν την πλήρη θεμελίωση ασφαλιστικού δικαιωμάτος τους - θα παίρνουν πολύ λιγότερα από αυτό το ποσό.

5.Το αναλογικό- ανταποδοτικό τμήμα της κύριας σύνταξης υπολογίζεται με τέτοιο τρόπο, λόγω του ότι ο συντάξιμος μισθός καθορίζεται με το μέσο όρο των μηνιαίων αποδοχών στο σύνολο του εργασιακού βίου και κυρίως οι συντελεστές αναπλήρωσης μειώνονται, ώστε η τελική σύνταξηνα είναι μειωμένη για όσους συνταξιοδοτηθούν μετά την 1/1/2016 από 15% έως 30%.

6.Οι ήδη καταβαλλόμενες κύριες συντάξεις θα επανυπολογιστούν με βάση τα όσα ισχύουν για τους «νέους» συνταξιούχους. Όταν προκύπτει μείωση, αυτή θα δίνεται ως προσωπική διαφορά, που όμως θα βαίνει μειούμενη μετά τον Ιούλιο 2018, με συνέπεια τη μείωση και των ήδη καταβαλλόμενων συντάξεων.

7.Μεγάλο μέρος από τις ήδη καταβαλλόμενες κυριες συντάξεις θα μειωθεί από τώρα, όπως για τους 370.000 χαμηλοσυνταξιούχους, που παίρνουν το σταδιακά καταργούμενο ΕΚΑΣ, και για τους 500.000, που παίρνουν επιδόματα τεκνων που άμεσα μειώνονται.

8.Μειώσεις έχουν ήδη γίνει από την παρούσα κυβέρνηση στις καταβαλλόμενες κύριες συντάξεις λόγω αύξησης της εισφοράς για υγειονομική περίθαλψη, λόγω μείωσης της κατώτερης σύνταξης για όσους/σες συνταξιοδοτούνται μετά την 1/7/2015 και λόγω αύξησης από 19-8-2015, τηςποινής κατά 10% επιπλέον ετησίως για όσους/ες κάνουν χρήση του δικαιώματος πρόωρηςσυνταξιοδότησης.

9:Στις επικουρικές συντάξεις εφαρμόζεται για όλους/ες η ρήτρα μηδενικού ελλείμματος, που μετονομάζεται σε κανόνα βιωσιμότητας και προβλέπει άμεσες και συνεχείς μειώσεις για όσους συνταξιοδοτηθούν μετά την 1-1-2016, αλλά και στις ήδη καταβαλλόμενες μετά τον Ιούλιο του2018, που έχουν ήδη μειωθεί από την παρούσα κυβέρνηση κατά 6% λόγω θέσπισης αντίστοιχου ποσοστού κράτησης για υγειονομική περίθαλψη.

10:Για τις εφάπαξ παροχές καθιερώνεται νέος μαθηματικός τύπος, σύμφωνα με τον οποίο οι νέεςμειώσεις θα κυμανθούν από 10% έως 15%, ενώ για τα μερίσματα του μετοχικού ταμείου πολιτικών υπαλλήλων θα φτάσουν στο 30%.

11:Αυξάνονται υπέρμετρα οι ασφαλιστικές εισφορές των ελεύθερων επαγγελματιών, των αυτοαπασχολούμενων επιστημόνων και, κυρίως, των αγροτών που τριπλασιάζονται και, μαζί με τις άλλες μνημονιακές και φορολογικές υποχρεώσεις τους, οδηγούνται ουσιαστικά στην έξοδο από το επάγγελμά τους και στην ανεργία.

12:Αυξάνονται οι ασφαλιστικές εισφορές για επικουρική ασφάλιση 1% για τους εργοδότες και 0,5% για τους εργαζομένους, των οποίων οι μισθοί θα έχουν αντίστοιχη μείωση.

13:Ενοποιούνται όλα τα ασφαλιστικά ταμεία κύριας ασφάλισης και εφάπαξ (πρόνοιας) σε ένα υπέρ-ταμείο. Η δημιουργία ενός υπέρ – Ταμείου κύριων συντάξεων για όλους, και μάλιστα άμεσα, με συμπίεση των ασφαλιστικών δικαιωμάτων προς τα κάτω, θα προκαλέσει λειτουργικό χάος, οργανωτική παραλυσία και ταλαιπωρία έως βασανισμό υπαλλήλων και ασφαλισμένων. Θα αυξήσει το χρόνο αναμονής για χορήγηση συντάξεων, θα χειροτερεύσει το επίπεδό τους. 

ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΟ :ΠΩΣ ‘ΕΞΟΝΤΏΝΟΥΝ’ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ ΚΑΙ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΊΕΣ-ΑΓΡΟΤΕΣ

Έως και   60% ανέρχεται η   ατομική ασφαλιστική επιβάρυνση των επαγγελματιών-επιστημόνων   που φέρνουν τα χαράτσια του 26,5% (20% για την κύρια σύνταξη, 6,5% για την υγεία) για όσους δηλώνουν εισόδημα μεταξύ 15.000-50.000 ευρώ., όπως προβλέπεται το κυβερνητικό σχέδιο για το νέο  ασφαλιστικό.Οι επιστημονικοί φορείς κάνουν λόγο για ‘εξόντωση΄και απορρίπτουν την βελτιωτική  πρόταση του πρωθυπουργού η οποία προβλέπει τα εξής:

ΝΕΟΙ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ:

1.Για την πρώτη πενταετία άσκησης επαγγέλματος: Υπολογισμός των εισφορών στο 80% του μισθού του ανειδίκευτου εργάτη, δηλαδή στα 468 €, αντί για τα 586 €.

2.Για τα δύο πρώτα χρόνια άσκησης επαγγέλματος: Εισφορά στο 14% αντί για 20%.

3.Για τα επόμενα τρία χρόνια άσκησης επαγγέλματος: Εισφορά στο 17%, αντί για 20%

Β. ΑΝΕΡΓΟΙ

1.Απαλλαγή από υποχρέωση καταβολής ασφαλιστικών εισφορών για όσους βρίσκονται σε αναστολή άσκησης επαγγέλματος.

2.Οικονομική ενίσχυση ανέργων, μέσω ειδικού λογαριασμού που διαχειρίζεται ο ΟΑΕΔ.

Γ. ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΙ ΜΕ «ΜΠΛΟΚΑΚΙ»

 Εισφορά 6% αντί για 20%. Το υπόλοιπο της εισφοράς θα καταβάλλεται από τον εργοδότη.

Δ. ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΠΙΟ ΑΔΥΝΑΜΩΝ

1.Κλιμακωτή αύξηση των εισφορών για τα εισοδήματα από 12000 ευρώ και επάνω, ώστε οι μικροί και μεσαίοι επαγγελματίες να προστατεύονται από υπερβολικές επιβαρύνσεις. 

2.Για εισόδημα έως 12.000, οι εισφορές είναι ήδη χαμηλότερες σε σχέση με ότι ισχύει σήμερα.

Σημειώνεται ότι με την πρόταση Κατρούγκαλου οι επιβαρύνσεις των μικρομεσαίων επιχειρήσεων θα πολλαπλασιαστούν, ακόμη περισσότεροι αυτοπασχολούμενοι θα οδηγηθούν στην ανεργία και θα υπάρξει αύξηση της εισφοροδιαφυγής και της φοροδιαφυγής. Για τους αυτοαπασχολούμενους και ελεύθερους επαγγελματίες προβλέπει 38,5% εισφορές επί του καθαρού φορολογητέου αποτελέσματος (20% εισφορά για κύρια σύνταξη, 7,5% εισφορά για επικουρική σύνταξη και 6,95% εισφορά για την υγειονομική περίθαλψη, 4% για εφάπαξ). Αν μετά την αφαίρεση των εισφορών, προστεθεί 26% φορολόγηση, τότε έχουμε ένα εξωπραγματικό 54,5% των εσόδων του αυτοαπασχολούμενου να πηγαίνει στο κράτος. Χωρίς μάλιστα να έχουμε υπολογίσει τις έκτακτες εισφορές, την προκαταβολή φόρου και το τέλος επιτηδεύματος!

Σύμφωνα με μέλη της ΕΣΕΕ(εμποροι)  οι αυξήσεις που θα υποστούν ελεύθεροι επαγγελματίες με υψηλά εισοδήματα είναι υπέρογκες. Για παράδειγμα, ελεύθερος επαγγελματίας που σήμερα αξιοποιεί τη δυνατότητα να πληρώνει εισφορές για τρεις κατηγορίες χαμηλότερα, με ετήσιο εισόδημα 70.000 ευρώ πληρώνει σήμερα ετησίως 3.960 ευρώ. Με το νέο σύστημα, θα πληρώσει 14.066 ευρώ, ήτοι αύξηση 355%.Ακόμη κι αν δεν έχει πέσει ασφαλιστικές κατηγορίες, πληρώνει μαζί με τις εισφορές υγείας 8.508 ευρώ. Με το νέο σύστημα πάει σε 14.066 ευρώ συν 4.888 εισφορές υγείας. Αύξηση 123%, που ανεβαίνει σε 223% μαζί με τις εισφορές υγείας.Εκτιμάται πως περίπου 100.000 ασφαλισμένοι του ΟΑΕΕ, με εισόδημα μεταξύ 20.000 και 70.000 ευρώ τον χρόνο, θα βρεθούν αντιμέτωποι με αύξηση εισφορών.

