ΠΡΟΣ ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ
ΤΟ ΜΝΗΜΟΝΙΑΚΟ ΧΑΡΑΤΣΙ ΤΗΣ ΕΙΣΦΟΡΑΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΣΥΝΤΑΞΙΟΥΧΩΝ(ΕΑΣ)
--ΚΑΤΑΠΕΛΤΗΣ Η ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΣΤΟ ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ
ΣΥΝΕΔΡΙΟ.
---ΑΝΟΙΓΕΙ Ο ΔΡΟΜΟΣ ΓΙΑ ΑΝΑΔΡΟΜΙΚΑ ΣΕ ΟΣΟΥΣ ΠΡΟΣΕΦΥΓΑΝ.
Θέμα αλλαγής του
ισχύοντος συστήματος
της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχων(ΕΑΣ)-το μνημονιακό χαράτσι που καταβάλουν 440.000
συνταξιούχοι- έθεσε χτες (4/11), η ολομέλεια του Ελεγκτικού
συνεδρίου και όλα δείχνουν ότι το νέο έτος η νέα κυβέρνηση θα αναγκαστεί να
προχωρήσει στην αναθεώρηση του ισχύοντος καθεστώτος.Ειδικότερα σημαντική εξέλιξη για τρόπο υπολογισμού της ΕΑΣ αποτέλεσε η χτεσινή συζήτηση ενώπιον της μείζονος
διευρυμένης Ολομέλειας του Ελεγκτικού Συνεδρίου, με τον γενικό επίτροπο
Επικρατείας, Γεώργιο Βοΐλη, να τάσσεται υπέρ της αλλαγής του ισχύοντος
συστήματος.
Μετά την ολοκλήρωση της ακροαματικής διαδικασίας, θα οριστεί ο εισηγητής της υπόθεσης και θα ακολουθήσει μία ή περισσότερες διασκέψεις των μελών του δικαστηρίου κεκλεισμένων των θυρών. Στη συνέχεια, ο εισηγητής θα προχωρήσει στη σύνταξη της απόφασης, η οποία αναμένεται να δημοσιευθεί τους πρώτους μήνες του επόμενου έτους.
H απόφαση του Ελεγκτικού συνεδρίου αναμένεται τους
πρώτους μήνες του 2027 και όλα δείχνουν ότι οι τελικές αποφάσεις θα ληφθούν από
τη νέα κυβέρνηση.
Το αποτέλεσμα
αποκτά ιδιαίτερη σημασία για εκατοντάδες χιλιάδες συνταξιούχους, καθώς
ενδέχεται να επηρεάσει τόσο τις μελλοντικές μηνιαίες κρατήσεις όσο και τις
δυνατότητες διεκδίκησης αναδρομικών.
Προς το παρόν,
πάντως, δεν έχει αποφασιστεί αλλαγή στον υπολογισμό της ΕΑΣ ούτε έχει εγκριθεί
γενικευμένη επιστροφή χρημάτων. Οι εξελίξεις θα εξαρτηθούν από την τελική κρίση
της Ολομέλειας.
Η υπόθεση συζητήθηκε χτες στην Ολομέλεια, υπό την προεδρία της Σωτηρίας Ντούνη, έπειτα από αίτηση του
πρώην προέδρου του Ελεγκτικού Συνεδρίου, Νίκου Αγγελάρα. Με την προσφυγή του ο
κ. Αγγελάρας θέτει ζήτημα αντισυνταγματικότητας του ισχύοντος τρόπου
υπολογισμού της ΕΑΣ, ζητώντας την αναμόρφωσή του, αλλά και την επιστροφή της
διαφοράς που προκύπτει από τον μη κλιμακωτό υπολογισμό των κρατήσεων.
Υπέρ της αντισυνταγματικότητας του σημερινού συστήματος τάχθηκαν οι συνήγοροί
του, ο καθηγητής της Νομικής Σχολής του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης,
Κωνσταντίνος Ρέμελης, και ο Δημήτρης Μπούρλος.Ειδικότερα, υποστήριξαν ότι η
επιβολή ενιαίου συντελεστή στο συνολικό ποσό της σύνταξης, χωρίς να αφαιρείται
για τις συντάξεις άνω των 1.400 ευρώ το τμήμα που αντιστοιχεί έως αυτό το όριο
και χωρίς να εφαρμόζονται διαφορετικοί συντελεστές ανά κλιμάκιο στο υπερβάλλον
ποσό, αντίκειται στις διατάξεις των άρθρων 2, 4, 5 και 25 του Συντάγματος.
