ΑΚΡΙΒΕΙΑ

Στο σούπερ μάρκετ
δεν μπορώ να πάω
σας στο λέω,
τα ράφια μόνο
να τα δω
οδύρομαι και κλαίω.
----
Τρέμουνε
τα χέρια μου
σαν πάω στο ταμείο
με τις τιμές στον ουρανό
πληθωρισμός θηρίο.
----------------
Εκεί λοιπόν
που τόλμησα
να πάρω μια γραβιέρα,
κι οταν είδα τη τιμή
κλαίω όλη μέρα.
--------------
Τα χρέη στα ουράνια
δεν φτάνουν οι συντάξεις,
και οι μισθοί στα τάρταρα,
ζωή για να τρομάξεις.
---------------------
Μας κοροιδεύουν
‘απαντες,
χορτάσαμε στα λόγια,
κι από παντού φυτρώνουνε
κάθε λογής λαμόγια.
--------------------------------
Η μοναξιά στην πόρτα μας
αρρώστιες κι όλο πόνος
πληθαίνουν τ΄αδιέξοδα
και ο καθένας μόνος.
-------------------------------------
Αυτό δεν λέγεται ζωή,
για κόλαση μιλάμε,
και μέσα μας η άρνηση,
στο διάολο να πάμε!!!

ΗΛΙΑΣ ΓΕΩΡΓΑΚΗΣ

 

 

ΑΚΡΙΒΟΤΕΡΗ Η ΕΞΑΓΟΡΑ  ΠΛΑΣΜΑΤΙΚΩΝ ΕΤΩΝ ΓΙΑ ΣΥΝΤΑΞΗ-ΤΟ ΝΕΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ

Σημαντικές αλλαγές φέρνει η αύξηση του κατώτατου μισθού στο κόστος εξαγοράς πλασματικών ετών, επηρεάζοντας άμεσα χιλιάδες ασφαλισμένους που σχεδιάζουν να επισπεύσουν τη συνταξιοδότησή τους. Το κόστος αυξάνεται λόγω κατώτατου μισθού στα 920 ευρω , με 184 ευρω  τον μήνα και 2.208 ευρω  τον χρόνο (ισχύει από 1/4/2026).
Ετσι η αναγνώριση πλασματικού χρόνου γίνεται πλέον ακριβότερη.Το ποσό εξαγοράς καθορίζεται στο 20% επί των μεικτών αποδοχών του μήνα που προηγείται της αίτησης.
Με την αναπροσαρμογή του κατώτατου μισθού στα 920 ευρώ (από 1η Απριλίου), το κόστος διαμορφώνεται ως εξής:
-Μηνιαίο κόστος εξαγοράς: 184 ευρώ (από 176 ευρώ).
-Ετήσιο κόστος: 2.208 ευρώ.
Διευκρινίζεται ότι οι αυξήσεις ισχύουν για αιτήσεις που υποβάλλονται από 1 Απριλίου 2026 και μετά. Όσοι είχαν ήδη καταθέσει αίτηση έως 31 Μαρτίου 2026 «κλειδώνουν» το παλιό κόστος.
Η αύξηση αφορά κυρίως:
-Μισθωτούς με αποδοχές κοντά στον κατώτατο μισθό
-Δημόσιους υπαλλήλους που υποβάλλουν νέες αιτήσεις
-Ελεύθερους επαγγελματίες και αγρότες, λόγω αύξησης εισφορών
Ιδιαίτερα για τους ελεύθερους επαγγελματίες, το κόστος εξαγοράς συνδέεται με τις ασφαλιστικές εισφορές, οι οποίες αυξάνονται κάθε χρόνο με βάση τον πληθωρισμό.

Εδώ θα πρέπει να τονιστεί ότι στη λύση της εξαγοράς πλασματικών ετών – προκειμένου είτε να βγει στη σύνταξη είτε να διαμορφώσει υψηλότερο εισόδημα – καταφεύγει πλέον σχεδόν ένας στους δύο ασφαλισμένους. Οι περισσότεροι διαπιστώνουν ότι είναι ιδιαίτερα υψηλά τα γενικά όρια ηλικίας συνταξιοδότησης, τα οποία έχουν ως βασική προϋπόθεση τη συμπλήρωση περισσότερων από 35 και έως τουλάχιστον 40 ετών ασφάλισης. Η αναγνώριση πλασματικών ετών συμφέρει όταν εξυπηρετεί σαφή στόχο: είτε τη θεμελίωση/κατοχύρωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος είτε τη συμπλήρωση 40ετίας για έξοδο στα 62.