Σύμφωνα με τους γιατρούς - το νέο ασφαλιστικό σύστημα. στραγγαλίζει τους ιδιώτες γιατρούς Ήδη 1 στους 3 ελευθεροεπαγγελματίες γιατρούς αδυνατεί να καταβάλλει τις εισφορές του, ενώ το ποσοστό αναμένεται να εκτιναχθεί εάν εφαρμοστούν οι ισοπεδωτικές ρυθμίσεις του σχεδιαζόμενου ασφαλιστικού συστήματος.Σύμφωνα με στοιχεία του Πανελλήνιου Ιατρικού Συλλόγου (ΠΙΣ), η αύξηση των εισφορών που θα κυμανθεί στο 32% με  34% του καθαρού εισοδήματος σε συνδυασμό με την φορολόγηση που αντιστοιχεί στο 35% δημιουργεί συνολική επιβάρυνση της τάξεως του 70% επί των καθαρών εισοδημάτων των γιατρών.
Αυτό σημαίνει ότι ένας γιατρός που δηλώνει ετήσιο εισόδημα 20.000 ευρώ, θα πρέπει να καταβάλει σε φόρους και εισφορές 14.000 ευρώ. Ο ΠΙΣ λαμβάνει ως αφετηρία για τους υπολογισμούς του το εισόδημα των 20.000 ευρώ τον χρόνο, διότι με βάση τα στοιχεία του υπουργείου Οικονομικών για το 2014 αυτό είναι το δηλωθέν καθαρό εισόδημα του μέσου όρου των αυτοαπασχολούμενων γιατρών.

Οσον αφορά τους δικηγόρους,νέοι και παλαιοί δικηγόροι υποχρεούνται να καταβάλουν για φόρους και ασφαλιστικές εισφορές το 67%, το 82% έως και το 100% του εισοδήματός τους.

Τέλος ισχυρό  χτύπημα έρχεται από την 1η Ιανουαρίου 2017 για τους αγρότες-που έχουν ξεσηκωθεί- όταν και οι υφιστάμενες ασφαλιστικές κατηγορίες καταργούνται και οι αγρότες πλέον θα καλούνται να πληρώσουν το 14% του εισοδήματός τους για εισφορά υπέρ σύνταξης. Το ποσοστό αυτό αυξάνεται το 2018 στο 17% και από το 2019 και μετά θα πληρώνουν το 20%. Αντίστοιχα ορίζεται πως η εισφορά για υγεία θα είναι στο 6,95% του εισοδήματος και για ΛΑΕ στο 0,5%. Δηλαδή συνολικά οι επιβάρυνση θα αγγίξει το 27,5%.

ΝΕΟ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΟ:ΠΩΣ ΑΦΑΙΡΟΥΝ 1,8 ΔΙΣ. ΕΥΡΩ ΑΠΟ ΤΙΣ ΤΣΕΠΕΣ ΟΛΩΝ

 Αφαίμαξη 1,8 δισ. Ευρω από τις τσέπες όλων επιχειρεί η κυβέρνηση μέσα από τις δραματικές περικοπές στις συντάξεις και των έκρηξη των ασφαλίστρων  που φέρενει το  προτεινόμενο ασφαλιστικό νομοσχέδιο.

Ο συνολικός λογαριασμός των μέτρων που πρέπει να λάβει η ελληνική πλευρά για να εκπληρώσει τον μνημονιακό στόχο πρέπει να ανέλθει στο 0,25% του ΑΕΠ για το 2015 (ήτοι περίπου 425 εκατ. ευρώ και στο 1% του ΑΕΠ για το 2016, ήτοι περίπου 1,8 δισ. ευρώ). Ουσιαστικά  επιχειρείται αφαίρεση ύψους 1,8 δις ευρώ από τα εισοδήματα των συνταξιούχων, των εργαζομένων, των ελεύθερων επαγγελματιών, των αυτοαπασχολούμενων  και επιστημόνων . Τονίζεται ότι από τις μειώσεις των συντάξεων και την αύξηση των ορίων ηλικίας- που έχουν ήδη επιβληθεί - το ασφαλιστικό σύστημα επιδείνωσε το βιοτικό επίπεδο των συνταξιούχων, εξοικονόμησε κάποιους πόρους, αλλά οι πόροι αυτοί απορροφήθηκαν από τις απώλειες του συστήματος από την ανεργία, την εισφοροδιαφυγή, αλλά και από τον γοργό ρυθμό αύξησης των συνταξιούχων.Ειδικότερα:

