ΗΛΙΑΣ ΠΑΝ.ΓΕΩΡΓΑΚΗΣ

 

 

ΤΟ ΝΕΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΞΕΩΝ ΧΗΡΕΙΑΣ ΣΕ  4 ΒΗΜΑΤΑ.
-ΟΙ ΑΥΞΗΣΕΙΣ, ΤΑ ΑΝΑΔΡΟΜΙΚΑ, ΠΟΙΟΙ ΜΕΝΟΥΝ ΕΚΤΟΣ.
--ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ.

Αυξήσεις στις συντάξεις χηρείας με ανοιχτό παράθυρο αναδρομικών διεκδικήσεων για τα προηγούμενα έτη, έρχονται στο τέλος Αυγούστου για 8.469 συνταξιούχους του Δημοσίου.
Συνολικά η τροπολογία που ψηφίστηκε στη Βουλή δημιουργεί ένα νέο τοπίο  στις συντάξεις  χηρείας το οποίο αναλύεται στη συνέχεια με 4  βήματα :
1.ΤΙ ΑΛΛΑΖΕΙ( 4 ΣΗΜΕΙΑ) :

Οι σημαντικότερες αλλαγές που επέρχονται στις  συντάξεις  χηρείας , με την τροπολογία που ψηφίστηκε, είναι οι παρακάτω  :

--Καταργείται η προβλεπόμενη από τον νόμο 4387/2016 περικοπή των συντάξεων χηρείας μετά την παρέλευση της τριετίας και θεσπίζεται η μόνιμη καταβολή της κύριας σύνταξης λόγω θανάτου με βάση τα αρχικά ποσοστά δικαιώματος. Όσοι είχαν ήδη υποστεί τη μείωση της σύνταξής τους από το 70% στο 35%, με την ψήφιση της διάταξης θα δουν άμεσα τη σύνταξή τους να επανέρχεται στο 70%, δηλαδή να διπλασιάζεται.
--Για περισσότερους από 75.000 συνταξιούχους χηρείας στους οποίους δεν είχαν εφαρμοστεί μέχρι σήμερα οι παραπάνω περικοπές, που προβλέπονταν στο νόμο 4387/2016, οι περικοπές αυτές δεν θα εφαρμοστούν καθότι καταργούνται με τις νέες διατάξεις και το Δημόσιο παραιτείται οριστικά από κάθε αναζήτηση αναδρομικών ποσών. Έτσι, χιλιάδες νοικοκυριά απαλλάσσονται από το άγχος πιθανών καταλογισμών για ποσά που δεν οφείλονταν σε δική τους υπαιτιότητα.
⁠--Όταν ένας συνταξιούχος λαμβάνει σύνταξη από δικό του δικαίωμα και ταυτόχρονα σύνταξη λόγω θανάτου, οι οποίες προέρχονται από διαφορετικά ασφαλιστικά δικαιώματα, θα συνεχίσει να λαμβάνει και τις δύο εθνικές συντάξεις που αντιστοιχούν στα δικαιώματά του και δεν θα περικοπεί η μία από τις δύο που προέβλεπε ο νόμος. Περίπου 122.000 συνταξιούχοι προστατεύονται από την περικοπή της δεύτερης εθνικής που προέβλεπε ο νόμος 4387/2016 και επιπλέον δεν θα αναζητηθεί κανένα ποσό αναδρομικά ούτε από αυτή την αιτία.
--Τα παιδιά που έχουν χάσει και τους δύο γονείς τους και δικαιούνται συντάξεις λόγω θανάτου και από τους δύο, θα λαμβάνουν στο μέλλον το προβλεπόμενο ποσοστό από την εθνική σύνταξη του κάθε γονέα ξεχωριστά σύμφωνα με το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο, και πλέον θα λαμβάνουν μια εθνική σύνταξη αντί για το ήμισυ. Αυτό σημαίνει ότι τα συγκεκριμένα παιδιά θα δουν να διπλασιάζεται το ποσό της εθνικής σύνταξης που λαμβάνουν.

2.ΑΥΞΗΣΕΙΣ :Οι αυξήσεις ισοδυναμούν με διπλασιασμό των συντάξεων χηρείας καθώς καταργούνται οι διατάξεις του νόμου 4387/2016 για όσους καθίστανται συνταξιούχοι λόγω θανάτου μετά τις 13/5/2016, οι οποίες προέβλεπαν ότι μετά την πρώτη τριετία η σύνταξη χηρείας από το 70% μειώνεται στο 35% της σύνταξης του θανόντος, εφόσον ο δικαιούχος της σύνταξης χηρείας λαμβάνει και δική του σύνταξη, ή εργάζεται.