Τα  ‘’μυστικά’’για την εξαγορά πλασματικών ετών είναι τα παρακάτω  :

1--Το ισχύον θεσμικό πλαίσιο δίνει τη δυνατότητα εξαγοράς 5 έως 7 ετών ασφάλισης, προκειμένου με την προσθήκη πλασματικού χρόνου να διαμορφωθούν ευνοϊκότερες προϋποθέσεις συνταξιοδότησης από τον ΕΦΚΑ (εφόσον πρόκειται για παλαιούς, πριν από το 1993, ασφαλισμένους) ή να εξαγοραστούν έτη ώστε να συμπληρωθούν τα 12.000 ένσημα (40 χρόνια), λαμβάνοντας σύνταξη με τη συμπλήρωση του 62ου έτους της ηλικίας (νέοι ασφαλισμένοι μετά το 1993).
2--Οι παρακάτω  οκτώ κατηγορίες ασφαλισμένων μπορούν να κάνουν χρήση των πλασματικών ετών:

-Γονείς ανηλίκων ή τρίτεκνοι στο Δημόσιο που με την εξαγορά συμπληρώνουν αναδρομικά 25ετία το 2010, 2011 ή 2012 και κατοχυρώνουν ευνοϊκότερα όρια ηλικίας.
-Μητέρες ανηλίκων στο ΙΚΑ που συμπληρώνουν 5.500 ημέρες ασφάλισης το 2010 ή 2011 και «κλειδώνουν» δικαίωμα με χαμηλότερα όρια.
-Μητέρες ανηλίκων σε ΔΕΚΟ και Τράπεζες που συμπληρώνουν 25ετία το 2011 ή 2012.
-Άνδρες και γυναίκες δημόσιοι υπάλληλοι που επιδιώκουν συμπλήρωση 35ετίας, 36ετίας ή 37ετίας.
-Ασφαλισμένοι σε πρώην ΕΤΑΑ (Νομικοί, ΤΣΜΕΔΕ, ΤΣΑΥ) και ΟΑΕΕ (ΤΕΒΕ, ΤΑΕ, ΤΣΑ) που χρειάζονται 40 χρόνια ασφάλισης.
-Ασφαλισμένοι όλων των Ταμείων και του ΟΓΑ που με την εξαγορά συμπληρώνουν 40ετία και μπορούν να αποχωρήσουν στα 62 αντί για τα 67.
-Ασφαλισμένοι σε βαρέα επαγγέλματα που χρειάζονται συμπλήρωση των λοιπών χρονικών προϋποθέσεων.
-Δημόσιοι υπάλληλοι που είχαν υποβάλει αίτηση πριν την 31/12/2016 και διατηρούν χαμηλότερο κόστος εξαγοράς.
3--.Το ισχύον καθεστώς πλασματικών ετών φέρνει δύο ταχύτητες στη συνταξιοδότηση, δημιουργώντας εμφανείς διαφορές μεταξύ Δημοσίου και ιδιωτικού τομέα. Οι αλλαγές αυτές δεν επηρεάζουν μόνο τον χρόνο εξόδου στη σύνταξη, αλλά και το κόστος εξαγοράς, το εύρος των δικαιωμάτων και – τελικά – το ποιοι μπορούν να «κλειδώσουν» σύνταξη νωρίτερα.Σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο, οι δημόσιοι υπάλληλοι έχουν πλέον τη δυνατότητα να αναγνωρίσουν έως και 12 πλασματικά έτη για θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος. Στον ιδιωτικό τομέα το όριο μειώνεται στα 7 έτη, και μάλιστα με περιορισμούς, καθώς η αναγνώριση αφορά μόνο περιόδους ανεργίας ή κενά ασφάλισης.Η διαφορά αυτή σημαίνει ότι ένας ιδιωτικός υπάλληλος που αντιμετώπισε διακοπές στην εργασιακή του πορεία δεν έχει τις ίδιες επιλογές με έναν δημόσιο υπάλληλο – ακόμη κι αν έχουν τα ίδια χρόνια προϋπηρεσίας ή ίδιες συνθήκες ανεργίας.Οι παλαιοί ασφαλισμένοι, δηλαδή όσοι μπήκαν στην ασφάλιση πριν από το 1993, έχουν επιπλέον δυνατότητες. Μπορούν να εξαγοράσουν πλασματικά έτη μέχρι και το 2012, ώστε να κατοχυρώσουν σύνταξη πριν από τα 62 ή τα 67. Ειδικά στον δημόσιο τομέα, ο χρόνος τέκνων εξακολουθεί να προσμετράται, ενώ στον ιδιωτικό αυτό δεν ισχύει – κάτι που ενισχύει τη διάκριση ανάμεσα στους δύο κλάδους.