ΣΥΝΤΑΞΙΟΥΧΟΙ:Οι σημερινοί συνταξιούχοι θα έχουν με το  κυβερνητικό  νομοσχέδιο περικοπές στο ΕΚΑΣ, στο εφάπαξ και στα μερίσματα του  δημοσιου.Ανοικτό παραμένει να υπάρξει μείωση στις κύριες καταβαλλόμενες συντάξεις(όπως απαιτούν οι  θεσμοί) καθώς και στις επικουρικές συντάξεις σε περίπτωση  που δεν γίνει αποδεκτή η κυβερνητική πρόταση για αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 1,5% για εργοδότες-εργαζόμενους.

Όσον αφορά το ΣΚΑΣ (Επίδομα Κοινωνικής Αλληλεγγύης  Συνταξιούχων) κόβεται  από εφέτος για 60.000 χαμηλοσυνταξιούχους,  λόγω αυστηροποίησης των εισοδηματικών κριτηρίων .Ο ένας  στους πέντε συνταξιούχους που παίρνουν  το ΕΚΑΣ  θα είναι  για εφέτος ο χαμένος του νέου νομοσχεδίου.Τονίζεται ότι σταδιακά, μέχρι 1/1/2020  θα  κόβεται το επίδομα και στους υπόλοιπους(συνολικά οι δικαιούχοι είναι 300.000) ώστε να καταργηθεί εντελώς.

Σημειώνεται ότι με το πρόσφατο, τρίτο, μνημόνιο έγινε και  12η περικοπή στους ήδη συνταξιούχους (αύξηση εισφορών υπέρ ΕΟΠΥΥ).

ΑΓΡΟΤΕΣ:Βαρύ χτύπημα έρχεται από την 1η Ιανουαρίου 2017 για τους αγρότες-που έχουν ξεσηκωθεί- όταν και οι υφιστάμενες ασφαλιστικές κατηγορίες καταργούνται και οι αγρότες πλέον θα καλούνται να πληρώσουν το 14% του εισοδήματός τους για εισφορά υπέρ σύνταξης. Το ποσοστό αυτό αυξάνεται το 2018 στο 17% και από το 2019 και μετά θα πληρώνουν το 20%. Αντίστοιχα ορίζεται πως η εισφορά για υγεία θα είναι στο 6,95% του εισοδήματος και για ΛΑΕ στο 0,5%. Δηλαδή συνολικά οι επιβάρυνση θα αγγίξει το 27,5%.
Πάντως ο  υπουργός Εργασίας αφήνει παράθυρο ότι μπορεί η επιβολή του χαρατσιού 20% στο εισόδημα των αγροτών για τον κλάδο σύνταξη να μην γίνει σε τρία αλλά σε περισσότερα χρόνια.Συγκεκριμένα ανέφερε πως "μπορεί να δούμε παράταση της μεταβατικότητας", που ήδη ισχύει στο προσχέδιο του νέου Ασφαλιστικού για τους αγρότες, μιας και το 20% θα "σπάσει" σε 14% το 2017, 17% το 2018 και, τέλος, 20% το 2019.Επίσης σχεδιάζεται να ανακοινωθεί πως η κατώτερη ασφαλιστική κατηγορία για όσους έχουν ετήσιο εισόδημα έως 5.000 ευρώ θα υπολογίζεται με βάση το 70% και όχι το 80% του εισοδήματος του ανειδίκευτου εργάτη. Αυτό στην πράξη σημαίνει πως η εισφορά θα υπολογίζεται σε μηνιαίο εισόδημα 410 ευρώ και όχι 468 ευρώ, με αποτέλεσμα να ανέρχεται το 2019 (όταν και θα παρακρατείται το 20%) σε 82 ευρώ τον μήνα.

ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ:Με το νέο τρόπο υπολογισμού των συντάξεων,υπάρχει μεγάλη διαφοροποίηση ανάμεσα στους παλιούς συνταξιούχους και σε όσους υποβάλλουν αίτηση συνταξιοδότησης από 1 Ιανουαρίου του 2016 και μετά. Η συγκεκριμένη διαφοροποίηση προκύπτει για δύο λόγους: Πρώτον αλλάζουν οι συντελεστές για όσους έχουν πολλά χρόνια εργασίας στο ενεργητικό τους, καθώς μεταβάλλεται ο τρόπος υπολογισμού των συντάξεων. Δεύτερον διευρύνεται η βάση υπολογισμού των συντάξιμων αποδοχών. Από τα 5 καλύτερα μισθολογικά χρόνια, τα οποία λειτουργούσαν ως βάση υπολογισμού μέχρι αυτή τη στιγμή, φτάνουμε σήμερα στον υπολογισμό σύμφωνα με το σύνολο των αποδοχών του εργασιακού βίου.Οι δύο παράγοντες που αναφέραμε οδηγούν σε μείωση, η οποία μεσοσταθμικά θα είναι της τάξεως του 15% - όχι για τους χαμηλοσυνταξιούχους, οι οποίοι θα έχουν οριακές μεταβολές ή δεν θα εμφανίσουν μειώσεις - όσο κυρίως για τις συντάξεις των 600-700 ευρώ, όπου θα εμφανίζονται διαφορές σε βάρος των νέων συνταξιούχων.