Στο πλαίσιο της επιχειρηματολογίας τους, επισημάνθηκε επίσης ότι ο δικαστικός
έλεγχος των επιλογών του νομοθέτη είναι οριακός και επικεντρώνεται στο κατά
πόσο έχει τηρηθεί η συνταγματική αρχή της ισότητας, ώστε να μην υπάρχει
διαφορετική μεταχείριση όμοιων καταστάσεων. Παράλληλα, εξετάζεται εάν
διασφαλίζεται η αρχή της αναλογικότητας και η απαιτούμενη ισορροπία ανάμεσα στο
δημόσιο συμφέρον και στην προστασία των δικαιωμάτων των πολιτών που κατοχυρώνει
το Σύνταγμα.
Οι συνήγοροι υποστήριξαν ακόμη ότι η μεταβολή του τρόπου υπολογισμού της ΕΑΣ
μπορεί να πραγματοποιηθεί χωρίς δημοσιονομική επιβάρυνση, διατηρώντας τη
δημοσιονομική σταθερότητα και τη βιωσιμότητα των οικονομικών του κράτους. Όπως
ανέφεραν, δεν απαιτείται η λήψη νέων μέτρων, αλλά περιορίζεται το ετήσιο ποσό
που αποταμιεύεται από την παρακράτηση της εισφοράς, καθώς και από τους τόκους
του κεφαλαίου που έχει συγκεντρωθεί τα τελευταία 16 χρόνια. Στη διαδικασία
παρενέβη και ο ίδιος ο πρώην πρόεδρος του Ελεγκτικού Συνεδρίου.
Τη συνταγματικότητα του ισχύοντος τρόπου υπολογισμού της ΕΑΣ υπερασπίστηκαν από
την πλευρά του Δημοσίου ο αντιπρόεδρος του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους,
Αναστάσιος Κολούτσος, και ο νομικός σύμβουλος Δημήτρης Φαρμάκης.
Ο κ. Κολούτσος αφιέρωσε περίπου μία ώρα στην ανάγνωση πολυσέλιδων γραπτών
ισχυρισμών, υποστηρίζοντας ότι τα επιχειρήματα του κ. Αγγελάρα δεν εδράζονται
στο πνεύμα των συνταγματικών επιταγών και της ισχύουσας νομοθεσίας. Παράλληλα,
ανέφερε ότι ο προσφεύγων δεν διατυπώνει με σαφήνεια τους ισχυρισμούς του, ενώ
υποστήριξε ότι ο τρόπος υπολογισμού της ΕΑΣ δεν επηρεάζει αρνητικά το επίπεδο
διαβίωσης των συνταξιούχων.
Ο εκπρόσωπος του Δημοσίου σημείωσε ακόμη ότι το κράτος λαμβάνει υπόψη την
οικονομική κατάσταση των πολιτών και ότι η εφαρμογή της εισφοράς δεν οδηγεί σε
υποβάθμιση του βιοτικού επιπέδου των συνταξιούχων. Καταλήγοντας, υποστήριξε ότι
η διατήρηση του συγκεκριμένου τρόπου υπολογισμού εξυπηρετεί λόγους δημοσίου
συμφέροντος και ζήτησε την απόρριψη της αίτησης του κ. Αγγελάρα ως απαράδεκτης.
Υπέρ της αλλαγής του συστήματος υπολογισμού τάχθηκε ο γενικός επίτροπος
Επικρατείας, Γεώργιος Βοΐλης, ο οποίος αναφέρθηκε αρχικά στις οικονομικές
απώλειες που υφίστανται οι συνταξιούχοι εξαιτίας της εφαρμογής της εισφοράς.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε, η ετήσια οικονομική απώλεια κυμαίνεται, ανάλογα με το
ύψος της σύνταξης, μεταξύ 7.000 και 8.000 ευρώ, με τους συνταξιούχους που
λαμβάνουν υψηλότερες συντάξεις να επηρεάζονται σε μεγαλύτερο βαθμό.
Ο κ. Βοΐλης υπογράμμισε ότι ο μη κλιμακωτός προσδιορισμός της ΕΑΣ, σε συνδυασμό
με το γεγονός ότι δεν εξαιρείται από την επιβάρυνση το τμήμα των συντάξεων που
υπερβαίνει τα 1.400 ευρώ, δεν είναι συμβατός με σειρά συνταγματικών διατάξεων
και, κατά συνέπεια, είναι ανίσχυρος. Για τον λόγο αυτό, τάχθηκε υπέρ της
αναμόρφωσης του συστήματος, με την καθιέρωση διαφορετικών συντελεστών ανά
κλιμάκιο σύνταξης.