--------------------------------------------------------------------------------------------

Η ΠΛΗΡΩΜΗ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΞΕΩΝ ΜΑΙΟΥ

Τις ημερομηνίες πληρωμής των συντάξεων μηνός Μαΐου 2026 ανακοίνωσε ο  ΕΦΚΑ.
Συγκεκριμένα, οι ημερομηνίες πληρωμής ακολουθούν τον κανόνα του διαχωρισμού μεταξύ μισθωτών και μη μισθωτών και διαμορφώνονται ως ακολούθως:
--Την Παρασκευή 24 Απριλίου 2026 θα καταβληθούν οι κύριες συντάξεις από τα τέως ταμεία μη μισθωτών του ΟΑΕΕ, του ΟΓΑ και του ΕΤΑΑ, οι κύριες συντάξεις που απονεμήθηκαν από τη σύσταση του ΕΦΚΑ και μετά, με τον ν.4387/2016, μέσω του ΟΠΣ-ΕΦΚΑ (μισθωτών και μη μισθωτών από 1.1.2017 και έπειτα), και όλες οι επικουρικές συντάξεις του ιδιωτικού τομέα (μη μισθωτών και μισθωτών).
--Τη Δευτέρα 27 Απριλίου 2026 θα καταβληθούν οι κύριες συντάξεις των τέως ταμείων μισθωτών (ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, τραπεζών, ΟΤΕ, ΔΕΗ, ΛΟΙΠΩΝ ΕΝΤΑΣΣΟΜΕΝΩΝ (ΤΣΕΑΠΓΣΟ, ΤΣΠ-ΗΣΑΠ), ΝΑΤ, ΕΤΑΤ και ΕΤΑΠ-ΜΜΕ), καθώς και οι κύριες και οι επικουρικές συντάξεις του Δημοσίου.

 

1,2  ΕΚΑΤΟΜ. ΑΣΦΑΛΙΣΜΕΝΟΙ ΣΤΗ ΣΥΝΤΑΞΗ ΤΗΝ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΕΞΑΕΤΙΑ!
--ΜΕΤΑ ΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ Η ΨΗΦΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΑΡΧΕΙΟΥ ΕΝΣΗΜΩΝ ΤΟΥ ΕΦΚΑ
(ψηφιοποίηση 56 εκατ. σελίδων χαρτώου αρχείου).

Περίπου 1,2 εκατομμύρια ασφαλισμένοι συνταξιοδοτήθηκαν την τελευταία εξαετία(αριθμός-ρεκόρ)  ενώ μετά το  φετεινό καλοκαίρι θα έχει ολοκληρωθεί η ψηφιοποίηση 56 εκατ. σελίδων χαρτώου αρχείου του ΕΦΚΑ, που σήμερα βρίσκεται σε κούτες και προέρχεται από 28 τέως φορείς κοινωνικής ασφάλισης, γεγονός που θα επιταχύνει την έκδοση των  συντάξεων.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης ΑΤΛΑΣ, οι συνταξιοδοτήσεις την περίοδο 2019-2025 άγγιξαν τον αριθμό - ρεκόρ των 1.118.6035!Μόνο για το 2025 ο αριθμος των συνταξιοδοτήσεων ανήλθε στις  199.450 .

Η μεγάλη  ‘’φυγή’’ στη σύνταξη  θα συνεχιστεί και το 2026. Σύμφωνα με τη «Μηνιαία Απεικόνιση Απονομών Κύριων Συντάξεων» του Πληροφοριακού Συστήματος του e-ΕΦΚΑ «ΑΤΛΑΣ» για τον Φεβρουάριο 2026, προκύπτει ότι οι νέες αιτήσεις ανήλθαν σε 18.363 ενώ τον Ιανουάριο 2026 σε 18.636, δηλαδή αθροιστικά σε 36.999 νέες αιτήσεις, που αποτελεί ρεκόρ διμήνου για τους αντίστοιχους μήνες από το 2019!!