Παραδείγματα:
1. Ασφαλισμένος με συντάξιμο μισθό 800 ευρώ και 35 χρόνια ασφάλισης σήμερα λαμβάνει σύνταξη 781 ευρώ.

Με τον 3863/10(νόμος Λοβέρδου-Κουτρουμάνη) θα λάμβανε 734 ευρώ.
Με την πρόταση Κατρούγκαλου θα λάβει 699 ευρώ.

2. Εργαζόμενος με 30 χρόνια ασφάλισης και μισθό 800 ευρώ, σήμερα λαμβάνει 691 ευρώ.

Με τον 3863 θα λάμβανε 649,5 ευρώ.Με τη νέα πρόταση θα λάβει 619 ευρώ.

3. Ασφαλισμένος με 25 χρόνια στην αγορά εργασίας με μισθό 800 ευρώ, σήμερα παίρνει 624 ευρώ.

Με τον 3863 θα έπαιρνε 586,5 ευρώ.Με την πρόταση Κατρούγκαλου θα λάβει 585 ευρώ.

4. Εργαζόμενος με 35 χρόνια ασφάλισης και μισθό 1500 ευρώ, σήμερα παίρνει σύνταξη 1.130 ευρώ.

Με τον 3863 θα έπαιρνε 1.062,2 ευρώ.Με την πρόταση της κυβέρνησης θα εισπράξει 972 ευρώ.

5. Εργαζόμενος με 35 χρόνια εργασίας και συντάξιμες αποδοχές 2.000 ευρώ παίρνει σήμερα σύνταξη 1.381 ευρώ.Με την πρόταση Κατρούγκαλου θα παίρνει 1.168 ευρώ

Τονίζεται ότι με το σχέδιο της ασφαλιστικής μεταρρύθμισης που προτείνει η κυβέρνηση, τα ποσοστά αναπλήρωσης των συντάξεων κυμαίνονται για μισθούς από 800 ευρώ έως 5.800 ευρώ σε μία κλίμακα που ξεκινά από το 44,14% για τις υψηλές συντάξεις και φθάνουν έως το 77,86% για τις χαμηλές συντάξεις, ενώ με τον ν.3863 τα ποσοστά αναπλήρωσης για το ίδιο εύρος μισθών είναι από 59,75% έως και 70,86%.Κοντολογίς  από την κυβερνητική πρόταση οι κυρίως ωφελημένοι είναι οι χαμηλόμισθοι εργαζόμενοι, κυρίως όσοι έχουν μισθούς μικρότερους από 1.200-1.300 ευρώ, που πληρώνουν και μικρότερες ασφαλιστικές εισφορές, ενώ οι μεγάλοι χαμένοι είναι οι μισθωτοί με αποδοχές άνω των 1.400 ευρώ.

Παράλληλα στο κυβερνητικό σχέδιο περιλαμβάνονται μέτρα που θίγουν τους ηδη χαμηλοσυνταξιουχους όπως είναι η περικοπή του ΕΚΑΣ, των εφάπαξ και των μερισμάτων ενω απο το ΄τσεκούρι’ των γλυτώνουν ούτε οι αναπηρικές συντάξεις.

ΕΛΕΥΘΕΡΟΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΕΣ-ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ:Η  ατομική ασφαλιστική επιβάρυνση των επαγγελματιών-επιστημόνων   που φέρνουν τα χαράτσια του 26,5% (20% για την κύρια σύνταξη, 6,5% για την υγεία) για όσους δηλώνουν εισόδημα μεταξύ 15.000-50.000 ευρώ., φθάνει εως το 60%. Ειδικότερα προβλέπεται ότι  από την 1/1/2017 οι ελεύθεροι επαγγελματίες καταβάλλουν, ανεξαρτήτως του χρόνου υπαγωγής στην κοινωνική ασφάλιση, μηνιαία εισφορά για τον κλάδο σύνταξης, ύψους 20% επί του μηνιαίου εισοδήματός τους, όπως αυτό καθορίζεται είτε με βάση το καθαρό φορολογητέο αποτέλεσμα, από την ασκούμενη δραστηριότητά τους κατά το προηγούμενο φορολογικό έτος, είτε με βάση την καθαρή αξία των παρεχόμενων μηνιαίως ή σε άλλη τακτική βάση, υπηρεσιών του τρέχοντος έτους για το οποίο εκδίδονται δελτία παροχής υπηρεσιών, τιμολόγια ή αποδείξεις επαγγελματικής δαπάνης.Σε κάποιες περιπτώσεις η αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών, π.χ. σε ένα δικηγόρο, είναι περισσότερο από πενταπλάσια. Συγκεκριμένα, ένας δικηγόρος που δηλώνει εισόδημα 70.000 και πάνω, μέχρι τώρα πληρώνει ετησίως 4.500 ευρώ ενώ με τη νέα πρόταση το ποσό αυτό θα φτάσει περίπου στις 27.000 ευρώ.

Παντως ο υπουργός Εργασιας Γ. Κατρούγκαλος  δηλώνει «ανοικτός» σε διορθωτικές κινήσεις και αναμένει σήμερα  τις προτάσεις των εμπειρογνωμόνων των ελεύθερων επαγγελματιών και επιστημόνων.

Στα σενάρια που επεξεργάζεται το υπουργείο περιλαμβάνονται:

1.Να τεθεί όριο έτσι ώστε οι ασφαλιστικές εισφορές (που εκπίπτουν ως δαπάνη) και οι φόροι να μην ξεπερνούν ένα ποσοστό του καθαρού εισοδήματος (55% - 60%, ανάλογα με το εισόδημα).

2.Να ισχύσουν «κλειστές» κλίμακες εισοδήματος και ύψους εισφορών, χωρίς να αλλάζει ο κανόνας της καταβολής του 20% για σύνταξη και του 6,95% για ασθένεια. Να μειωθεί το ανώτατο όριο του ασφαλιστέου εισοδήματος που το σχέδιο νόμου όρισε στο  10πλάσιο του κατώτατου νομοθετημένου μισθού ή να μπουν «κόφτες», χαμηλότερη αντιστοιχία (4πλάσιο, πλάσιο, 6πλάσιο) ανά ύψος εισοδήματος.

3.Για τους νέους επαγγελματίες και επιστήμονες να ισχύει στα πρώτα τρία έως πέντε χρόνια της άσκησης δραστηριότητας, το χαμηλό ασφάλιστρο των 93,76 ευρώ για σύνταξη και 32,58 ευρώ για την υγεία που θα έχουν οι αγρότες (ελάχιστο μηνιαίο εισόδημα 468,80 ευρώ).

ΙΣΟΒΙΤΕΣ

Ισοβίτες στην

Ανασφάλεια

Της καθημερινότητας,

Με τις νύχτες

Να κυλάνε από

Συνήθεια με χάπια

Και αλκοόλ.

Μετέωροι

Σε φρούδες

Αναμονές.

Χάσαμε το

Ονειρο

Ηττημένοι

Από τη ζωή

Πληγωμένοι

Από τους ανθρώπους

Προδομένοι

Από τους πολιτικούς

Δεσμώτες του διαδικτύου

Αιχμαλωτοι της τηλεόρασης

Και της πλήξης στα κουμπια

 Του κινητού

Υπερχρεωμενοι

Και στη μοναξιά.

Και προσποιούμαστε

Ότι ζούμε..

ΗΛΙΑΣ ΓΕΩΡΓΑΚΗΣ

ΑΝΕΡΓΙΑ:ΕΦΙΑΛΤΗΣ ΧΩΡΙΣ ΤΕΛΟΣ

Νέα αύξηση σημείωσε η εγγεγραμμένη ανεργία με την  Κεντρική Ευρωπαϊκή Τράπεζα να  εκτιμά ότι  η ανεργία το 2016 στη χώρα μας θα εκτοξευτεί στο 28,1%.

Τα στοιχεία για τον εφιάλτη της ανεργίας είναι σοκαριστικά:

--Σε 350.000 οικογένειες δεν υπάρχει εργαζόμενο μέλος.

 -Η  μακροχρόνια ανεργία (δηλαδή άνεργος πάνω από 12 μήνες) κινείται στο  73,1%  όταν κάθε άνεργος είναι άνεργος περισσότερο από 2,5 έτη.

-Το 48,5% πλήττει τους νέους και τις νέες (18-24 ετών) .  

--Oι 9 στους 10 ανέργους  βρίσκονται στο περιθώριο  και δεν λαμβάνουν καμία απολύτως στήριξη από τον ΟΑΕΔ, ούτε ως επίδομα ανεργίας ούτε ως επιδότηση απασχόλησης.