Όσον αφορά το ζήτημα των αναδρομικών, ο γενικός επίτροπος υποστήριξε ότι η
επιστροφή των ποσών θα πρέπει να περιοριστεί στους συνταξιούχους που έχουν ήδη
προσφύγει στη Δικαιοσύνη, ώστε να αποφευχθεί οικονομική ανατροπή στα
ασφαλιστικά Ταμεία. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι η τελική απόφαση για το εύρος της
αναδρομικότητας ανήκει στην Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου.
Τονίζεται ότι η σημερινή
κυβέρνηση δεν προχώρησε σε καμία παρέμβαση ώστε να αλλάξει το 2027, η αρχιτεκτονική της εισφοράς
(ΕΑΣ). Ο λόγος που η μείωση της ΕΑΣ έμεινε στο συρτάρι ήταν για να μπεί στη
θέση της μεγαλύτερη αύξηση από αυτή που σχεδιαζόταν στο μόνιμο επίδομα των
συνταξιούχων η οποία από 300 ευρώ διαμορφώθηκε τελικά στα 400 ευρώ και αποτελεί
τη 13η εθνική σύνταξη. Το επίδομα διευρύνθηκε μάλιστα καθώς καταργούνται τα
εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια ενώ μένουν τα ηλικιακά που σημαίνει ότι
θα το παίρνουν πλέον όλοι οι συνταξιούχοι άνω των 65 ετών και οι δικαιούχοι με
σύνταξη χηρείας άνω των 60 ετών.
Η μη αναμόρφωση της ΕΑΣ(και) το 2027 σημαίνει ότι διπλή μείωση εισοδημάτων θα έχουν και το 2027, οι
440.000 συνταξιούχοι που επιβαρύνονται με αυτό το χαράτσι .’Ετσι εκτός από την την επιβάρυνση της μνημονιακής εισφοράς, θα λάβουν αυξήσεις 2,8%(μεικτά), δηλαδή κάτω από τον πληθωρισμό!!. Συνολικά οι συνταξιούχοι που καταβάλουν
την ΕΑΣ έχουν απωλέσει μέχρι σήμερα(από το 2010) περίπου 10 δις. ευρώ!
Στον πυρήνα της προσφυγής βρίσκεται ο τρόπος με τον οποίο επιβάλλεται η ΕΑΣ.
Από την 1η Ιανουαρίου 2026, η εισφορά αφορά κύριες συντάξεις από 1.468,02 ευρώ
και άνω, με οκτώ κλιμάκια συντελεστών που κυμαίνονται από 3% έως 14%. Το
επίμαχο σημείο είναι ότι μόλις η σύνταξη υπερβεί το προβλεπόμενο όριο, ο
αντίστοιχος συντελεστής εφαρμόζεται στο σύνολο του ποσού και όχι μόνο στο τμήμα
που υπερβαίνει το συγκεκριμένο κατώφλι.
Για παράδειγμα, συνταξιούχος με μηνιαία σύνταξη 2.000 ευρώ επιβαρύνεται με
κράτηση 6% στο σύνολο της σύνταξής του. Αντιθέτως, με βάση τη λογική της
προσφυγής, η εισφορά θα έπρεπε να υπολογίζεται μόνο στη διαφορά των 532 ευρώ
που προκύπτει πάνω από το όριο των 1.468 ευρώ. Αυτό ακριβώς καλείται να
εξετάσει η Ολομέλεια, δηλαδή το εάν η εφαρμογή ενιαίου συντελεστή στο σύνολο
της σύνταξης, χωρίς να εξαιρείται ένα βασικό ποσό, είναι συμβατή με τις
συνταγματικές αρχές της ισότητας και της αναλογικότητας.
Σε περίπτωση που γίνει δεκτή η προσφυγή, ενδέχεται να ανοίξει ο δρόμος για
αναμόρφωση του συστήματος υπολογισμού της ΕΑΣ, με σημαντική ελάφρυνση για
εκατοντάδες χιλιάδες συνταξιούχους. Παράλληλα, θα μπορούσε να δημιουργηθεί νέο
πεδίο δικαστικών διεκδικήσεων για την επιστροφή ποσών που παρακρατήθηκαν με
βάση τον σημερινό τρόπο υπολογισμού.