Σύμφωνα με τους ειδικούς στην κοινωνική ασφάλιση οι παρακάτω  τρείς είναι οι βασικοί λόγοι που ΄τρέχουν’ στη σύνταξη οι ασφαλισμένοι :

1. Ωρίμανση συνταξιοδοτικών δικαιωμάτων των baby boomers.Η συγκεκριμένη γενιά, που χαρακτηρίζεται από έκρηξη γεννήσεων, αναπτύχθηκε στην Ελλάδα μεταξύ 1960 και 1965, αρκετά αργότερα σε σχέση με τη Δυτική Ευρώπη και τις ΗΠΑ. Την περίοδο εκείνη καταγράφονταν περίπου 170.000 γεννήσεις ετησίως, όταν σήμερα οι γεννήσεις δεν ξεπερνούν τις 90.000 τον χρόνο.

2. Ανησυχία για πιθανή αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης λόγω του  δημογραφικού.Πάντως το ζήτημα αναμένεται να τεθεί προς συζήτηση  το 2029  με βάση τη μελέτη της Αναλογιστικής Αρχής, η οποία εκπονείται ανά τριετία και εκτιμάται ότι θα αποτυπώσει αύξηση του προσδόκιμου ζωής, που σήμερα ανέρχεται σε 81,5 έτη. Παρ’ όλα αυτά, η πολιτική ηγεσία  του υπουργείου Εργασίας,έχει διαβεβαιώσει κατηγορηματικά  ότι «δεν υπάρχει καμία συζήτηση για αλλαγή στα ηλικιακά όρια συνταξιοδότησης  ».

3. Συνταξιοδότηση χωρίς διακοπή εργασίας.Καθοριστικό ρόλο παίζει και η δυνατότητα συνταξιοδότησης χωρίς διακοπή της εργασίας, στο πλαίσιο του νέου καθεστώτος, όπου η σύνταξη καταβάλλεται στο ακέραιο στους εργαζόμενους συνταξιούχους. Ειδικά στους ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους επιστήμονες, 4 στους 5 συνεχίζουν να εργάζονται μετά τη συνταξιοδότηση.Οι εισφορές και ο πόρος 10% που καταβάλλουν οι εργαζόμενοι συνταξιούχοι ενισχύουν τα έσοδα του ΕΦΚΑ, την ίδια στιγμή όμως αυξάνονται και οι δαπάνες, καθώς οι συντάξεις καταβάλλονται πλέον χωρίς το πέναλτι του 30%.

Την ιδια ωρα προς το φθινόπωρο αναμένεται να έχει ολοκληρωθεί η ψηφιοποίηση 56 εκατ. σελίδων χαρτώου αρχείου του ΕΦΚΑ, που σήμερα βρίσκεται σε κούτες και προέρχεται από 28 τέως φορείς κοινωνικής ασφάλισης. Η ψηφιοποίηση του αρχείου ενσήμων του ΕΦΚΑ θα αποτελέσει και την απαρχή της λειτουργίας του νέου Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος του Φορέα και θα συμβάλει στην άμεση απονομή των συντάξεων.
Θα περιλαμβάνει όλη την ασφαλιστική ιστορία και τις μεταβολές των εργαζομένων για μια 45ετία, καλύπτοντας ουσιαστικά όσους άρχισαν να κολλάνε τα πρώτα τους ένσημα από την ηλικία των 20 ετών. Στόχος είναι η δημιουργία ενός ενιαίου, εκκαθαρισμένου και αξιόπιστου αποθετηρίου ασφαλιστικής ιστορίας για εκατομμύρια ασφαλισμένους, ενισχύοντας την ταχύτητα, τη διαφάνεια και την αποτελεσματικότητα στην απονομή συντάξεων και στη βελτίωση των παρεχόμενων ψηφιακών υπηρεσιών του ΕΦΚΑ
-------------------------------------------------------------------

ΓΡΑΦΗΜΑ
ΟΙ ΣΥΝΤΑΞΙΟΔΟΤΗΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΕΦΚΑ
ΕΤΟΣ
2020--------------175.705 ΣΥΝΤΑΞΙΟΔΟΤΗΣΕΙΣ
2021  -----------212.151  ΣΥΝΤΑΞΙΟΔΟΤΗΣΕΙΣ
2022-----------211.133  ΣΥΝΤΑΞΙΟΔΟΤΗΣΕΙΣ
2023----------------------190.368          ‘’
2024…………………….197.228            ‘’
2025…………………..199.450          ‘’
2026 ............... Πρώτο δίμηνο :36.999 νέες αιτήσεις,