Την ιδια ωρα τα νεα στοιχεία του ΟΑΕΔ δείχνουν ότι κατά 1,72% αυξήθηκε τον Δεκέμβριο ο συνολικός αριθμός των εγγεγραμμένων ανέργων.

Στο σύνολο των εγγεγραμμένων ανέργων, με κριτήριο την αναζήτηση εργασίας (αναζητούντων εργασία), για τον μήνα Δεκέμβριο 2015, ανήλθε σε 858.802 άτομα, καταγράφοντας αύξηση 1,72% σε σχέση με το Νοέμβριο..Από αυτά 452.651 (ποσοστό 52,71%) είναι εγγεγραμμένα στο μητρώο του ΟΑΕΔ για χρονικό διάστημα ίσο ή και περισσότερο των 12 μηνών και 406.151 (ποσοστό 47,29%) είναι εγγεγραμμένα στο μητρώο του ΟΑΕΔ για χρονικό διάστημα μικρότερο των 12 μηνών. Οι άνδρες ανέρχονται σε 339.735 (ποσοστό 39,56%) και οι γυναίκες ανέρχονται σε 519.067 (ποσοστό 60,44%).

Το σύνολο των εγγεγραμμένων λοιπών (μη αναζητούντων εργασία), για τον μήνα Δεκέμβριο 2015, ανήλθε σε 188.859 άτομα. Από αυτά 62.161 (ποσοστό 32,91%) είναι εγγεγραμμένα στο μητρώο του ΟΑΕΔ για χρονικό διάστημα ίσο ή και περισσότερο των 12 μηνών και 126.698 (ποσοστό 67,09%) είναι εγγεγραμμένα στο μητρώο του ΟΑΕΔ για χρονικό διάστημα μικρότερο των 12 μηνών. Οι άνδρες ανέρχονται σε 74.016 (ποσοστό 39,19%) και οι γυναίκες σε 114.843 (ποσοστό 60,81%).Το σύνολο των επιδοτούμενων ανέργων, για τον μήνα Δεκέμβριο 2015 (αφορά τον αριθμό των δικαιούχων που πληρώθηκαν εντός του αντίστοιχου μήνα)ανέρχεται σε 186.737 άτομα, από τα οποία οι 106.497 (ποσοστό 57,03%) είναι κοινοί και λοιπές κατηγορίες επιδοτουμένων και οι 80.240 (ποσοστό 42,97%) είναι εποχικοί τουριστικών επαγγελμάτων. Οι άνδρες ανέρχονται σε 83.102 (ποσοστό 44,50%) και οι γυναίκες σε 103.635 (ποσοστό 55,50%).

Από το σύνολο των επιδοτουμένων ανέργων 85.511 (ποσοστό 45,79%) είναι κοινοί, 2.801 (ποσοστό 1,50%) είναι οικοδόμοι, 80.240 (ποσοστό 42,97%) είναι εποχικοί τουριστικών επαγγελμάτων, 17.066 (ποσοστό 9,14%) είναι εποχικοί λοιποί (αγροτικά), 1.056 (ποσοστό 0,57%) είναι εκπαιδευτικοί, και 63 (ποσοστό 0,03%) είναι λοιποί..

ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΞΕΩΝ

Η 13η μείωση των νέων συντάξεων  (έως 30%), η οποία έρχεται με το κυβερνητικό  σχέδιο για το νέο ασφαλιστικό, φέρνει στην επικαιρότητα το δραματικό επίπεδο  διαβίωσης  των συνταξιούχων αλλά και το σοβαρό κίνδυνο και νέων μελλοντικών περικοπών αν δεν υπάρξει οικονομική ανάκαμψη και εισροή νέων πόρων στο σύστημα.

Κατά γενική ομολογία  το ασφαλιστικό σύστημα θα επιβιώσει μόνο εάν μετατοπισθεί το κέντρο βάρους της αντιμετώπισης των χρηματοοικονομικών προβλημάτων της κοινωνικής ασφάλισης στην ανάπτυξη, την δημιουργία νέων θέσεων εργασίας και  τις επενδύσεις.

Για να γίνει αντιληπτό το μέγεθος της κρίσης στο ασφαλιστικό σύστημα είναι χαρακτηριστικό ότι το 2016 θα πρέπει να κοπούν από τις συντάξεις ποσό ύψους 1,8 δις. ευρω ενώ την ίδια  χρονιά το έλλειμμα των ασφαλιστικών ταμείων θα είναι 1,6 δις. ευρω.  Κι αυτό καταγράφεται, όταν  στα 4 δισ. ευρώ εκτιμάται η δαπάνη για 270.000  αιτήσεις  συνταξιοδότησης που έχουν κατατεθεί ακόμη και πριν από 3 χρόνια και δεν έχουν ακόμη καταβληθεί.