Στην αίτηση περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, αξιώσεις για την επιστροφή των
διαφορών που προκύπτουν από τον μη κλιμακωτό υπολογισμό της κράτησης. Η εισφορά
θεσπίστηκε το 2010, στο πλαίσιο των μνημονιακών μέτρων, και σύμφωνα με τα
στοιχεία που επικαλούνται οι σχετικές διεκδικήσεις έχει αποφέρει συνολικές
κρατήσεις περίπου 10 δισ. ευρώ από τους συνταξιούχους που υπάγονται σε αυτήν.
Επισημαίνεται ότι οι συνταξιούχοι που αδικούνται περισσότερο από τον ισχύοντα υπολογισμό της ΕΑΣ ανήκουν σε δυο κατηγορίες που
είναι οι εξής:
1.Οσοι λαμβάνουν συντάξεις από 1.784 ευρώ έως 2.080 ευρώ καθώς στην κλίμακα
αυτή η εισφορά διπλασιάζεται στο 6% από 3% που είναι για συντάξεις από 1.468
ευρώ έως 1.783 ευρώ.
2. ‘Οσοι λαμβάνουν υψηλές συντάξεις άνω των 2.200 ευρώ μικτά ή όσοι έχουν
άθροισμα κύριων συντάξεων που ξεπερνά τα 3.500 ευρώ. Σε αυτές τις συντάξεις που
τις λαμβάνουν περίπου 10.000 συνταξιούχοι οι κρατήσεις ξεκινούν από 220 ευρώ
τον μήνα και φτάνουν να ισοδυναμούν με μία κατώτατη σύνταξη των 500 και 600
ευρώ.
Την ίδια ώρα , σταθερή θα παραμείνει και το 2027 η επιβάρυνση χιλιάδων
συνταξιούχων που πληρώνουν Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ), λόγω της
τιμαριθμοποίησης των κλιμακίων της εισφοράς, με αύξηση των σχετικών ορίων κατά
2,8%, όσο δηλαδή εκτιμάται ότι θα αυξηθούν οι συντάξεις. Στόχος του υπουργείου
Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, είναι μέσω της σχετικής διάταξης που
εφάρμοσε και κατά το τρέχον έτος, να μην επιβαρύνονται με υψηλότερο συντελεστή
όσοι συνταξιούχοι περάσουν σε νέο επίπεδο σύνταξης εξαιτίας της ετήσιας
αύξησης.
Με βάση τα προβλεπόμενα όρια, από την 1η Ιανουαρίου 2027 το πρώτο κλιμάκιο, με
συντελεστή 3%, θα ξεκινά από τα 1.509,11 ευρώ, έναντι 1.468,01 ευρώ σήμερα. Το
όριο για τον συντελεστή 6% θα διαμορφωθεί στα 1.832,49 ευρώ, για το 7% στα
2.155,87 ευρώ, για το 9% στα 2.479,25 ευρώ και για το 10% στα 2.802,64 ευρώ.
Αντίστοιχα, το κλιμάκιο του 12% θα φθάσει στα 3.126,01 ευρώ, του 13% στα
3.449,39 ευρώ και του 14% στα 3.772,78 ευρώ.
Η συγκεκριμένη μεταβολή έχει πρακτική σημασία για τους συνταξιούχους που
βρίσκονται κοντά στα σημερινά όρια των κλιμακίων. Η τιμαριθμοποίηση αποσκοπεί
ακριβώς στην αποτροπή αυτής της πρόσθετης επιβάρυνσης.
-------------------------------------------------------------------------
Η ΚΛΙΜΑΚΑ ΤΗΣ ΕΙΣΦΟΡΑΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΣΥΝΤΑΞΙΟΥΧΩΝ(ΕΑΣ):
Τα κλιμάκια της
ΕΑΣ(εισφορά αλληλεγγύης συνταξιουχων) από 1-1-2026 έχουν ως εξής :
Κλιμάκιο ποσοστό ΕΑΣ Νέα ποσά σύνταξης
1ο – 3% 1.468-1.783 €
2ο – 6% 1.784-2.097 €
3ο – 7% 2.098-2.412 €
4ο – 9% 2.413-2.726 €
5ο – 10% 2.727-3.041 €
6ο - 12% 3.042-3.356 €
7ο - 13% 3.357-3.670 €
8ο - 14% πάνω από 3.671 €.
MΕ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ https://www.dikastiko.gr