ΠΗΓΗ  :ΕΦΚΑ
--------------------------------------

      GRAFIMA
Ο ΝΕΟΣ  ΧΑΡΤΗΣ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΞΕΩΝ

--814  ευρώ  καθαρά (866  ευρώ  μεικτά) η μέση κύρια σύνταξη .
-Συντάξεις έως 940  ευρω  καθαρά (1.000  ευρω  μεικτά) λαμβάνουν 1.365.521 συνταξιούχοι (ποσοστό 54%).
-Συντάξεις έως 658  ευρω  καθαρά (700  ευρω  μεικτά) λαμβάνουν 889.005 συνταξιούχοι (ποσοστό 35,2%).
-Συντάξεις έως 564  ευρω  καθαρά (600  ευρω  μεικτά) λαμβάνουν 675.863 συνταξιούχοι (ποσοστό 26,7%).
-Συντάξεις έως 470  ευρω  καθαρά (500  ευρω  μεικτά) λαμβάνουν 418.896 συνταξιούχοι (ποσοστό 16,6%).

ΠΗΓΗ : ΗΔΙΚΑ/ΗΛΙΟΣ  ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2026 

 

ΘΟΛΩΜΕΝΟ ΜΥΑΛΟ

(ΕΝΑ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΣΕ ΣΤΙΧΟΥΣ ΗΛΙΑ ΓΕΩΡΓΑΚΗ ΠΟΥ ΜΕΛΟΠΟΙΗΣΕ Ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΖΟΥΓΑΝΕΛΗΣ ΣΕ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ Κ.ΜΑΤΣΙΚΑ)

------------------------------------

ΑΚΟΥΣΕ ΤΟ :https://www.youtube.com/watch?v=smRX01j-hEM

----------------------------------------------------

Γεμάτο με τσιγάρα το τασάκι…

Μετέωρο το βλέμμα στον καπνό…

Νιώθω σαν το γλάρο που βουτάει,

Μονάχος στο απέραντο κενό…

Θολωμένο μυαλό, πάλι απόψε θα πιω, να ξεχάσω…

Τελειωμένο στυλό, όσο κι αν προσπαθώ, δε θα γράψω…

Ένα άδειο χαρτί, που ζητάει γραμμή, η ζωή μου…

Όσο φεύγω πονώ, κι όσο μένω ζητώ, τη φυγή μου…

Γεμάτο με τσιγάρα το τασάκι…

Μετέωρο το βλέμμα στον καπνό…

Νιώθω σαν το γλάρο που βουτάει,

Μονάχος στο απέραντο κενό…

Θολωμένο μυαλό, σ’ ένα χάδι πικρό, θα σε κλείσω…

Και στο ίδιο σκαμπό, πάλι απόψε θα πιώ, να μεθύσω…

Ένα άδειο χαρτί, που ζητάει γραμμή, η ζωή μου…

Όσο φεύγω πονώ, κι όσο μένω ζητώ, τη φυγή μου…

-------------------------------------------------------

ΑΚΟΥΣΕ ΤΟ :https://www.youtube.com/watch?v=smRX01j-hEM

Στίχοι για το τραγούδι ‘’Θολωμένο μυαλό’’ : Κωνσταντίνος Μάτσίκας σε στίχους Ηλία Γεωργάκη και σύνθεση Γιάννης Ζουγανέλης- από το album Legend Ballads.

φωτο ΒΑΘΥ ΛΕΥΚΑΔΑ

 

ΤΟ ΛΕΥΚΑΔΙΤΙΚΟ ΠΑΣΧΑ

‘’Αγιάζι ουράνιας ομορφιάς γιαλίζει στα μαλλιά του... Μακριά χτυπούν καμπάνες από κρύσταλλο:Αύριο, αύριο, αύριο, το Πάσχα του Θεού!"(ΟΔ. ΕΛΥΤΗΣ).

-------------

Πάσχα. Πάσχα στη Λευκάδα. Μοσχοβολιές στον αέρα. Μάραθος, μυρτιές, αγράμπελες, κρίνοι, παπαρούνες. Ξωκλήσια, αγριολούλουδα. Η μυρωδιά του κεριού καθώς λιώνει στην πασχαλινή λαμπάδα. Η ανθισμένη φύση. Τα χελιδόνια. Ο έρωτας. Τα κόκκινα αυγα. Οι ασβεστωμένες αυλές. Ο οβελίας. Οι χαρμόσυνες καμπάνες. Πάσχα στη Λευκάδα. Στην Κυρα Φανερωμένη, στους Αγίους Αναργύρους, στην Παναγία των Ξένων. Οι φίλοι, οι παλιοί συμμαθητές. Βόλτα στο Κάστρο και στη Γύρα. Αγνάντεμα στον Αη Γιάννη. Περισυλλογή στο ηλιοβασίλεμα. Δραπέτευση στα καταπράσινα περιβόλια. Στους λουλουδιασμένους αγρούς.