Οι λόγοι που οδήγησαν το Σύστημα Κοινωνικής Ασφάλισης (ΣΚΑ), στη χώρα μας, σε ασφυξία οικονομική και λειτουργική είναι το παρατεταμένο υψηλό επίπεδο της ανεργίας (26%), η μείωση των μισθών (40%-45%), η εκτεταμένη εισφοροδιαφυγή (15 δισ. ευρώ), οι οφειλές προς τα ασφαλιστικά (17,4 δισ. ευρώ), το PSI (απώλειες 12,5 δισ. ευρώ), η μείωση της κρατικής επιχορήγησης προς τα ασφαλιστικά ταμεία καθως και οι δυσμενείς δημογραφικές εξελίξεις .

Οι ειδικοί στην κοινωνική ασφάλιση παρατηρούν ότι δεν  είναι  δυνατόν να υπάρξει αποκατάσταση των σοβαρών ανισορροπιών στη βιωσιμότητα και κοινωνική αποτελεσματικότητα του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης όταν μια χώρα όπως η Ελλάδα, έχει  4.740.000 άτομα εργατικό δυναμικό, 3.500.000 άτομα στην απασχόληση(εκ των οποίων οι περισσότεροι είναι με ελαστικές μορφές απασχόλησης αλλά και απλήρωτοι), 1.240.000 άτομα στην ανεργία και 2.650.000 άτομα στη σύνταξη.(σς για να είναι βιώσιμο το ασφαλιστικό θα έπρεπε να έχει 3-4 εργαζόμενους για κάθε συνταξιούχο).

Σημειώνεται ότι με το πρόσφατο, τρίτο, μνημόνιο έγινε και  12η περικοπή στους ήδη συνταξιούχους (αύξηση εισφορών υπέρ ΕΟΠΥΥ).

Ήδη από 20% έως και άνω του 50% μειώθηκαν οι συντάξεις των ήδη συνταξιούχων μέσα από 12 συνεχείς ειδικές ή άλλες πρόσθετες εισφορές-περικοπές που επιβλήθηκαν από όλες τις κυβερνήσεις τα τελευταία 6 χρόνια.

Ειδικότερα οι συντάξεις ΙΚΑ των 700 ευρώ (τιμές 2010) έχουν υποστεί μειώσεις της τάξης του 19,9%. Ακόμη μεγαλύτερη είναι η προσαρμογή στις συντάξεις των 1.500 ευρώ, καθώς οι σωρευτικές μειώσεις ανήλθαν στο 32%, ενώ η μείωση εκτινάσσεται στο 47%, στην περίπτωση υψηλών συντάξεων στο ΙΚΑ, της τάξης των 3.000 ευρώ. Αντίστοιχα, στο Δημόσιο, οι συντάξεις των 1.250 ευρώ έχουν υποστεί σωρευτικά μειώσεις της τάξης του 22,5%. Η μείωση ανέρχεται στο 34,1% στην περίπτωση παροχών 1.875 ευρώ, ενώ ξεπερνά το 50% στις πολύ υψηλές συντάξεις των 3.750 ευρώ, για τις οποίες βέβαια έχουν καταβληθεί αντίστοιχα πολύ υψηλές εισφορές για πολλά χρόνια. Όσο για τις συντάξεις του ΟΓΑ, οι οποίες κόντρα στο κλίμα της εποχής αυξήθηκαν το 2010, μειώθηκαν με την κατάργηση της 13ης και 14ης σύνταξης. Σωρευτικά, οι μειώσεις στις πολύ χαμηλές συντάξεις των αγροτών αγγίζουν το 8,4%.

Τονίζεται ότι από τις μειώσεις των συντάξεων και την αύξηση των ορίων ηλικίας το ασφαλιστικό σύστημα επιδείνωσε το βιοτικό επίπεδο των συνταξιούχων, εξοικονόμησε κάποιους πόρους, αλλά οι πόροι αυτοί απορροφήθηκαν από τις απώλειες του συστήματος από την ανεργία, την εισφοροδιαφυγή, αλλά και από τον γοργό ρυθμό αύξησης των συνταξιούχων. 

Σήμερα τα επίσημα στοιχεία του  υπουργείου Εργασίας δείχνουν ότι οι 6 στους 10 συνταξιούχους στη χώρα μας παίρνουν σύνταξη κάτω από 700 ευρω και μάλιστα το 44.8% των συνταξιούχων παίρνουν μηναία σύνταξη κάτω από το όριο σχετικής  φτώχειας των 665 ευρω.