Για παράδειγμα, συνταξιούχος του Δημοσίου που έπαιρνε σύνταξη χηρείας 966 ευρώ από σύνταξη θανόντος 1.380 και κατέβηκε στα 483 ευρώ, θα πάρει αύξηση 483 ευρώ και η σύνταξη θα επανέλθει στα 966 ευρώ από τον Σεπτέμβριο.
Οι περικοπές αυτές επιβλήθηκαν από το 2020 σε 8.469 συνταξιούχους του Δημοσίου, ενώ είχαν παγώσει και δεν εφαρμόστηκαν σε περίπου 75.000 συνταξιούχους του ιδιωτικού τομέα οι οποίοι λαμβάνουν σύνταξη χηρείας.Με την κατάργηση των περικοπών που προβλέπει η νομοθετική ρύθμιση του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης που ψηφίστηκε την Τρίτη στη Βουλή, οι μεν 8.469 συνταξιούχοι θα δουν από το τέλος Αυγούστου(με τίς συντάξεις Σεπτεβρίου), τη σύνταξη χηρείας να διπλασιάζεται από το 35% στο 70%, ενώ οι 75.000 δικαιούχοι του ιδιωτικού τομέα δεν θα υποστούν ποτέ τις ίδιες μειώσεις, ούτε θα κληθούν να επιστρέψουν τα επιπλέον ποσά που είχαν καταβληθεί χωρίς να γίνει η περικοπή από το 70% στο 35%.

3.ΑΝΑΔΡΟΜΙΚΑ :το Ελεγκτικό Συνέδριο διατυπώνει παρατηρήσεις για την έλλειψη ενιαίας αντιμετώπισης των συνταξιούχων χηρείας μετά τις 13/5/2016 και ανοίγει παράθυρο διεκδίκησης αναδρομικών αυξήσεων από τους 8.469 συνταξιούχους του Δημοσίου στους οποίους επιβλήθηκαν οι περικοπές.

Στην γνωμοδότησή του για τη διάταξη του υπουργείου Εργασίας το Ελεγκτικό Συνέδριο κρίνει μεν θετική την συνολική ρύθμιση θεωρώντας ότι το δημοσιονομικό κόστος των 48,4 εκατ. ευρώ ετησίως που προκαλεί υπερκαλύπτεται από τα έσοδα του ΕΦΚΑ, πλην όμως όπως αναφέρει υπάρχει το ενδεχόμενο να εγείρουν αξιώσεις οι συνταξιούχοι που έχουν ήδη υποστεί περικοπές (8.469), επειδή δεν υπάρχει ενιαία αντιμετώπιση με όσους δεν είχαν υποστεί τις ίδιες μειώσεις.

Τυχόν αναδρομική διεκδίκηση θα καλύπτει το διάστημα από το 2020 ως το 2026 κατά το οποίο οι 8.469 συνταξιούχοι έπαιρναν τη σύνταξη χηρείας στο 35% και οι υπόλοιποι στους οποίους δεν έγινε περικοπή έπαιρναν το 70%.

Ειδικότερα-- στη σχετική γνωμοδότηση -το Ελεγκτικό Συνέδριο   αναφέρει  τα εξης : τα εξής: «Λόγω του μη ενιαίου -για το σύνολο των συνταξιούχων- τρόπου εφαρμογής της περικοπής της σύνταξης χηρείας μετά την πρώτη τριετία (από το 70% στο 35%), δεν μπορεί να αποκλειστεί το ενδεχόμενο έγερσης αξιώσεων ενώπιον των δικαστηρίων από τους συνταξιούχους που υπέστησαν την εν λόγω περικοπή, με αίτημα την αναδρομική επιστροφή των σχετικών ποσών μεταξύ του 35% και του 70% της σύνταξης».

4.ΕΚΤΟΣ  ΡΥΘΜΙΣΗΣ :Εκτός της νέας ρύθμισης μένουν περίπου 60.000 συντάξεις χηρείας του Δημοσίου που είχαν απονεμηθεί πριν από τις 13 Μαΐου 2016 και δεν είχαν εφαρμοστεί σε αυτές οι διατάξεις του νόμου Κατρούγκαλου. Οι συγκεκριμένες συντάξεις εξακολουθούν να διέπονται από το προγενέστερο καθεστώς που προβλέπει ότι εφόσον και οι δυο συντάξεις (γήρατος και χηρείας) καταβάλλονται από το Δημόσιο ο συνταξιούχος επιλέγει ποια από τις δυο θα καταβάλλεται μειωμένη κατά 75%.Στα ταμεία του ιδιωτικού τομέα αντιθέτως η σύνταξη χηρείας καταβάλλεται στο 70% χωρίς μείωση.Το πρόβλημα λοιπόν σε όσους έμειναν εκτός της ρύθμισης εντοπίζεται στο Δημόσιο και για να λυθεί απαιτείται να τροποποιηθεί το π.δ. 169/2007, γιατί σύμφωνα με τις διατάξεις του δεν χορηγείται εκ του Δημοσίου Ταμείου διπλή σύνταξη με δεδομένο το γεγονός ότι το Δημόσιο, μέχρι την ένταξή του στον ΕΦΚΑ, δεν ήταν ασφαλιστικός φορέας και ως εργοδότης δεν κατέβαλε εισφορές για τη μεγαλύτερη μερίδα ασφαλισμένων του.