Το 'κομμάτι'. Ο κατανυκτικός Επιτάφιος. Η παράδοση. Οι προσδοκίες. Τα όνειρα. Οι ελπίδες.

ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ-ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΔΥΝΑΜΗ.

 

ΤΟ ΕΘΙΜΟ ΤΟ ''ΚΟΜΜΑΤΙ''ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΣΑΒΒΑΤΟ ΣΤΗΝ ΛΕΥΚΑΔΑ

Το έθιμο του «σπασίματος της στάμνας» , το ''κομμάτι'' ή οι μπότηδες, είναι κοινό στα Επτάνησα με τη μεγάλη διαφορά ότι η Κέρκυρα –λόγω των έξυπνων και εξωστρεφών ανθρώπων της τοπικής αυτοδιοίκησης, κατάφερε να το μετατρέψει , εδώ και χρόνια, σε μια μοναδική τουριστική ατραξιόν προσελκύοντας χιλιάδες τουρίστες.

Στην γειτονική Κέρκυρα είναι το έθιμο και οι στιγμές που όλοι οι επισκέπτες αλλά και οι ντόπιοι κάτοικοι περιμένουν .Από όλα τα μπαλκόνια και σε κάθε σπίτι του νησιού οι κάτοικοι πετούν στο δρόμο μεγάλα πήλινα κανάτια η στάμνες γεμάτα νερό την ίδια ώρα που όλες οι καμπάνες των εκκλησιών χτυπάνε χαρμόσυνα.

Το ιδιο ακριβως έθιμο , ‘ το κομμάτι’’αναβιώνει εδώ και πολλά χρόνια και στη Λευκάδα.Με τη διαφορά ότι οι εκάστοτε δήμαρχοι και εκπρόσωποι των επαγγελματιών δεν ξέρουν να το προωθήσουν εκτός Λευκάδας .

Το πρωί του Μεγάλου Σαββάτου στην πόλη της Λευκάδας,μόλις σημάνει η πρώτη καμπάνα οι λευκαδίτισσες νοικοκυρές «ρίχνουν το κομμάτι», δηλαδή να πετάνε από ψηλά για να σπάσει με κρότο κάποιο πήλινο «αγγειό» (πιάτο, παδέλα, σκουτέλα, μπότη, πινιάτα κλπ) που τους βρίσκεται.

Στα Ιόνια νησιά το έθιμο «το σπάσιμο της στάμνας» πραγματοποιείται με την πρώτη Ανάσταση, που γίνεται να ξημερώνει Μεγάλο Σάββατο, τότε που ο ιερέας λέει το «Χριστός Ανέστη» και οι χριστιανοί σπάνε πήλινα αγγεία ή κάνουν με ότι μπορούν θόρυβο για να διώξουν το κακό του θανάτου.Έχουν ειπωθεί πολλά για την έλευση αυτού του εθίμου, που άλλοι το θεωρούν ξενικό και άλλοι, πως είναι αρχαιοελληνικής προέλευσης.

Πρώτη εκδοχή είναι, πως, οι Ενετοί κατά την περίοδο της Πρωτοχρονιάς έσπαγαν τις παλιές στάμνες, στην μεγαλύτερη γιορτή τους,- ως φόρο- στο νέο χρόνο, προκειμένου να τους φέρει νέα αγαθά στο σπίτι τους. Οι Ορθόδοξοι μετέφεραν το έθιμο, όπως λένε κάποιοι μελετητές, την Λαμπρή, λόγω που αυτή η εορτή θεωρείται η μεγαλύτερη για αυτούς.Μια άλλη εκδοχή που φαίνεται να έρχεται από τον μεσαίωνα, είναι αυτή που θέλει να γίνεται το σπάσιμο της στάμνας, για να φύγουν μακριά τα «μολυσμένα» κακά πνεύματα που ταλαιπωρούν τους ανθρώπους.

Μια τρίτη εκδοχή είναι αυτή που λέει, πως επειδή μέσα στη στάμνα τα παλιά χρόνια φύλαγαν τα φάρμακα για να συντηρηθούν, λόγω που εκεί υπήρχε δροσιά, όταν έρχεται η χαρά που πατάει τον θάνατο όπως είναι η Ανάσταση του Χριστού μας, είναι μια ευκαιρία να σπάσουμε τη στάμνα, ως πράξη συμβολική ενάντια στο κακό.

Η τέταρτη εκδοχή έχει παγανιστική προέλευση, και θέλει να δείξει, πως καθώς η φύση οργιάζει την άνοιξη, για τη συλλογή των καρπών απαιτούνται νέα κανάτια και δοχεία για την αποθήκευσή τους. Αυτός είναι και ο λόγος, που σπάμε τα παλιά κανάτια στην Ανάσταση του Κυρίου μας, Ιησού Χριστού.

------------------------------------------------------

ΤΟ ΚΟΜΜΑΤΙ(του Νότη Μπρανέλλου):

Και για να θυμηθούμε τα παλιά μπρανελίστικα, αναδημοσιεύω "Το κομμάτι" του αείμνηστου Παναγιώτη Τ. Ματαφιά (Νότη Μπρανέλου), απο το βιβλίο του με τίτλο "Απ' τον Αη-Μηνά ίσαμε τον Πόντε, Αθήνα 1992":

- Δε μ' λες, μωρ' θειά (μώρα μου κιόλας) μη (μ)πάει κι έπεσε το κομμάτι, και δε (ν)το πήρα χαμπέρι;.

- Όχι, μαρή θυατέρα, είναι μπονόρα ακόμα, στο (ν)ύπνο σου δα το ειδες;

- Δε (γκ)ξέρω. Εδεκεί π' σάρωνα, μου κάστ'κε ότ' άκ'σα τη μουζ'κή.

- Όχι, μαρή κουρεμαδιά, είναι μπονόρα σου λέου. Ύστερα απ' τσ' εννιά η ώρα να (ν)το λογαριάζ'ς. Δε μ' λες τώρα, για να πούμε και τίποτσ' άλλο, έβαψες πολλά αυγά μαρή;

- Ένα (γ)κόρακα, χριστιανή μου. Δε (γ)ξέρω τι τον ηύρε το (γ)καλοφούρτουνο το ν'κοκύρ' μου, να (ν)τονε χαρώ, και μου κουβάλ'σε δέκα ντουζίνες, η τζόγια μου, «λες και θα μας κομ-παρίρ'νε οι Αγγλογάλλ'». Κάμε κόντο. Μήτε στα «δώδεκα βαγγέλια» δεν άδειασα να πάου η καψερή, ο Θέος να με σ'χωρέσει.

- Μπα, μαρή κοπέλα μ'. Δε μ' λες κάνε, τ' αρνί σας το σφάξατε;

- Μπαααα, θειά μ'. Καρτερώ το μπαρμπα-Χρήστο το Μένιο. Η αφεντιά του μας το σφάζ' ούλες τσι χρονιές. Είναι φίλος, βλέπ'ς, με το ν'κοκύρ' μου. Του δίνει και τη (μ)προβιά κάθε χρόνο!

- Εγώ, καψόπαιδο, εφώναξα εχτές το μπάρμπ' Αργύρ' και ξεντριγάρ'σα.

- Ναι, είδα τσου «σταυρούς στη (μ)πόρτα» σας. Και του χρόνου να 'στενε καλά.

Δε μ' λες, αλήθεια, θεια, η αφεντιά σου θα (γ)ξέρ'ς. Τι πράμα είν' αλήθεια αυτό το κομμάτι; ¶κου, να γυρίζ', λέει, κάθε Μεγασάββα η μουζ'κή στα σοκκάκια και να βαρεί τ' «διάνα» κι οι ν'κοκυράδες, απ' όπ' βρεθούνε, να τσακίζ'νε στσου δρόμ'ς ότ' παλιαγγειό τσου βρίσκεται. Μπορείς να μ' πεις η αφεντιά σου, τι σένια είναι, η αφεντιά τσου;

- Εθίματα, μαρή θυατέρα. Παλιά εθίματα των γιορτώνε. Τι θέλ'ς να 'ναι; Έτσ'

τα 'βραμε απ' τσου παλιότερους, έτσ' τα βαστάμε και στσι μέρες μας. «Μικρή Ανάσταση» μου την είπε, νια μέρα π' τονε ρώτησα κι εγώ, ο σιορ Πίπ'ς, ο νόντσολος τ' ¶η-Μηνά. Αλλά τώρα, στο (γ)καιρό μας, δεν τα πιεντάνε και πολύ - πολύ. Παλιότερα, καψόπαιδο, ο κοσμάκ'ς τα στ'μάρ'ζε πλειότερο απ'

τσου τωρινούς και μάλ'στα μου πολύ τα χαιρόντανε. Θ'μάμαι νια βολά, σα σήμερα, όπως κατέβαινε η μουζ'κή στο παζάρ' απ' τα Χάβρ'κα για τη (μ)πιάτσα, εδεκεί στο σοκκάκι του Μαρκά, πετιέται απ' το τσαγκάρ'κό του ο Γιώργ'ς ο Κράλ'ς, Θεός σχωρέστονε κι απ'θώνει καταμεσίς του δρόμ' ένανε θεόρατο μπότη, από κειούς εκεί με τ'ν αλ'φή απόξ', ξέρ'ς μαρή, π' βάν'νε το λάδ', μ' ένα φ'τίλ'

απάν' στη μσ'ούδα του, αναμμένο. Οραντίς και το βλέπ'νε οι μουζ'κάντ'δες, σκιαχτήκανε και το βάν'νε στα κοσάκια. Σκορπίσανε και μήτε δ'νήθηκε να (ν)τσου σ΄μασ' άλλο ο μακαρίτ'ς ο μπάρμπα Νιόνιος ο Τσ'ρώτος, π' τσόκανε το «δάσκαλο».

- Έτσ' λ'πόν! . Και δε μ' λες αλήθεια, θεια. Όλο τι πράντσα λογαριάζεις να 'τ'μάσεις;

- Τι πράντσα, μαρή κοπέλα μ', σα (γ)και δε (ν)τα ξέρ'ς, ρωτάς. Απόψε το πατσαλίκι αυγοκομμένο, όπως το καλεί η βραδιά. Αύριο τσότσο κρέας με μανέστρα και τ'ν άλλ' τ' αρνί ψ'μένο. Αυτά. Τα ξέρ'ς. Δε (ν)τα ξέρ'ς τώρα;.

- Θα (ν)το ψήσ'τε στο σουβλί;

- Ναίσκε, μαρή. Όξ' στ'ν αδειά, αντάμα με το (γ)κ'νιάδο μου και το λαλά μου.

Κάθε χρόνο έτσ' κάν'με, από έσπαλε. Θέλ'νε, βλέπ'ς, άμα το σ'κών'νε, να ρίχν'νε και τσι κουμπουριές τσου, για το καλό τα' χρόνου. Το δ'κό σας θα (ν)το βάλ'τε στο φούρνο, ε; Είδα το δ'κόνε σου, τ' απολιώρα, πόφερν' αποκλάδια.

- Τι να κάμ'με, θεια μου; Είμαστε βλέπ'ς κι οι δύο κονκασάδοι.

- Και για Ανάσταση, πού λέτε να πάτε;

- Εδεδώ στ' (μ)πιάτσα, λέμε να βγούμε, στον Αη-Σπ'ρίδωνα για πιο σιμά. Ας πάου τώρα ν' αποσώσω κάτ' δ'λειές που τ'ς έχω στ' μέση, μη (μ)πάει κι έρτ' ο μπάρμπα Χρήστος για το καλότ'χο τ' αρνί. - Τότενες, γεια σ' μαρή θυατέρα μου και καλή σας Ανάσταση.

- Αμήν, θεια μου, παρομοίως, με τ' φαμελιά σου.

------------------------------------------------------

ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ ΚΑΛΗ ΑΝΑΣΤΑΣΗ-ΚΑΛΟ ΠΑΣΧΑ .

ΥΓ : Ο Δήμος Λευκάδας ενημερώνει ότι θα μεταδοθούν ζωντανά, μέσω του επίσημου καναλιού YouTube του Δήμου και της επίσημης σελίδας Facebook «Δήμος Λευκάδας»:

• τη Μεγάλη Παρασκευή, η περιφορά των Επιταφίων των Ενοριών της πόλης, καθώς και του Επιταφίου του Ιερού Μητροπολιτικού Ναού Ευαγγελίστριας (Μητρόπολη), με τη συνοδεία της μπάντας της Φιλαρμονικής Εταιρίας Λευκάδος,

• το Μεγάλο Σάββατο, στις 12:00, το έθιμο «Το Κομμάτι», επίσης με τη συμμετοχή της Φιλαρμονικής.

 ΚΑΛΟ ΠΑΣΧΑ-ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ-ΜΕ ΘΕΤΙΚΗ ΣΚΕΨΗ

''Να κοιμάσαι ευτυχισμένος.

Να εκπέμπεις αγάπη.

Να ξέρεις ότι είμαστε εδώ περαστικοί.''

Χόρχε Λουίς Μπόρχες

--------------------------------------------------

φωτο:Θεοδώρα Γεωργάκη(ηλιοβασίλεμα στη Λευκάδα)